معماری
بیماری التور (وبا)

وبا (التور) و درمان بيماري التور

علامت اصلی در این بیماران، بروز اسهال است که معمولا بصورت ناگهانی شروع می شود و با درد و تب همراه نیست. اسهال در بیماری وبا ، به صورت آبکی و غیرخونی بروز می کند و به اصلاح “آب برنجی” است. باید تو جه کردکه اسهال آبکی در بیماری وبا می تواند به هر شکل و میزانی باشد و برای شک به بروز این بیماری لازم نیست اسهال بسیار شدید و یا حجیم باشد. به عبارت دیگر در مناطقی که بیماری به صو رت بو می بروز می کند و به ویژه در فصول گرم سال، هر میزان از اسهال آبکی که در افراد غیرشیرخوار مشاهده شود، می تواند بصورت بالقوه ناشی از بروز وبا باشد و باید فرد در در خصوص این بیماری بررسی شود. تشنگی زیاد، ضعف، گرفتگی عضلات، استفراغ، کم رنگ و پر رنگ شدن ادرار از دیگر نشانه های بروز بیماری التور و از دست رفتن آب و املاح حیاتی بدن می باشد. در مراحل انتهایی، بیمار ی که درمان نشده است، دیگر قادر به آشامیدن ما یعات نیست، وی کم کم وارد حالت بیهو شی یا ” اغما “می شود و پس از مدتی نیز جان خود را از دست خواهد داد .
– این بیماری در شیر خواران چگو نه بروز خواهد کرد ؟
نکته قابل توجه در این بیماری این است که بدلیل آنتی بادی محافظت کننده موجود درشیر مادر، شیرخواران با سن کمتر از 2 سال که از شیر مادر استفاده می کنند ، در مقابل این عفونت مصون هستند و شیر مادر در پیشگیری از بیماری های اسهالی نقش بسیار مهمی دارد .
– چرا بیماری وبا در جا معه وحشت ایجاد می کند ؟
اسهال در بیماری التور می تواند کم و یا بسیار شدید باشد و فردآلوده ممکن است ظرف چند ساعت مقادیر زیادی از آب و املاح بدن خود را از دست بد هد که از دست دادن آب و املاح بدن با بروز اسیدوز و اختلالات الکترولیتی همراه خواهد بود . تاکید می شود که در صورت عدم درمان مناسب در این بیماری ، که همان جایگزینی سریع آب و املاح از دست رفته است، فرد آلوده جان خود را از دست می دهد .
خوشبختانه برغم و حشتناک بودن ظاهر بیماری و مرگ و میر قابل توجه آن درصورت عدم درمان به موقع و مناسب، درمان بیماری بسیار ساده و کارآمد است و اگر آب و املاح از دست رفته بدن فرد جبران شود، او از این بیماری نجات یا فته و بهبود پیدا خواهد کرد .
– در مان این بیماری چگو نه است ؟
اصول درمان بسیار ساده و موثر می با شد و اگر آب و املاح ،از طریق محلول های ORS در زمان بروز اشکال خفیف بیماری و یا با تجویز حجم مناسب از سرم های حاوی املاح در موارد شدید بیماری، جایگزین شود ،فرد در مان می شود .
– آنتی بیوتیک چه نقشی در در مان این بیماری دارد ؟
آنتی بیوتیک پایه اصلی درمان وبا محسو ب نمی شود و تنها با از بردن میکروب طول مدت بیماری را کوتاه میکند . اما اگر برای در مان این بیماری فقط آنتی بیوتیک تجویز شود و آب و املاح ضروری جایگزین نشود، بی شک بیمار جان خود را از دست خواهد داد و برعکس، اگر مایعات از دست رفته به سرعت جایگزین شوند، بدون مصرف آنتی بیوتیک هم، بیمار نجات می یابد.
– مهم تر ین را ه پیشگیری از این بیماری چگو نه است ؟
مهمترین اصل پیشگیری از این بیماری نیز دفع مناسب پساب آلوده و ممانعت از نفوذ آن به منابع آب آشامیدنی است. تصفیه، جوشاندن و کلر زدن آب از جمله روش های مناسبی برای جلوگیری از سرایت این بیماری می با شد . تاکید می شود که شیر و غذاهای آماده پس از گرم کردن مصرف شود. از بین بردن حشرات و دور نگهداشتن مواد غذایی از دسترس مگس، گند زدایی صحیح سبزیجات و میوه جات با محلول پرکلرین یک در ۱۰ هزار بیماری راکنترل خواهد کرد .

