معماری
غربالگری جنین

زمان انجام تست های غربالگری جنین (سه ماهه اول،دوم)،شرایط لازم آزمایش غربالگری

غربالگری جنین و زمان انجام غربالگری سه ماهه اول

می بایست بین هفته های ۱۱ تا حداکثر انتهای هفته ۱۳ انجام شود و بهترین زمان آن هفته های ۱۲ تا ۱۳ بارداری است . همچنین نیاز است که یک سونوگرافی NT انجام شود.  در سونوگرافی NT،پس گردن جنین به همراه قد نشسته جنین که به آن CRL می گویند اندازه گیری می شود.

هزینه این کار حدود ۱۰۰ هزار تومان می باشد و ضروریست در مراکز سونوگرافی انجام شود که دستگاه با رزلوشن بالا دارند و متخصص سونوگرافیست از این نظر دوره لازم را دیده باشد.

سپس در همین هفته ها به آزمایشگاه مراجعه شده و تست دابل مارکر انجام می شود.  در این تست با گرفتن چند سی سی از خون مادر دو هورمون  free Beta hcG و PAPP-A اندازه گیری شده و در کنار اطلاعات سونوگرافی NT و سایر اطلاعاتی که در پرسشنامه آزمایشگاه از فرد اخذ می شود.

احتمال ابتلا جنین به چند ناهنجاری کروموزومی یعنی سندروم داون (مونگولیسم) یا تریزومی کروموزوم ۲۱ و تریزومی کروموزوم ۱۸ و تریزومی کروموزوم ۱۳ با نرم افزارهای خاص محاسبه می شوند.

چنانچه احتمال از یک حدی بالاتر باشد، ضروریست جهت تایید ، آمنیوسنتز صورت پذیرد.  یعنی در هفته ۱۴ یا ۱۸ از مایع آمنیون اطراف جنین نمونه برداری شده و مورد بررسی قرار می گیرد  و چنانچه خدای ناکرده جنین واقعا مشکل کروموزومی داشته باشد، توسط پزشکی قانونی مجوز سقط درمانی ارائه می شود.

 

شرایط غربالگری جنین سه ماهه دوم

اگر تست احتمال ابتلای جنین را بسیار پایین تشخیص دهد، لازم است که در هفته های ۱۵ تا ۱۸ بارداری و ترجیحا هفته های ۱۵ تا ۱۶ مجددا به آزمایشگاه مراجعه شده و این بار تست چهارگانه یا کواد مارکر بر روی نمونه خون مادر انجام می شود.

در این تست چهار هورمون Beta hCGو AFP و uE3 و Inhibin A بررسی شده و مجددا آنالیز آماری با همان نرم افزار خاص صورت می پذیرد و مجددا احتمال ابتلا جنین به همان ناهنجاریهای کروموزومی و نیز یک گروه بیماری دیگر به نام نقص لوله عصبی محاسبه می شوند.

ذکر این نکته لازم است که بهتر است تست چهار گانه در همان مرکز آزمایشگاهی که تست سه ماهه اول را انجام داده اید انجام گردد. زیرا در این صورت به هنگام محاسبه ریسک در سه ماهه دوم علاوه بر نتایج آزمایش سه ماهه دوم از نتایج آزمایش سه ماهه اول نیز استفاده شده و به این ترتیب نتیجه از صحت و دقت بیشتری به نسبت تستهای دابل مارکر و کواد مارکر برخوردار است.

به هر حال این بار نیز مشابه حالت سه ماهه اول چنانچه ریسک بالا باشد باید آمنیوسنتز انجام گیرد.

و اگر ریسک پایین باشد بهتر است در هفته ۱۸ یا ۱۹ بارداری در یک مرکز سونوگرافی معتبر سونوگرافی تشریحی یا اصطلاحا آنومالی اسکن انجام پذیرد و اگر انشالله اینجا هم همه چیز خوب بود بارداری با خیال راحت ادامه می یابد.

 

لازم است بدانید که انجام این مراحل برای همه خانمهای باردار در هر سنی و با هر سابقه فامیلی توصیه می شود زیرا طبق آمار میزان شیوع انواع ناهنجاریهای کروموزومی در کشور ما ۶ مورد به ازای هر ۱۰۰۰ مورد زایمان زنده می باشد.

یعنی با توجه به آمار زایمان در سال ۹۳ چنانچه این تستها صورت نپذیرد در هر سال ما باید شاهد ۹۰۰۰ مورد تولد نوزادان مبتلا به انواع ناهنجاریهای کروموزومی باشیم که خوشبختانه الان آمار بسیار کمتر از این می باشد و علت آن نیز انجام به موقع همین تستهای غربالگری می باشد.

هزینه تست های غربالگری سه ماهه اول یعنی دابل مارکر که تحت پوشش بیمه نیز نمی باشد حدود ۱۴۸ هزار تومان و تست کواد مارکر نیز حدود ۲۵۱ هزار تومان می باشد که باز هم تحت پوشش بیمه نمی باشد.

البته برخی سازمانها و نیز بیمه بانک ها و نیز بیمه نیروهای مسلح این تستها را پوشش می دهند ولی بیمه های تامین اجتماعی و سلامت ایرانیان خیر.

پاسخ دهید