خدمت و خیانت سیگارهای الکترونیکی

استفاده از سیگارهای الکترونیکی و سایر وسایل استنشاق بخار نیکوتین (ویپ) موضوعی مورد بحث بوده است؛ آیا این وسایل راهی ایمن برای سیگاری‌ها برای ترک عادت ناسالمشان است که به بیماری‌های مرگبار قلب و ریه و نیز سرطان می‌انجامد؟
کارشناسان بهداشت عمومی و پژوهشگران دخانیات همیشه در تلاش بوده‌اند تا پاسخ این پرسش را بیابند، اما تا به حال به نتیجه قاطعی نرسیده‌اند.

سیگارهای الکترونیکی چطور کار می‌کنند؟
سیگارهای الکترونیکی وسایل باتری‌داری هستند که شبیه سیگارهای واقعی به نظر می‌رسند. برخی از آنها دارای محفظه‌هایی قابل‌پرشدن هستند و ظاهرشان با سیگار متفاوت است. اساس کار این وسایل مشابه است.
– آنها محفظه‌ها یا کارتریج‌هایی دارند که با مایعی ساخته‌‌شده از نیکوتین، رایحه‌دهنده‌ها و سایر مواد شیمیایی پر می‌شود.
– یک بخش گرم‌کننده این مایع را به صورت بخاری درمی‌آورد که فرد با پک زدن استنشاق می‌کند.
در اغلب موارد چراغ‌های ال‌ای‌دی در نوک وسیله نصب شده که شبیه درخشش سیگار در حال سوختن است.

آیا این وسایل بی‌خطرند؟
اغلب این وسایل حاوی ماده شیمیایی نیکوتین هستند که اعتیادآور است. هنگامی که مصرف این ماده را کنار بگذارید، دچار علائم ترک می‌شوید و احساس افسردگی و اضطراب می‌کنید. نیکوتین برای افراد دچار بیماری قلبی زیانبار است. برخی پژوهش‌های اولیه نشان داده‌اند این ماده می‌تواند به شریان‌های شما آسیب بزند.
نیکوتین همچنین می‌تواند به مغز در حال رشد کودکان آسیب بزند و حافظه و توجه را دچار اختلال کند. از طرفی، به جنین درون رحم آسیب می‌زند. خانم‌های باردار نباید از هیچ ماده حاوی نیکوتینی استفاده کنند.
حتی مارک‌هایی از این سیگارها که مدعی «عاری از نیکوتین» بودن هستند، حاوی مقدار اندکی نیکوتین هستند.
مغز در حال رشد نوجوانان، به‌خصوص به خواص اعتیادآور نیکوتین حساسیت دارد، اما نگرانی‌ها درباره سیگارهای الکترونیکی و وسایل استنشاقی مشابه فقط مربوط به نیکوتین نیست.
مایع برخی از مدل‌های این وسایل استنشاقی حاوی فرمالدئید است؛ ماده‌ای شیمیایی که در مواد ساختمانی هم به کار می‌رود و یک جزء دیگر این مایع پروپیلن گلیکول (ماده ضدیخ) می‌تواند سرطان‌زا باشد.
کارشناسان درباره رایحه‌های به کار رفته در سیگارهای الکترونیکی هم هشدار داده‌اند. در برخی از این وسایل یک ماده شیمیایی با رایحه کره به نام «دی‌استیل» به کار می‌رود که اغلب به غذاهایی مانند پاپ‌کورن افزوده می‌شود. استنشاق این ماده می‌تواند خطرناک باشد چرا که به ریه آسیب می‌زند.

بهتر از سیگار کشیدن؟
گرچه سیگارهای الکترونیکی صددرصد بی‌خطر نیستند، اما به نظر اغلب کارشناسان خطرشان کمتر از سیگارهای عادی است.
سیگار کشیدن هزاران ماده شیمیایی را می‌‌سوزاند و سموم حاصل را وارد بدن فرد می‌کند. سیگارهای الکترونیکی که نمی‌سوزند، افراد را به اندازه سیگارهای معمولی در معرض این سموم قرار نمی‌دهند. آنها حاوی ۶۰ ماده سرطان‌زای موجود در دود سیگار و دخانیات نیستند. یک مزیت دیگر سیگارهای الکترونیکی این است که افراد را در معرض دود سیگار محیطی قرار نمی‌دهند.

آیا آنها به ترک سیگار کمک می‌کنند؟
گرچه هنوز بررسی‌ای که به نتایج قطعی در این باره رسیده باشد، در دست نیست، اما شواهدی مقدماتی در دست است که سیگارهای الکترونیکی ممکن است به «برخی» افراد برای ترک سیگار کمک کنند.
اما در برخی افراد دیگر سیگار الکترونیکی نتیجه‌ای معکوس دارد، به این معنا که در محل‌هایی که سیگار کشیدن ممنوع است، از آنها استفاده می‌کنند و در مکان‌های دیگر سیگار روشن می‌کنند.
توصیه کلی این است که برای استفاده از داروها و سایر وسایل با تاثیر ثابت‌شده در ترک سیگار به پزشکتان مراجعه کنید.
انجمن قلب آمریکا می‌گوید سیگارهای الکترونیکی فقط باید به عنوان آخرین چاره برای ترک سیگار استفاده شوند.

