اگر لب‌هایتان خشک است،بخوانید!

لب‌ها اعضایی بسیار حساس و در برابر تغییرات آب و هوایی بسیار آسیب‌پذیر هستند. دلیل این موضوع هم نبود رنگدانه و غدد سباسه و تعریق در آنهاست. ترشح چربی و عرق باعث مرطوب و چرب شدن پوست بدن می‌شود، اما نبود آنها پوست را در برابر آسیب‌های ناشی از آب، سرما، گرما، باد و تغییرات دمایی، حتی مصرف مواد غذایی اسیدی و ادویه‌دار مثل گوجه‌فرنگی، لیمو و فلفل حساس‌تر می‌کند. با سرد شدن هوا برای مراقبت از لب‌ها توصیه می‌شود از محصولات چرب‌کننده استفاده کنید، اما همیشه این سوال مطرح است که یک لیپ بالم (چرب‌کننده لب) خوب چه خصوصیاتی باید داشته باشد و هنگام انتخاب آن باید به چه نکاتی توجه داشته داشت؟ در گفت‌وگویی با دکتر محمدکریم رحیمی به این نوع محصولات و لزوم استفاده از آنها پرداخته‌ایم.

آقای دکتر! چرا لب‌ها در مقایسه با پوست سایر نقاط بدن حساس‌تر هستند؟
چون اصولا لب پوست ندارد، بلکه مخاط است. ناحیه دهان، چشم، سیستم تنفسی، گوارشی، داخل مجاری ادرار و واژن از مخاط ساخته شده و پوست ندارد. مخاط یک لایه سلول‌های پوششی و اپیدرم دارد و در مقایسه با پوست که لایه شاخی و چند لایه زیرین دارد، ضعیف‌تر است. لایه کراتین سطح پوست باعث می‌شود پوست در برابر خشکی مقاوم‌تر باشد. درست است که لب به واسطه ترشحات بزاق کمابیش مرطوب می‌شود، ولی به هر حال آسیب‌پذیر‌تر است.

چه عواملی باعث خشکی لب می‌شود؟
تابش مداوم آفتاب، سرمای مداوم، باد شدید و تماس با گرد و خاک و مواد شوینده صابونی که PH قلیایی بالایی دارند.

در فصلی هستیم که به دلیل سرما و باد خشکی لب در آن بسیار شایع است. برای پیشگیری چه توصیه‌ای دارید؟
بهترین روش چرب کردن و آبرسانی است. پمادهای چرب‌کننده و آبرسان و بالم لب می‌تواند کمک‌کننده باشد. بالم لب‌ها حاوی چرب‌کننده و مرطوب‌کننده هستند که خشکی لب را از بین می‌برد. فرمولاسیون بیشتر آنها یکسان است و حاوی چربی و برخی روغن‌های معدنی یا صنعتی هستند تا از لب در برابر آسیب‌ها محافظت کنند و برای متراکم کردن این روغن‌ها از موم استفاده شده است. از مهم‌ترین و رایج‌ترین ترکیباتی که در بالم لب‌ها وجود دارد می‌توان به روغن جوجوبا، گلیسیرین، موم زنبور عسل و کره درخت قلم اشاره کرد. البته سایر ترکیبات مثل نگهدارنده‌های آب و درصد‌های پایینی از اوره و… هم در آنها وجود دارد. در برخی از بالم لب‌ها که قرار است جلوی اشعه مضر آفتاب را بگیرند، ترکیبات ویژه دیگری هم اضافه شده است.

اگر لب ترک خورده و خونریزی دارد، استفاده از بالم لب کفایت می‌کند؟
اگر غیر از خشک شدن لب، عفونت هم وجود داشته باشد، دیگر فقط چرب کردن لب کافی نیست. گاهی در گوشه لب عفونت کاندیدایی دیده می‌شود که به آن «پرلک» می‌گوییم. این عفونت در افرادی دیده می‌شود که سیستم ایمنی‌شان ضعیف است و شکنندگی مخاط لب‌ها باعث شده عفونت در آن ناحیه ایجاد شود. در این شرایط گوشه لب خارش‌دار و سوزش‌دار می‌شود و لیچ می‌افتد. در این مواقع باید از کرم‌های نیستاتین و پماد‌هایی استفاده کرد که علاوه بر ترکیبات ضدقارچ در آن آنتی‌بیوتیک و کورتون هم وجود دارد. این کرم‌ها با توجه به نظر پزشک تجویز می‌شود و کنار آن برای تسکین خارش می‌توان دارو مصرف کرد. در مواردی که سیستم ایمنی ضعیف است، قرص‌های ویتامین مخصوص تقویت سیستم ایمنی مثل زینک هم تجویز می‌شود.

آیا غیر از استفاده از لیپ بالم‌ها روش پیشگیری دیگری را هم توصیه می‌کنید؟
در زمستان توصیه می‌کنیم حتما شال‌گردن داشته باشید تا لب‌ها را در برابر باد و سرما در امان نگه دارید. در عین حال فرد باید در آفتاب شدید یا اسکی حتما از لیپ بالم یا کرم ضدآفتاب مخصوص لب یا حتی ضدآفتاب معمولی استفاده کند.

بین لیپ بالم‌ها کدام یک را باید انتخاب کنیم؟
فرقی ندارد، تمام انواعی که مورد تایید وزارت بهداشت است می‌تواند از خشکی لب پیشگیری کند، اما اگر طرح شبنم ندارد؛ یعنی مورد تایید نیست. توصیه می‌کنم این نوع محصولات را از دستفروش‌ها نخرید زیرا احتمال اینکه تقلبی باشند و از ترکیبات مضر در آنها استفاده شده باشد، بالاست.

آقای دکتر! برخی عادات نادرست هم می‌تواند خشکی لب را تشدید کند؛ مثلا خیس کردن لب با بزاق، توصیه شما در این مورد چیست؟
بزاق حاوی لیزوزین است. این آنزیم می‌تواند باعث خشکی مخاط شود. به جای خیس کردن لب با بزاق بهتر است از لیپ بالم یا حتی روغن‌های ساده گیاهی، وازلین طبی و کرم‌های دست و صورت استفاده کنید.

چند بار در روز می‌توان از لیپ بالم‌ها استفاده کرد؟
در حالت عادی بعد از مسواک زدن چون خمیر دندان باعث خشک شدن مخاط لب می‌شود، بعد از صرف غذا و قبل از خوابیدن و در صورتی که لب شما آسیب‌دیده، هر بار احساس کردید لبتان خشک است می‌توانید از این محصول استفاده کنید. توصیه می‌کنیم قبل از آرایش مخصوصا اگر رژلب مات و خشک استفاده می‌کنید هم از لیپ بالم کمک بگیرید. در غیر این صورت باقی ماندن طولانی‌مدت رژلب روی پوست لب باعث خشکی آن خواهد شد.

سلامت
سمیه مقصودعلی

ممکن است شما دوست داشته باشید بیشتر از نویسنده