معماری
ام اس

اِم اِس چیست؟

اِم اِس چیست؟بیماری مالیتپل اسکلروزیس که معنی آن سخت شدگی یا تصلب متعدد می باشد، یک بیماری مزمن دستگاه اعصاب مرکزی می باشد. در حال حاضر در حدود دو میلیون نفر در سرتاسر دنیا دچار این بیماری می باشند. بحث های زیادی در این زمینه وجود دارد که آیا این بیماری در تمام طول تاریخ، بشر را گرفتار می ساخته است یا فقط از حدود ۲۰۰ سال پیش برای انسان ها مشکل ساز شده است. اولین علایم بالینی ام اس را دکتر ژان کروویلیه توصیف نموده است. او در مورد چندین بیمار دچار ضعف پیشرونده، فلج دستها و پاها، اختلال در بینایی، گرفتگی عضلات و چند علامت دیگر توضیح داده است. در معاینه و بررسی نخاع این افراد مناطقی خاکستری از بافت اسکار دیده می شود که آنها را لکه یا نقطه نامید و این بیماری را   «فلج بر اثر تحلیل و از بین رفتن رشته های خاکستری نخاع» توصیف نمود.

انواع بیماری ام اس شامل :

– نوع عود کننده- فروکش کننده : حمله ناگهانی ، سپس تا حمله بعدی هیچگونه پیشرفتی در بیماری ایجاد نمی شود.

– نوع پیشرونده– اولیه : به تدریج و بطور پیوسته حال بیمار بدتر می شود.

– نوع پیشرونده- ثانویه : ابتدا با نوع عود کننده- فروکش کننده شروع می شود و در آخر به نوع پیشرونده تبدیل می شود.

– نوع پیشرونده- عود کننده : آسیبهای پیشرونده از شروع بیماری وجود دارد اما حملاتی نیز گاهی مواقع ایجاد می شود.

به غیر از این چهار نوع ام اس، نوع خفیف دیگری به نام «حسی خوش خیم» نیز وجود دارد. بیمارانی که به این نوع ام اس دچارند، دچار حملاتی می شوند که فقط باعث از دست رفتن بینایی و یا حس های دیگر آنها می شود. این علایم معمولاً موقتی بوده و به ندرت باعث بروز ناتوانی های دائمی می شود.

 

علایم اولیه خاص بیماران ام اس :

ضعف و بی حسی و لرزش بدن، خستگی،گرفتگی عضلات، سرگیجه، اختلال در تعادل بدن، فلج، مشکلات شناختی، افسردگی شدید و حالات پرخاشگرانه، تغییرات خلق، دید دوگانه ، اختلال در تنظیم دید، اختلال در تمرکز فکر و حافظه، بی اختیاری ادراری می باشد.

جهت روند تشخیص بیماری ام اس :

اولین گام، آن است که پزشک از بیمارش شرح حال کامل را بگیرد و اینکه اولین علایم از چه موقع شروع شده است. سپس معاینه انجام می شود که شامل بررسی قدرت عضلات، رفلکس ها، هماهنگی و حس بیمار می باشد تا مشخص شود چه قسمتی از سیستم عصبی بیمار به خوبی کار نمی کند. یکی از آزمایشهایی که انجام می شود آزمایش EVoked Potential است که انرژی الکتریکی فرد بیمار را اندازه گیری       می کند. آزمایشهای دیابت، تیروئید، حافظه و قدرت تفکر نیز انجام می شود. همچنین نوار قلبی نیز گرفته می شود. سپس با استفاده از MRI ، پزشکان می توانند ببینند که پلاک ها در کدام قسمتها و چه مدت است که بوجود آمده اند.

از آزمایش مایع نخاع هم برای تأیید تشخیص بیماری کمک می گیرند که اگر پروتئین های سیستم ایمنی که به آن باندهای اولیگوکلونال گفته می شود در مایع نخاع موجود باشد، می تواند پزشکان را به تشخیص قطعی این بیماری نزدیک تر نماید.

تاکنون به نظر می رسد که حداقل دو نوع ژن ممکن است در بیماران مبتلا به ام اس غیر طبیعی باشند. یکی ژنهایی که به سیستم ایمنی بدن کمک می کنند که بافت خود بدن را از اجسام خارجی که وارد بدن می شوند تشخیص دهد و دیگری ژنهایی که گیرنده های تی سل هایی را کنترل می کنند که تعیین      می کنند به چه ماده ای این سلول های ایمنی باید حمله کنند. در دانشگاه جرج تاون در واشنگتن پروژه تحقیقاتی وجود دارد که بر روی ژنی به نام  کار می شود تا مشخص گردد که چرا بیماران مبتلا به ام اس این ژن به نظر غیر فعال می باشد. اگر ثابت شود که این ژن باعث بد کار کردن سیستم ایمنی بدن و ایجاد بیماری می شود گام منطقی بعدی این خواهد بود که روشهایی برای پیشگیری و درمان بوسیله فعال کردن این ژن ایجاد شود. بیشتر تحقیقات نشان می دهد که چندین عامل با همکاری یکدیگر موجب بروز بیماری می شوند که شامل سیستم ایمنی بدن، وراثت و بعضی از عوامل محیطی مثل ابتلا قبلی به عفونتهای ویروسی، موقعیت جغرافیایی فرد و بعضی از هورمونها از جمله استروژن و پروژسترون می باشد.

زندگی با این بیماری می تواند دشوار، نا امید کننده و از نظر جسمی و روحی دردناک باشد. حتی موارد متوسط این بیماری می تواند در تمام جنبه های زندگی اثر بگذارد که شامل : راه رفتن ، دیدن، کار کردن، بازی کردن ، رانندگی و ارتباط با خانواده و دوستان می باشد. بیماران جوانی که شدیداً بیمار هستند ممکن است نتوانند تحصیل خود را به پایان برسانند و حتی ممکن است والدین خود را ترک کنند بیمارانی که دارای همسر و فرزند هستند ممکن است مجبور شوند تمام جنبه های زندگی خود را در آینده تغییر دهند.

آیا بالاخره برای ام اس درمانی پیدا خواهد شد؟

متخصصین در این امر توافق دارند که در حال حاضر نمی توان پیش بینی نمود که چقدر طول خواهد کشید که برای این بیماری یک درمان قطعی پیدا شود. انجمن ملی ام اس آمریکا در مورد وسعت این کار چنین اظهار داشت: «برای بوجود آمدن درمان ام اس که علایم بیماری را از بین برد، چندین گام مهم در زمینه متوقف کردن روند از بین رفتن میلین، میلین سازی دوباره و ترمیم آسیب آکسونها باید برداشت شود».

گرچه هنوز امکان ندارد که ما بگوئیم چه وقت و چگونه این بیماران درمان خواهد شد، افراد مبتلا به ام اس دلیل خوبی دارند که به این امر خوش بین باشند زیرا در عصری زندگی می کنیم که موفقیتهای غیر قابل انتظاری در تحقیق و درمان بیماریها بدست می آید.

پاسخ دهید