آزمایش کلسی تونین

کلسی تونین به عنوان شاخص توموری ارزیابی مبتلایان به سرطان مدولای تیروئید به کار می رود. افزایش سطح کلسی تونین، پیشرفت بیماری را هشدار می دهد و کاهش سطح آن نشاندهنده پس روی تومور است. در هیپر پلازی سلول C نیز افزایش سطح کلسی تونین مشاهده می شود. افزایش سطح کلسی تونین در مبتلایان به سرطان ریه، پستان و لوزالمعده به دلیل ترشح نابجای کلسی تونین  ممکن است مشاهده شود.

نام اختصاری: CT ، HCT

سایر نام ها: کلسی تونین انسانی، تیروکسی تونین (Thyrocalcitonin)

بخش مورد انجام: آنالیز هورمون

نوع نمونه قابل اندازه گیری: سرم یا پلاسمای هپارینه

حجم نمونه مورد نیاز :  ۰٫۸ ml

شرایط نمونه گیری:

بیمار باید یک شب ناشتا باشد. مصرف آب مجاز می باشد.

ملاحظات نمونه گیری:

  1. از همولیز نمونه حین نمونه برداری اجتناب شود.
  2. سرم باید غیر ایکتریک و غیر لیپمیک باشد.
  3. مصرف هر گونه داروی مؤثر (برای مثال داروهای ضد بارداری خوراکی) بر نتایج آزمون را در برگه آزمایش یادداشت کنید.

موارد عدم پذیرش نمونه : نمونه های به شدت همولیز قابل قبول  نمی باشد.

شرایط نگهداری:

  • سرم یا پلاسما باید سریعاً توسط سانترفیوژ یخچال دار جدا گردد.
  • سرم یا پلاسما باید سریعاً در ۲۰-  درجه سانتی گراد فریز شود.
  • نمونه در C˚۲۰-  به مدت ۱۵ روز پایدار است.

کاربردهای بالینی:

۱-    ارزیابی افراد مشکوک به کارسینومای مدولای تیروئید (medullary thyroid carcinoma ).

۲-    بررسی پاسخ به درمان و پیش بینی عود مجدد سرطان مدولای تیروئید.

۳-    آزمون غربالگری برای افراد با سابقه خانوادگی سرطان مدولای تیروئید.

۴-    گاهی اوقات در تشخیص و پایش تومورهای Islet-Cell بکار می رود.

روش مرجع: IRMA

روش ارجح: کمی لومینوسانس

سایر روشها: EIA، کروماتوگرافی برای فرم های منومریک

 

مقادیر طبیعی:

حد پایه

مردان: <19 pg/ml or 19 ng/L

زنان:    <14 pg/ml or 14 ng/L

 

تزریق کلسیم (۲٫۴ mg/kg)

مردان: <190 pg/ml or 190 ng/L

زنان:    <130 pg/ml or 130 ng/L

 

تزریق پنتا گاسترین (۰٫۵ µg/kg)

مردان: <110 pg/ml or 110 ng/L

زنان:    < 30 pg/ml or 30 ng/L

تفسیر:

افزایش سطح : کارسینوم مدولای تیروئید، هیپر پلازی سلول C، کارسینوم سلول جو در ریه، کارسینوم پستان، سرطان لوزالمعده، هیپرپاراتیروئیدی اولیه، هیپرپاراتیروئیدی ثانویه به علت نارسایی مزمن کلیه، آنمی پرنیشیوز، سندرم زولینگر-الیسون، سیروز الکلی، تیروئیدیت.

واکنش تداخلی:

  • سطح آن در زنان سالم باردار و در نوزادان بالا است.
  • کلسیم، کوله سیستوکینین، اپی نفرین، گلوکاگون، پنتاگاسترین، ضد بارداری های خوراکی موجب افزایش سطح کلسی تونین می گردند.
  • سرم لیپمیک یا همولیز موجب تداخل در نتیجه آزمون می گردد.

توضیحات:

در صورت افزایش مبهم سطح کلسی تونین باید آزمون های تحریکی با استفاده از پنتاگاسترین یا کلسیم جهت تحریک تولید ترشح کلسی تونین انجام داد.

تحریک پانتا گاسترین :  به صورت تزریق IV ظرف ۱۰ – ۵ ثانیه و انجام خونگیری پیش از تزریق، پس از ۹۰ ثانیه، ۲ دقیقه و ۵ دقیقه بعد از تزریق می باشد.

تحریک با کلسیم : به صورت تزریق کلسیم ۱ دقیقه پس از خونگیری برای تعیین حد پایه و سپس نمنه گیری بعد از ۵ و ۱۰ دقیقه از تزریق جهت تعیین سطح خونی می باشد.

در سرطان مدولای تیروئید، تست های تحریکی موجب افزایش قابل ملاحظه سطح کلسی تونین می شوند.

  • این آزمایش در موارد بیماری های متابولیک کلسیم مفید نمی باشد.
  • مقادیر مثبت کاذب در افراد دارای تیتر بالای آنتی بادیهای انسانی ضد موش (human antimouse antibodies) و آنتی بادیهای هتروفیلیک مشاهده می شود.
  • نتایج تست ممکن است با روش ها و کیت های مختلف متفاوت باشد.
  • نتایج تست نمی تواند بطور مطلق حاکی از وجود یا عدم وجود بیماری بدخیم باشد.

ممکن است شما دوست داشته باشید بیشتر از نویسنده