گایـدلاین‌ های تست‌هـای کبـدی

کالج گاسترولوژی آمریکا (ACG) گایدلاین‌های روزآمد شده‌ای را در زمینه تست‌های شیمیایی کبدی منتشر کرد. صاحبنظران این کالج با بازبینی توصیه‌ها، برای نخستین‌بار محدوده اختصاصی را برای سطوح آلانین آمینوترانسفراز (ALT) تعریف کرده و الگوریتم‌های گام به گامی را برای ارزیابی سطوح ALT، آسپارتات آمینوترانسفراز (AST) و بیلی‌روبین غیرطبیعی طراحی و معرفی کرده‌اند.
این گایدلاین که به تازگی در America- Journa- of Gastroenterology منتشر شده، دربرگیرنده 19 توصیه بوده و گروه هدف آنها، هم پزشکان مراقبت‌های اولیه و هم متخصصان است.

برای انتشار این گایدلاین، نویسندگان یک مرور منابع رسمی جدید انجام داده و سیاست‌های قبلی گایدلاین‌های ACG را بازبینی کردند. در مجموع، با اجماع نظر بر سر نظرات، توصیه‌های خود را منتشر کردند.
یکی از تغییرات عمده در این گایدلاین، تعریف سطوح طبیعی ALT است. گایدلاین‌های قبلی براساس سطح بالایی طبیعی (UNL) بنا شده بودند، که این عدد میان انستیتوهای مختلف متفاوت بوده و در محدوده 30 تا 40 واحد بین‌المللی در لیتر در بعضی بیمارستان‌ها تا 70 یا 80 واحد بین‌المللی در لیتر در بعضی دیگر است. گایدلاین‌های جدید تاکید می‌کنند که محدوده طبیعی ALT برای زنان 19 تا 25 IU/L و برای مردان 29 تا 33 IU/L در نظر گرفته شوند.

Pau- Kwo، نویسنده اول این مطالعه از مدرسه پزشکی دانشگاه استنفورد، می‌گوید: «ما تشخیص دادیم که با کاهش این سطوح، بسیاری از افراد با تشخیص تست‌های کبدی غیرطبیعی روبرو خواهند شد. نگرانی در مورد این مساله در نشریه‌های مختلف دیده می‌شود و اذعان دارند حال باید به دنبال حجم عظیمی از تست‌های کبدی افزایش یافته باشیم.»
با این حال، وی بر اهمیت محدوده‌های پائین تاکید می‌کند: «مطالعات مختلفی نشان داده‌اند که اگر سطح ALT شما حتی ظاهرا بدون ضرر بالا است، خطر مرگ خود را در اثر بیماری‌های مرتبط با کبد به‌طور قابل توجهی افزایش داده‌اید.» سطح ALT افزایش یافته می‌تواند افراد مبتلا به بیماری مزمن کبدی را، مانند بیماری کبد چرب غیرالکلی، همچنین هپاتیت‌های B و C مزمن، شناسایی کند.
امروزه درمان‌های قطعی و علاج‌بخش برای هپاتیت C در دسترس هستند و درمان‌های دیگری هم وجود دارند که می‌توانند سلامت کبد را برای بیماران مبتلا به بعضی بیماری‌های خاص کبدی ارتقا دهند.
این موضوع مهم است که ما سطوح ALT، حتی به مقدار اندک، افزایش یافته را تشخیص دهیم و اینکه در طول زمان به حالت طبیعی بازمی‌گردد یا خیر. محققان امیدوارند پزشکان در طول زمان با این سطوح جدید تطبیق پیدا کنند و به آن پایبند بمانند تا به مرور، سلامت کبد، همچنین سلامت کلی افراد ارتقا یابد.
گایدلاین جدید شامل الگوریتم‌هایی برای سطوح ALT و AST افزایش یافته می‌شود و با طبقه‌بندی مقادیر افزایش یافته به حدمرزی (borderline)، خفیف (mild)، متوسط (moderate)، شدید (sever) و عظیم (massive)، رویکرد درجه‌بندی شده‌ای را برای ارزیابی این وضعیت معرفی می‌کند.
از سوی دیگر، توصیه‌های اختصاصی را برای افرادی آورده که به دلیل افزایش قابل‌توجه تست‌های کبدی، نیاز به ارزیابی سریع پیدا کرده‌اند. الگوریتم‌ها برای ارزیابی مقادیر غیرطبیعی آلکالن فسفاتاز و بیلی‌روبین نیز راهکارهایی را معرفی کرده‌اند، هرچند در طول زمان، تغییر عمده‌ای نداشته‌اند.
گایدلاین‌های جدید همچنین دربرگیرنده چگونگی طرح سوالات مناسب در مورد سابقه بیمار و یافته‌های مهم معاینه بالینی است. از سوی دیگر، توصیه‌هایی برای تست‌های آزمایشگاهی و رادیولوژیک و زمانی که باید بیوپسی کبدی را در نظر داشته باشیم، آمده است.

دیگر توصیه‌ها به تست‌های تشخیصی برای بیماری‌های خاص کبدی، مانند هپاتیت‌های A، B و C، بیماری کبد چرب غیرالکلی، بیماری کبد الکلی، بیماری کبد اتوایمیون، اختلالات متابولیک و ژنتیک (مثلا هموکروماتوز ارثی، بیماری ویلسون، و کمبود آلفا-1 آنتی‌تریپسین)، و صدمات کبدی که در اثر داروهای تجویزی، OTC و مکمل‌های گیاهی ایجاد شده باشد، برمی‌گردد.
بیماری‌های نادر مانند کلانژیت بیلیاری اولیه و کلانژیت اسکلروزان اولیه نیز در این گایدلاین جایگاه خود را پیدا کرده، همچنان که به غربالگری بیماری سلیاک هم اشاره شده است. اختلالات عضلات کشیده شده، اختلالات کبدی بارداری، و دیگر علل غیرشایع تست‌های کبدی غیرطبیعی، مانند بیماری لایم نیز در این گایدلاین گنجانده شده است.
در نهایت آنکه، این گایدلاین بر استفاده از واژه «تست‌های شیمیایی کبدی»، به جای «تست‌های عملکردی کبدی» تاکید می‌کند، زیرا تست‌هایی که به‌طور نرمال در پانل‌های متابولیک پایه گنجانده شده‌اند، مارکرهای غیرمستقیم و نه مستقیم عملکرد کبدی هستند. نویسنده اول این گایدلاین در انتها نتیجه‌گیری می‌کند که ما اکنون می‌دانیم تست‌های کبدی، پنجره مهمی به سوی سلامت هر فردی است. با توجه به آنکه درمان‌های خوبی برای بعضی از بیماری‌های کبدی وجود دارد و با تمام سرعت نیز به سوی گزینه‌های درمانی دیگر بیماری‌های مزمن کبدی پیش می‌رویم، باید بتوانیم این افراد را به خوبی شناسایی و درمان کنیم.

سپید
Medscape, January 2017
نیلوفر شایسته

ممکن است شما دوست داشته باشید بیشتر از نویسنده