آموزش استفاده از اسپری تنفسی و بینی (راهنمای تصویری)

اموزش تصویری استفاده از اسپری تنفسی

اسپری تنفسی دستگاهی است قابل حمل، حاوی یک داروی خاص، که فرد بیمار می تواند داروی خروجی از آن را با بازدم وارد مجاری تنفسی خود نماید.
یکی از مزایای استفاده از اسپری ها آن است که دارو به طور عمده به مجاری تنفسی و ریه ها وارد شده و جذب اندام های دیگر بدن نمی شود و بدین ترتیب عوارض کمتری نسبت به داروهای خوراکی و یا تزریقی دارند!

علاوه بر اسپری های استنشاقی برای بیماری آسم و همچنین آلرژی بینی (رینیت آلرژیک یا آلرژی فصلی) نیز اسپرهای بینی استفاده می شود که برای آگاهی از جزئیات اینگونه اسپری های به نوشتار اسپری های بینی ضد آلرژی و حساسیت و برای مطالعه روش صحیح استفاده از اینگونه اسپری ها به نوشتار راهنمای استفاده صحیح از اسپری های بینی ضدآلرژی مراجعه نمایید!

داروهای مورد استفاده در اسپری ها از رایج ترین داروها برای درمان آسم به شمار می آیند. تاکنون انواع مختلفی از این نوع اسپری های استنشاقی برای بیماران مبتلا به آسم تولید و به بازار عرض شده است که در ادامه به رایج ترین آنها اشاره خواهد شد.
شایان ذکر است استفاده از هرگونه دارو و یا اسپری باید حتما با نظر پزشک متخصص صورت گرفته و بدلیل عوارض جانبی داروها و تداخلات آنها با یکدیگر هرگز بدون مشورت با پزشک معالج از دارو یا اسپری استفاده ننمایید!

انواع اسپری های استنشاقی برای بیماری آسم

تاکنون انواع مختلفی اسپری های استنشاقی برای پیشگیری و درمان بیماری آسم تولید و به بازار عرضه شده است. این اسپری ها را می توان بر اساس عملکرد به دو دسته کلی تقسیم نمود:

۱- اسپری تنفسی تسکین دهنده (Reliever inhalers)

اسپرهای تسکین دهنده خود به دو شکل اسپرهای سریع الاثر (Short-acting) و طولانی اثر (Long-acting) می باشند. این اسپری ها اغلب حاوی داروی گشاد کننده (متسع کننده) و ریلکس کننده برونش ها و مجاری تنفسی می باشند.
به این نوع اسپری ها، برونکودیلاتور (Bronchodilator) نیز گفته می شود. اسپرهای حاوی داروهای سریع الاثر در مواقع حملات آسم مورد استفاده قرار گرفته و باعث برطرف شدن سریع علائم بیماری خواهند شد.
اما اثرات اسپری های طولانی اثر به طور معمول دیرتر از اسپرهای سریع الاثر بروز یافته و تا مدت طولانی تری باقی خواهند ماند. شایان توجه است از اسپرهای طولانی اثر همراه با اسپرهای استروئیدی به طور معمول برای اهداف پیشگیری کننده استفاده می شود.

۲- اسپری تنفسی پیشگیری کننده (Preventer inhalers)

انواعی از اسپری ها بوده که به طور معمول حاوی داروهای استروئیدی هستند. اسپری های حاوی این داورها اغلب در دوره های زمانی مشخص به طور روزانه برای پیشگیری از بروز علائم و حملات آسم استفاده می شوند. به طور کلی داروهای استروئیدی به عنوان داروهای ضدالتهابی برای کاهش التهاب مجاری تنفسی استفاده می شوند.

مفهوم رنگ ها در خصوص اسپری تنفسی برای بیماری آسم

طبق قرارداد به طور معمول از رنگ ها برای مشخص نمودن نوع اسپری استنشاقی استفاده می شود. به عنوان مثال برای اسپرهای تسکین دهنده سریع الاثر از رنگ آبی، اسپری های تسکین دهنده طولانی اثر از رنگ سبز و برای اسپری های پیشگیری کننده از رنگ قهوه ای استفاده می گردد.
البته این قرارداد همیشه در تولید محصولات شرکت های مختلف رعایت نمی شود و لذا توصیه می گردد حتما قبل از مصرف برچسب روی اسپری خوانده شود!
اسپری ها از طریق دهان و یا بینی مورد استفاده قرار می گیرند . برای هر روش دستورالعمل های توصیه شده با دقت انجام داد .

استفاده از اسپری تنفسی دهانی

قبل مصرف اسپری بهتر است ، داخل دهان را با آب بشوئید تا محوطه دهان از ذرات غذا یا مواد یا مواد خارجی پاک شود . بدین طریق احتمال ورود این ذرات هنگام تنفس به حلق و حنجره از بین می رود .
در پوش محافظ دهانی را بردارید و اسپری را با شدت تکان دهید .
اسپری را در وضعیت مناسب آن یعنی وارونه و عمودی در دست بگیرید .
با بازدم عمیق حداکثر هوا را از سینه خود خارج نمایید ( البته بدون ایجاد اشکال تنگی نفس شدید ) تا بتوانید پس از آن یک دم عمیق انجام دهید .
دهانه اسپری را در دهان خود بگذارید ، لب ها را به دور آن محکم ببندید تا هوا از راه دیگری وارد دهان شما نشود .
نفس عمیق بکشید و ب طور همزمان اسپری را بکار اندازید . مهم این است که درست در لحظه شروع تنفس فقط یکبار به اسپری فشار وارد کنید تا دارو همراه با هوای استنشاقی به عمق ریه نفوذ کند .
اسپری را از دهان خارج کنید و حداقل ١٠ ثانیه یا هر مقدار که می توانید ( مثلا در ذهن خود بشماارید : یک هزارو یک ، یک هزارو دو ، …. یک هزارو ده ) تنفس را در سینه حبس کنید .
سر انجام به آهستگی هوا را بیرون دهید و تنفس معمولی را شروع کنید .
در صورت نیلز به استفاده مجدد حداقل یک دقیقه صبر کنید .
پس از مصرف ، پوشش دهانی را دوباره بگذارید تا از ورود گردوغبار جلوگیری شود .