آیا آنها نوجوانان را سیگاری می‌کنند؟
منتقدان سیگارهای الکترونیکی می‌گویند نگران هستند که این وسایل باعث وابستگی نوجوانان به نیکوتین شوند و در سال‌های بعدی به سیگار کشیدن روی آورند. دو بررسی اخیر موید چنین رابطه‌ای هستند:
– یک بررسی در سال ۲۰۱۶ میلادی که در مجله «پدیاتریکز» منتشر شد، نشان داد نوجوانانی که هرگز سیگار نکشیده‌اند، اما از سیگارهای الکترونیکی استفاده کرده‌اند، در مقایسه با نوجوانانی که از این وسایل استفاده نکرده‌اند، با احتمال 6 برابر بیشتر به سیگار کشیدن روی می‌آورند.
– یک بررسی که در سال ۲۰۱۵ میلادی در مجله انجمن پزشکی آمریکا منتشر شد، نیز رابطه مشابهی را نشان داد. این پژوهشگران از ۲۵۰۰ دانش‌آموز دبیرستانی در لس‌آنجلس که هرگز سیگار نکشیده بودند، تحقیق کردند. نوجوانانی که از سیگار الکترونیکی استفاده یا ویپ کرده بودند، نسبت به افرادی که به ویپ نکرده بودند، با احتمال بیشتری در طول سال بعدی سیگار کشیده یا از سایر مواد دخانی استفاده کرده بودند.
از طرف دیگر، آمار در آمریکا نشان می‌دهد در سال ۲۰۱۵ میلادی با وجود افزایش ۲۴ درصدی مصرف سیگارهای الکترونیکی، میزان سیگار کشیدن میان این گروه سنی به پایین‌ترین حد تا به حال یعنی زیر ۱۱درصد رسیده که امیدبخش است.

حوادث مربوط به سیگارهای الکترونیکی
• آتش گرفتن و انفجار: براساس اعلام سازمان غذا و داروی آمریکا، ۱۳۴ مورد گرم شدن بیش از حد باتری و آتش گرفتن یا انفجار سیگارهای الکترونیکی در فاصله سال‌های ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۶ میلادی گزارش داده شده است. افراد در برخی از این حوادث آسیب جدی دیده‌اند.
• مسمومیت: محلول نیکوتین که در این وسایل به کار می‌رود، به‌خصوص برای کودکان کم‌سن خطرناک است. گزارش‌ها درباره مسمومیت‌ها از این راه در حال افزایش بوده است. سیگارهای الکترونیکی را باید دور از دسترس کودکان کم‌سن نگه دارید.

منبع: WebMD

دکتر
علی ملائکه
تاثیر سیگار الکترونیکی بر بدن
مغز: نیکوتین موجود در سیگار الکترونیکی می‌تواند باعث تنفس سریع و سطحی، آسیب دائمی ریه و خطر بالاتر دچار شدن به بیماری‌های ریوی و سرطان ریه شود. در برخی از سیگارهای الکترونیکی ماده دی‌استیل به‌عنوان رایحه‌دهنده استفاده می‌شود که خطر حمله قلبی و سکته مغزی را بالا می‌برد.

ریه: نیکوتین می‌تواند باعث تنفس سریع و سطحی، صدمه دائمی به بافت ریه، افزایش احتمال ابتلا به بیماری‌های ریه و سرطان ریه شود. در بعضی از سیگارهای الکترونیک حاوی دیاکیتل و عامل طعم‌دهنده یک عامل ایجادکننده بیماری‌های خطرناک ریه یافت شده است.

قلب: نیکوتین سبب افزایش ریتم قلب و افزایش فشارخون می‌شود. همچنین کار قلب را برای رساندن اکسیژن به سلول‌ها دشوار می‌کند. این عامل در بلندمدت می‌تواند قلب را در معرض خطر جدی سکته و حمله قلبی قرار دهد.

رفتار: مصرف نیکوتین در این وسایل می‌تواند برخی افراد را درنهایت به کشیدن سیگار یا ماری‌جوانا سوق دهد. نیکوتین همچنین می‌تواند باعث کاهش کنترل تکانه شود و مشکلات درازمدت در توانایی تمرکز و توجه ایجاد کند و به اختلالات خلقی بینجامد.

دستگاه ایمنی: نتایج یک بررسی نشان داده ویپ کردن می‌تواند صدها ژن مهم مربوط به دستگاه ایمنی را مهار کند و حتی بیشتر از سیگار کشیدن به دستگاه ایمنی آسیب بزند.

خطر مسمومیت: موارد مسمومیت و مرگ کودکان به علت بلعیدن مایع نیکوتین‌دار این سیگارها گزارش شده است. در فاصله سال‌های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۵ میلادی شمار کودکان زیر ۶ سال مسموم‌شده با مایع نیکوتین این سیگارها ۱۵ برابر شده است.

سلامت

ممکن است شما دوست داشته باشید بیشتر از نویسنده