معماری

تجزیه میکروسکوپی ادرار

  • در جدول ذیل سلول‏هایی که ممکن است در ادرار یافت شوند و اهمیت آن‏ها آورده شده‏اند:
اهمیت کلینیکی سلول‏های مشاهده شده در ادرار
سلول اهمیت
گلبول‏های قرمز ·      مشاهده بیش از سه گلبول قرمز با عدسی درشت نمایی بالا، مؤید هماچوری است.

·      هماچوری را می‏توان در بیماران مبتلا به بیماری‏های کلیوی و غیر‌کلیوی دید.

·      آلودگی ادرار با خون دوران قاعدگی باعث دیدن گلبول قرمز در ادرار می‌گردد. حضور تعداد زیادی سلول‏ اپی‌تلیال سنگ‏فرشی می‌تواند به تشخیص این حالت کمک کند.

·      برای تمایز هماچوری با منشأ گلومرولی از غیر گلومرولی باید به جستجوی سیلندرهای RBC، RBC دیس‌مورفیک و پروتئینوری قابل ملاحظه پرداخت.

گلبول‏های سفید ·      افزایش تعداد گلبول های سفید در ادرار، پیوری نامیده می‏شود.

·      به علت این‏که گلبول‌های سفید در ادرار هیپوتونیک یا قلیایی لیز می‏گردند، لذا ادرار باید سریعاً آزمایش شود.

·      در خانم‏ها باید مراقب بود تا آلودگی واژینال رخ ندهد چرا که ممکن است باعث پیوری شود. حضور تعداد زیاد سلول‏های اپی‌تلیال سنگفرشی می‌تواند به تشخیص آلودگی واژینال کمک کند.

·      عمده‌ترین علت پیوری‏ها، عفونت با باکتری‏ها می‏باشد.

·      پیوری در بیمارانی که علائم عفونت ادراری (UTI) دارند مؤید تشخیص می‏باشد. (وجود بیش از 10WBCs/mm3 تاحد زیادی نشانگر عفونت می‏باشد).

·      باید توجه داشت که پیوری می‏تواند در اثر التهابات غیر عفونی مثل تومورها، اجسام خارجی، سنگ‌های کلیوی و نفریت بینابینی نیز اتفاق افتد.

·      سایر علل پیوری استریل عبارتند از اورتریت، بالانیت، سل، عفونت‌های ویروسی، گلومرولونفریت و برخی داروها

سلول‏های اپی‌تلیال توبولار کلیه ·      در اکثریت بیماری‏های پارانشیمال کلیه مشاهده می‏شوند.

·      نشانه هیچ اتیولوژی خاصی نمی‌باشند.

سلول‏های اپی‌تلیال ترانزیشنال ·      سلول‏های ترانزیشنال ممکن است در بیماران مبتلا به عفونت، التهاب یا بدخیمی مشاهده شوند.

·      اگر تعداد سلول‏های ترانزیشنال زیاد بود، باید احتمال وجود کارسینوم این سلول‌ها را مد نظر داشت.

سلول‏های اپی‌تلیال سنگفرشی ·      در بانوان حضور سلول‏های سنگفرشی، مؤید آلودگی نمونه با واژن می‏باشد.

·      این سلول‏ها، پاتولوژیک محسوب نمی‏شوند.

 

  • سیلندرهایی که ممکن است در ادرار مشاهده شوند، در جدول ذیل توضیح داده شده‏اند:
اهمیت کلینیکی سیلندرهای مشاهده شده در ادرار
سیلندر ارزش
هیالن در ادرار طبیعی مشاهده شده، ولی در شرایط بیماری نیز رؤیت می‌شوند. حضور آنها غیر اختصاصی است.
گلبول قرمز حضور حتی یک سیلندر RBC قویاً مؤید بیماری‌های گلومرولی بوده، ولی به ندرت در نکروز توبولار حاد (ATN) و نفریت بینابینی نیزدیده می‌شوند. این سیلندرها را در هماچوری با علل غیرکلیوی نمی‏توان دید.
گلبول‏های سفید حضور سیلندرهای WBC نشانه وجود یک التهاب است. (پیلونفریت حاد، نفریت بینابینی). سیلندرهای WBC در گلومرولونفریت حاد نیز بندرت گزارش گردیده‏اند.
گرانولار سیلندرهای گرانولار یا دانه‏دار به تعداد کمی در ادرار طبیعی دیده می‏شوند، اما در برخی بیماری‌ها نیز یافت می‌شوند. وجود سیلندرهای قهوه‏ای کدر به تعداد زیاد، یافته مشخص ATN می‏باشد.
مومی پهن این سیلندرها نشانه آسیب مزمن کلیه می‏باشند.
سلول‌های پوششی توبولار این سیلندرها را عموماً می‏توان در ATN رؤیت نمود.
چربی سیلندرهای چربی عموماً همراه با سندرم نفروتیک دیده می‏شوند.

 

کریستال‏ها یک یافته متداول در ادرار طبیعی بوده و حضور آنها در اشخاص سالم معمولاً ارزش محدودی دارد. در بیماران مبتلا به سنگ‌های کلیه، نوع کریستال موجود در ادرار، ممکن است راهنمایی در جهت تشخیص ترکیب سنگ باشد.

در مسمومیت با اتیلن گلیکول، حضور کریستال‏های کلسیم اگزالات به مقدار زیاد، راهنمایی در جهت تشخیص می‏باشد.

بعضی از کریستال‏ها ازجمله سیستین، تیروزین، سولفونامیدها، لوسین و Indinavir همیشه به عنوان غیرطبیعی در نظر گرفته می‏شوند.