مترونیدازول (روش مصرف،فواید،خطرات و عوارض دارو)

مترونیدازول واژینال,مترونیدازول دندان,شربت مترونیدازول,مترونیدازول در بارداری,مترونیدازول در شیردهی,مصرف قرص مترونیدازول در بارداری,تاثیر مترونیدازول بر بارداری,مصرف مترونیدازول در ماه اول بارداری,تاثیر مترونیدازول بر بارداری,مترونیدازول ۲۵۰,مترونیدازول و آموکسی سیلین,مترونیدازول در بارداری,پماد مترونیدازول,شربت مترونیدازول برای اسهال,مصرف مترونیدازول دربارداری,مترونیدازول واژینال در بارداری,مصرف شیاف مترونیدازول در بارداری,
مصرف ژل مترونیدازول در بارداری,مصرف مترونیدازول دربارداری,مترونیدازول واژینال در بارداری,ژل مترونیدازول
مترونیدازول – METRONIDAZOLE

موارد و مقدار مصرف:
مکانیسم اثر
اثر باکتری کش، آمیب کش و تریکوموناکس: گروه نیترومترونیدازول در داخل ارگانیسم عفونت زا احیا شده و به از هم گسیختن رشته‌های DNA و مهار ساخت اسیدنوکلئیک و مرگ سلول منجر می‌ شود. این دارو در روده و خارج روده فعال است. مترونیدازول بر اکثر باکتریهای بی هوازی و تک یاخته‌ها، از جمله باکتریوئیدفراژیلیس، باکتریوئید ملانینوژنیکوس، فوزوباکتریوم، ویلونلا، کلستریدیوم، پپتوکوکوس، پپتواسترپتوکوکوس، آنتامباهیستولیتیکا، تریکوموناس واژینالیس، ژیاردیالامبلیا، و بالانتیدیوم کلی، مؤثر است.

فارماکوکینتیک
جذب:
حدود ۸۰ درصد داروی خوراکی جذب می‌ شود. غذا سرعت جذب را به تأخیر می‌ اندازد اما در مقدار جذب تأثیری ندارد.

پخش: در اکثر بافتها و مایعات بدن، از جمله مایع مغزی ـ نخاعی (CSF)، استخوان، صفرا، بزاق، مایعات جنبی و صفاقی، ترشحات مهبلی، مایع منی، مایع گوش میانی و آبسه‌های مغزی و کبدی انتشار می‌ یابد. غلظت CSF در بیماران مبتلا به التهاب مننژ به غلظت سرمی نزدیک می‌ شود، ولی غلظت آن در بیمارانی که التهاب مننژ ندارند، حدود ۵۰ درصد غلظت سرمی می‌ رسد. کمتر از ۲۰ درصد به پروتئینهای پلاسما پیوند می‌ یابد. به راحتی از جفت عبور می‌ کند.

متابولیسم:
مترونیدازول به یک متابولیت فعال (۲ ـ هیدورکسی متیل) و همچنین به متابولیتهای دیگر متابولیزه می‌ شود.
دفع: حدود ۸۰ ـ ۶۰ درصد دارو به صورت تغییر نیافته یا متابولیتهای آن دفع می‌ شود. حدود ۲۰ درصد مترونیدازول به صورت تغییر نیافته از طریق ادرار دفع می‌ شود. حدود ۱۵ـ۶ درصد دارو از طریق مدفوع دفع می‌ شود. نیمه عمر مترونیدازول در بزرگسالان دارای کلیه سالم ۸ـ۶ ساعت است.
در بیماران مبتلا به عیب کار کبد، ممکن است نیمه عمر دارو طولانی شود. این دارو در شیر ترشح می‌ شود.

موارد منع مصرف و احتیاط:
اثر بر آزمایشهای تشخیصی
مترونیدازول ممکن است با آزمون تجزیه شیمیایی تری گلیسیرید و آمینوترانسفراز تداخل کند و به کاهش کاذب نتایج منجر شود. ممکن است شمارش WBC، پلاکت و نوتروفیل را کاهش دهد.

