معماری
Giardia Lamblia

ژيارديا لامبليا

نام بيماري:ژيارديازيس،لامبليازيس

Giardia lamblia

تروفوزوئيت يك تاژك دار گلابي شكل با تقارن دوطرفي،به طول 12 تا 15 ميكرون بوده و بخش قدامي پهن و گرد و انتهايي خلفي نوارمانند و باريكي دارد.
يك ديسك مكنده محدب و بيضي شكل حدود دو سوم سطح پهن شكمي را مي پوشاند.
دو هسته با كاريوزوم هاي بزرگ مركزي،دو اگزواستيل،دو بلفارولاست،دو جسم شديدا رنگ پذير كه به عنوان اجسام پارابازال در نظر گرفته مي شوند و چهار جفت تاژك دارد،اگر چه 5 جفت نشان داده مي شوند.
كيست هاي بيضي شكل با طول 9-12 ميكرون،ديواره صاف و مشخصي داشته و حاوي 2 تا 4 هسته و تعداد زيادي اجزا تروفوزوئيتي مي باشند.
تاژكداران در دئودنوم و ژوژنوم فوقاني و احتمالا گاهي اوقات در مجاري صفرا و كيسه صفرا جايگزين مي گردند.
تاژكها با حركات سريع و جهشي سريع خود تروفوزوئيت ها را به جلو مي رانند.
ديسك مكنده امكان مقاومت تروفوزوئيت را در برابر حركات دودي روده مقدور مي سازد،بنابراين انها به جز در مدفوع ابكي يافت نمي شوند.غذا از محتويات روده جذب مي گردد اگر چه امكان دارد كه انگل مواد غذائي خود را از طريق ديسك مكنده از سلول هاي اپي تليال بدست اورد.تكثير در طي داخل كيست شدن از طريق تقسيم ميتوتيك اتفاق مي افتد و بعد از خارج شدن از كيست به تروفوزوئيت هاي دختر تقسيم مي گردد.
در تروفوزوئيت ها تقسيم دوتيئي از طريق شكاف طولي نيز مشاهده مي شود.محيط قليايي كه به وسيله عدم ترشح اسيد معده (اكلريدي) افزايش مي يابد و رژيم با كربوهيدرات زياد،جهت تكثير بسيار مناسب است.در محيط مرطوب كيست ها ممكن است براي ماه ها در خارج از بدن ميزبان زنده بمانند.
انسان ميزبان طبيعي ژيارديا لامبليا است اما گونه هاي شبيه به ژياريا در تعدادي از حيوانات يافت شده است.انتقال از طريق غذا و اب الوده شده به وسيله زباله،مگس يا تهيه كنندگان غذا و همچنين از طريق دست به دهان صورت مي گيرد.
عفونت در بچه ها نسبت به بالغين شايع تر است.شيوع ژياريا در مهد كودك و پانسيون ها گزارش شده است.
از سال 1970،23 نفر درصد از 1500 توريستي كه از اتحاد جماهير شوروي بازديد كرده اند مبتلا به ژياردياز شده و اسهال شديدي داشته اند كه ان را به اصطلاح نفرين لينگراد مي نامند.
مقادير زيادي كيست در مدفوع به طور متناوب دفع مي شود اما به جز در مدفوع هاي اسهالي تعداد تروفوزوئيت ها نسبتا ناچيز است.وقتي كيست به وسيله يك ميزبان جديد خورده شود،در برابر ترشحات معده بدون تغيير مانده و در دئودنوم كيست پاره مي شود.
در ازمايشات داوطلبانه خوردن 100 يا بيشتر كيست عموما باعث عفونت مي گردد،10 تا 25 كيست 1/3 افراد را الوده مي كند و يك كيست به تنهائي قادر به ايجاد عفونت نمي باشد.