استفاده از اسپری بینی
معمولا فقط داروهای ضد احتقان بینی به این طریق مورد استفاده قرار می گیرند .
بهتر است قبل مصرف اسپری ، مجاری بینی را خوب تمیز کنید .
مخزن اسپری را از بدنه محافظ جدا کرده و پلاستیک مخصوص استعمال بینی را به آن متصل نمایید.
مراحل تکان دادن و رعایت وضعیت را طبق دستورالعمل های قبلی انجام دهید .
پلاستیک بینی را در داخل سوراخ بینی بگذارید و مخزن را تا حد امکان به حالت عمودی نگه دارید .
نفس را در سینه حبس نمایید و بدون این که نفس بکشید ، اسپری را محکم فشار دهید .
د رصورت لزوم همین عمل را برای بینی دیگر تکرار کنید .
هنگام استفاده از اسپری از طریق بینی ، نباید تنفس کرد . در صورت نیاز به استفاده مجدد حداقل یک دقیقه صبر کنید.
جهت تمیز کردن پلاستیک بینی آن را از مخزن جدا کرده با آ نیم گرو و صابون شسته و به دقت خشک کنید .

برای استفاده ازاسپری های دارویی ، نکات زیر را به خاطر بسپارید

١-روش صحیح استفاده از اسپری تنفسی را به دقت بیاموزید .

٢-هنگام اجرای مراحلی که نیاز به تنفس دقیق دارد عجله نکنید ، مهم ایناست که همزمان با فشار اسپری ، دم عمیق را تا آنجا که ممکن است به آهستگی انجام دهید.

٣-دفعات اولیه را جلوی آینه تمرین کنید . اگر بخار ( ذرات ) از بالای اسپری یا اطراف دهانتان خارج می شود ، بدین معنی است که روش مصرف شما صحیح نیست و باید دوباره از مرحله قبل ( تکان دادن اسپری ) شروع کنید .

٤-برخی از اسپری های استنشاقی در هنگام همله های حاد تنگی نفس موثر هستند ولی برخی دیگر حداقل چند ساعت یا چند روز وقت نیاز دارد تا اثر آن ها ظاهر شود بنابراین از اسپری های دارویی با نظر پزشک معالج استفاده کنید و دارویی را به طول خودسرانه و تنها به این دلیل که به صورت اسپری شناخته شده استفاده نکنید.

٥-هرگز بیش از میزان تجویز شده از اسپری تنفسی استفاده نکنید.

٦-در صورتی که احساس کردید استفاده از اسپری ناراحتی شما را کاهش نمی دهد و با بیشتر از ٨ بار در روز از آن استفاده می کنید، حتماً با پزشک معالج خود مشورت کنید.

٧-اگر بطور همزمان از دو نوع مختلف اسپری استفاده می کنید بهتر است اول از اسپری های گساد کننده برونش ( نظیر سالبوتامول و آتروونت) استفاده کرده و سپس بعد از حدود یک ربع ساعت از اسپری ضد التهاب و کورتیکواستروئید (نظیر بکلومتازون) استفاده نمایید. به این ترتیب جذب داروها بهتر و تاثیر آن مطلوبتر خواهد بود.

٨-بعد مصرف اسپری تنفسی دهان خود را با آب معمولی بشویید. شستشوی دهان با آب موجب پیشگیری از عفونت های قارچی دهان خواهد شد.

٩-خانمهای باردار و یا مادران شیرده قبل از مصرف دارو لازم است با پزشک معالج خود مشورت نمایند.

١٠- قبل از مصرف اسپری از خوب کار کردن آن مطمئن شوید چنانچه برای مدت حداقل یک هفته یا بیشتر از اسپری استفاده نشده است، یکبار قبل از مصرف آن را امتحان کنید.

١١- اسپری را همیشه تمیز نگه دارید، بخش های غیر فلزی آن را می توانید با آب نیمه گرم شسته و خشک نمایید.

١٢- مخزن فلزی اسپری را سوراخ نکنید و آن را در معرض نور مستقیم خورشید و یا آتش قرار ندهید.

١٣- دارو را از دسترس اطفال دور نگه دارید.

١٤- مصرف منظم و بموقع داروها به پیشگیری از مشکلات و عوارض کمک می کند.

١٥- مصرف اسپری قبل از غذا، موجب آسانتر شدن تنفس در هنگام غذا خوردن می شود.

١٦- استفاده از آسم یار در مورد بیمارانی که با مصرف اسپری های استنشاقی مشکل دارند ، کمک کننده است.

دیدگاهتان را بنویسید

19 + 4 =