خانه > آزمایشگاهی > آزمایش PSA (شرایط آزمایش،تفسیر جواب و نرمال)

آزمایش PSA (شرایط آزمایش،تفسیر جواب و نرمال)

جواب آزمایش free psa,مقدار نرمال free psa,پایین بودن psa,آزمایش total psa,نسبت psa به free psa,تست پروستات با انگشت,آزمایش پروستات ناشتا,ازمایش afp چیست

نام اختصاری: P.S.A

سایر نام ها:آنتی ژن اختصاصی پروستات

بخش مورد انجام: آنالیز هورمون

نوع نمونه قابل اندازه گیری: سرم

حجم نمونه مورد نیاز: ۱ ml

شرایط نمونه گیری: ناشتایی ضروری نیست اما بهتر است فرد ناشتا باشد.

ملاحظات نمونه گیری:

  1. بیمار نباید اخیراً معاینه رکتال (Digital rectal exam) و یا بافت برداری سوزنی پروستات شده باشد، زیرا ممکن است سبب افزایش موقت و جزئی PSAشود.
  2. سن بیمار و سابقه معاینه باید قبل از نمونه گیری پرسیده شده و در برگه آزمایش یادداشت گردد.
  3. بلافاصله بعد از نمونه گیری، خون را سانتریفوژ کرده و سرم را تا زمان آزمایش فریز کنید.

موارد عدم پذیرش نمونه : همولیز شدید موجب عدم پذیرش نمونه می گردد.

شرایط نگهداری: نمونه در دمای ۴ درجه سانتی گراد ۲۴  تا ۴۸ ساعت و در  C˚۲۰-  تا ۳ ماه پایدار است.

کاربردهای بالینی‌ :

  1. غربالگری سرطان پروستات در مردان مسن تر از ۵۰ سال.
  2. کنترل سیر سرطان پروستات و کمک به ارزیابی میزان تأثیر درمان.

روش مرجع: Radio Immuno Assay (RIA)

روش ارجح: (EIA)    Enzyme Immuno Assay

سایر روشها: کمی لومینوسانس، فلوئوروسانس ایمو نو اسی (IFA)

مقادیر طبیعی:

 

(سال) سن PSA Upper Limit (ng/mL)
<40≤۲٫۰
۴۰-۴۹≤۲٫۵
۵۰-۵۹≤۳٫۵
۶۰-۶۹≤۴٫۵
۷۰-۷۹≤۶٫۵
≥۸۰≤۷٫۲
  • مقادیر مرجع برای زنان تعیین نشده است.

تفسیر: اندازه گیری PSA در درمان و پیگری سرطان پروستات مؤثر است. بالاترین ارزش PSA به عنوان یک شاخص برای پیگیری بیماران با ریسک بالا و یا بیماریهای پیشرفته است. افزایش مقادیر PSA  در سرطان پروستات، هیپرتروفی خوش خیم پروستات ((BPH ، التهاب پروستات (پروستاتیت) مشاهده می شود. PSA موجود در سیتوپلاسم سلول های پروستات مبتلایان، به درون جریان خون تخلیه می شود و سطح آن در خون افزایش می یابد. PSA  به تنهایی شاخص

محکمی جهت تشخیص سرطان پروستات نیست و باید حتماً با معاینه رکتال  (DRE) همراه باشد. زیرا PSA در هیپرتروفی (بزرگ شدن بیش از حد عضو ) خوش خیم پروستات نیز بالا می رود. مقادیر PSA با محدوده ۹۵ % برای هر دهه سنی تعیین شده است. حد پایینی PSA، مقادیر کمتر از ۱ ng/ml است. مقادیر بین ۴-۸ ng/ml در بیماران مبتلا به هیپرتروفی خوش خیم پروستات مشاهده می شود و مقادیر بیشتر از ۸ ng/ml  جهت سرطان پروستات قابل تشخیصی تر است. گرچه تشخیص قطعی معاینه رکتوم و اندازه پروستات است. مقادیر بیشتر از ۲ ng/ml به عنوان وقوع عود بیوشیمیایی سرطان پروستات در مردان بعد از برداشتن پروستات قابل ملاخظه است.

عوامل مداخله گر:

  • مواردی که موجب افزایش کاذب در مقادیر PSA می گردند عبارتند از:
  • معاینه رکتال
  • دستکاری پروستات در اثر بیوبسی یا برش برداری از پروستات از راه پیشابراه
  • انزال در طی ۲۴ ساعت قبل از آزمایش خون
  • پروستاتیت و عفونت های اخیر مجرای ادراری
  • دارو هایی از قبیل فیناسترید ، سیکلوفسفامید، دی اتیل استیل سیترول، متوتروکسات
  • افراد در معرض تماس با حیوانات ممکن است دارای آنتی بادی ضد حیوانی (anti-animal antibodies) باشند. این آنتی بادیها ممکن است در روشهای ایمونو اسی تداخل کرده و نتایج نا معتبر حاصل شود.

توضیحات:

  • این مارکر اختصاصی برای بدخیمی پروستات نبوده و مقادیر آن ممکن است  در متدهای مختلف، متفاوت باشد.
  • آزمایش PSA باید قبل یا ۶ هفته پس از دستکاری غده پروستات و پس از عفونت های باکتریایی مجاری ادراری صورت گیرد.
  • اسید فسفاتاز پروستاتی (PAP) شاخص توموری دیگری برای سرطان پروستات است. حساسیت و اختصاصیت آن از آزمون PSA کمتر می باشد. و کاربرد آن رو به کاهش گذاشته است.
  • سن بیمار در ریپورت آزمایش حائز اهمیت است.