زمان قبل از ظاهر شدن بيماري از 6 تا 15 روز نوسان داشته و عفونت تا 41 روز طول مي كشد اگر چه در بعضي ها تا بيشتر از 4 ماه تداوم مي يابد.
انگل مي تواند اسهال و سوء جذب روده اي ايجاد نمايد.اسپيراسيون و بيوپسي روده كوچك بيماران علامت دار تعداد زيادي تروفوزوئيت را در دئودنوم و ژوژنوم ابتدائي مشخص كرده كه در ان ارگانيسم ها به موكوس روده كوچك متصل گشته و همچنين التهاب و ادم لاميناپروپيا وجود دارد.
معهذا،ضايعه اصلي برهم خوردن ساختمان پرزهاي همراه با كوتاه شدن پرزها و كانون هاي التهابي در كريپت ها و لامينا پروپيا كه در ديگر سندرم هاي سوؤ جذب ديده مي شود، ميباشد.
گاهي اوقات انگل ها بين سلول هاي موكوسي يا زير موكوس ها مشاهده مي شود اما به نظر تهاجم موكوسي ندرتا اتفاق مي افتد و براي ايجاد بيماري ضروري نيست.
بيماران ممكن است علائمي همچون استئاوره،نارسايي جذب كاروتن،فولات و ويتامين B12 را نشان دهند.دي ساكاريدها و ديگر انزيم هاي فعال موكوسي نيز به مقدار زيادي كاهش مي يابند.اين اختلالات فعاليت روده كوچك را روي هم رفته سندرم سوء جذب مي نامند.تظاهرات علامت دار اين سندرم عبارتند از:نفخ شكم،اتساع شكم،تهوع،بي اشتهائي،ادرار هجيم و بودار،كاهش وزن.
در ژيارديوز مدفوع داراي خون نيست و يا افزايش لوكوسيت هاي پلي مورف كه در بعضي ديسانتري هاي باكتريال ديده مي شود،وجود ندارد.
سندروم هاي معين كاهش ايمني به درجات متفاوتي همراه با عفونت ژيارديا لامبليا مي باشند.اينها عموما بيماراني مي باشند كه به دلايل ناشناخته در دوره بزرگسالي انها كاهش گاماگلوبولين هاي خون مخصوصا Iga و IgM به وجود مي ايد.
تشخيص
تشخيص ژيارديا معمولا براساس يافتن كيست در مدفوع سفت و تروفوزوئيت و كيست در مدفوع اسهالي داده مي شود.
شكل مشخص ژيارديا لامبليا در محلول نمكي و يد دار و در لام هاي رنگ اميزي شده ان را از ديگر پروتوزواهاي روده اي قابل شناخت مي كند.براي پيدا كردن تروفوزوئيت ها بايد نمونه ها را بدون تاخير ازمايش نمود.
روش تغليظ،شانس يافتن كيست ها را افزايش مي دهد.ازمايش محتويات دئودنوم جهت تروفوزوئيت ها درصد يافتن تروفوزوئيت ها را نسبت به مدفوع بيشتر مي كند.اگر اسپيراسيون دئودنال امكان پذير نباشد،مي توان از يك وسيله ريسمان مانند كه همراه با كپسول ژلاتيني سنگين بلعيده مي شوداستفاده كرد كه بعدا اين وسيله را بيرون اورده و جهت ازمايش ميكروسكوپ موكوس روده اي چسپيده به ان به كار مي بند.
مشخص شدن ارگانيسم ها در بيوپسي روده كوچك بعضي بيماران با مدفوع منفي گزارش شده است.
درمان
كوئينكرين بدون پوشش به مقدار 100 ميلي گرم 3 بار در روز به مدت 5 تا 7 روز براي بزرگسالان و در كودكان روزانه 8 ميلي گرم به ازاي هر كيلوگرم وزن بدن به مدت 5 روز تجويز مي گردد.حداكثر مقدار روزانه 300 ميلي گرم است.
مترونيدازول نیز به همان شدت موثر است.

پاسخ دهید