درمان بيماري التور
راهنماي جبران مايعات بيماران دچار دهيدراتاسيون شديد
مايعات داخل وريدي را مي بايست بي درنگ تجويز نمود . 100 ميلي ليتر محلول رينگرلاكتات به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن بايد بصورت زير تجويز شود :

راهنماي جايگزيني مايعات داخل وريدي

سن    ابتدا 30 ميلي ليتر به ازاي هر كيلو گرم وزن بدن بصورت وريدي در عرض …. تجويز كنيد    سپس 70 ميلي ليتر به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن بصورت وريدي در عرض …. تجويز كنيد
شيرخواران
( كمتر از 12 ماه )    1 ساعت    5 ساعت
يكساله يا بزرگتر    30 دقيقه    5/2 ساعت

در صورتي كه پس از تجويز 30 ميلي ليتر مايع وريدي به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن ، نبض راديال ضعيف يا غير قابل لمس است يك مرتبه ديگر آن مقدار را تكرار كنيد .
پس از اينكه 30 ميلي ليتر به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن مايع داخل وريدي تجويز شد بايد بيمار را مجدداً ارزيابي كنيد و پس از آن نيز هر 1 تا 2 ساعت يكبار اين كار را انجام دهيد . اگر وضعيت جبران مايعات بدن بيمار رو به بهبود نباشد بايد مايعات داخل وريدي را با سرعت بيشتري تجويز نمود.
محلول ORS  را بايد به محض اينكه بيمار قادر به نوشيدن گرديد همراه با مايع درماني وريدي تجويز كرد .
پس از 6 ساعت ( در مورد شيرخواران ) يا 3 ساعت ( در مورد افراد 1 سال به بالا ) بايد بيمار را مورد ارزيابي كامل قرار داد ، و از راهنماي درمان بيماران بدون دهيدراتاسيون يا دهيدراتاسيون نسبي يا شديد در صورت لزوم استفاده شود.
آنتي بيوتيك هاي توصيه شده براي درمان مبتلايان به وبا كه بشدت دهيدراته شده اند
آنتي بيوتيك    كودكان    بزرگسالان
داكسي سيكلين
(تك دوز)    —    300 ميلي گرم a
تتراسيكلين    5/12 ميلي گرم به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن    500 ميلي گرم
تري متوپريم – سولفامتوكسازول
TMP-SMX
(دوبار در روز به مدت 3 روز)    TMP 5 ميلي گرم به ازاي هر كيلوگرم و SMX 25 ميلي گرم به ازاي هر كيلوگرم b    TMP 160 ميلي گرم و SMX 800
فورازوليدون
(چهار بار در روز به مدت 3 روز)    25/1 ميلي گرم به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن    100 ميلي گرم C
اريترومايسين d
بزرگسالان : 4بار درروز به مدت 3روز
كودكان : 3 بار در روز به مدت 3 روز    10 ميلي گرم به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن    250 ميلي گرم

a     داكسي سيكلين آنتي بيوتيك انتخابي WHO  براي بزرگسالان ( بجز زنان باردار ) مي باشد چرا كه بصورت تك دوز تجويز مي شود.

TMP-SMX    b   آنتي بيوتيك انتخابي WHO  براي كودكان مي باشد . تتراسيكلين اثر مشابه TMP-SMX  دارد ولي در برخي از كشورها فرمولاسيون مناسبي براي استفاده در كودكان وجود ندارد .

c   فورازوليدون آنتي بيوتيك انتخابي WHO  براي زنان باردار است .
d   در مواردي كه آنتي بيوتيك هاي پيشنهادي فوق موجود نباشند يا در جايي كه ويبريوكلرا به آنها مقاومت داشته باشد ، مي توان از اريترومايسين يا كلرامفنيكل استفاده كرد.

دستورات كلي براي بيماران و خانواده آنها

بيماران و خانواده شان بايد قبل از ترك مركز بهداشتي ، اطلاعات پايه در باره روشهاي مراقبت در خانه را بياموزند ، اين اطلاعات پايه شامل موارد ذيل مي شود :
1-بيمار بايد به محض قطع شدن استفراغ ، از رژيم غذايي عادي استفاده كند .
2-تغذيه شيرخواران و كودكان با شير مادر بايد ادامه يابد .
3-اگر بيماري دچار يكي از موارد ذيل شد بايد بلافاصله جهت درمان لازم باز گردد:
افزايش دفعات مدفوع آبكي
بي ميلي در خوردن يا آشاميدن
تشنگي بسيار زياد
استفراغ هاي مكرر
تب
وجود خون در مدفوع