تداخل دارویی:
عوارض جانبی
اعصاب مرکزی: سرگیجه، سردرد، آتاکسی، عدم تعادل، اغتشاش شعور، تحریک پذیری، افسردگی، ضعف، خستگی، بی خوابی، نوروپاتی محیطی، حملات تشنجی، تب، سنکوپ.

قلبی ـ عروقی: تغییرات EKG (پهن شدن موج T)، ادم (با مصرف تزریقی)، برافروختگی.
پوست: بثورات جلدی.
دستگاه گوارش: کرامپهای شکمی، التهاب مخاط دهان، تهوع، استفراغ، بی اشتهایی، اسهال، یبوست، التهاب راست روده، خشکی دهان، ناراحتی اپیگاستر، طعم فلزی در دهان.
ادراری ـ تناسلی: تیره شدن رنگ ادرار، افزایش دفع ادرار، سوزش ادرار، التهاب مثانه، مقاربت دردناک، خشکی مهبل و فرج، کاندیدای واژن.
خون: لکوپنی گذار، نوتروپنی، ترومبوستیوپنی.
عضلانی ـ اسکلتی: درد مفصلی گذرا.

سایر عوارض: عفونت ثانویه باکتریایی و قارچی (بخصوص کاندیدا ، التهاب زبان، زبان خز مانند)، کاهش میل جنسی، ترومبوفلبیت پس از انفوزیون وریدی.
مسمومیت و درمان
تظاهرات بالینی: تهوع، استفراغ، آتاکسی، حملات تشنجی، نوروپاتی محیطی.

درمان: هیچ گونه پادزهری برای مترونیدازول شناخته نشده است. درمان حمایتی است. دیازپام یا فنی توئین ممکن است برای کنترل حملات تشنجی به کار رود.

مکانیسم اثر:
موارد منع مصرف و احتیاط
موارد منع مصرف : حساسیت مفرط شناخته شده به مشتقات نیتروایمیدازول.

موارد احتیاط: در مبتلایان کراون، سابقه دیسکرازی خوانی یا الکلیسم، بیماری کبدی، تغییر میدان دید، یا اختلاف سیستم اعصاب مرکزی، نارسایی کلیوی، احتباس سدیم و در کسانی که داروهای هپاتوتوکسیک مصرف می‌ کنند، با احتیاط مصرف شود.

فارماکوکینتیک:
تداخل دارویی
مصرف همزمان با داروهای خوراکی ضد انعقاد، زمان پروترومبین را طولانی می‌ کند.

مصرف همزمان با الکل، فعالیت الکل دهیدروژناز را مهار کرده و موجب بروز واکنش شبه دی سولفیرام (تهوع، استفراغ، سردرد، کرامپ و برافروختگی) در بعضی از بیماران می‌ شود. مصرف همزمان آنها توصیه نمی‌ شود.

مصرف همزمان با دی سولفیرام، بروز پسیکوز و اغتشاش شعور را تسریع می‌ کند. از مصرف همزمان آنها باید اجتناب کرد.

مصرف همزمان با باربیتوراتها و فنی توئین ممکن است اثرات ضد میکروبی مترونیدازول را به دلیل افزایش متابولیسم آن کاهش دهد.
بنابراین ، مقادیر بیشتر مترونیدازول مورد نیاز است.

مترونیدازول می‌ تواند سمیت ناشی از بوسولفان را افزایش دهد. از مصرف توام اجتناب شود.

مترونیدازول می‌ تواند سطح لیتیوم را افزایش دهد. سطح لیتیوم چک شود.

اشکال دارویی:

موارد و مقدار مصرف

الف) آبسه آمیبی کبد :

بزرگسالان: از راه خوراکی، مقدار ۷۵۰-۵۰۰ میلی‌گرم سه بار در روز به مدت ۱۰-۵ روز مصرف می‌ شود. یا ۴/۲ گرم خوراکی روزانه برای ۱ تا ۲ روز یا ۵۰۰ میلی گرم وریدی هر ۶ ساعت برای ۱۰ روز.

کودکان: مقدار mg/kg/day 50 -35، در سه مقدار منقسم، به مدت ۱۰-۷ روز مصرف می‌ شود.

ب) آمبیاز روده:

بزرگسالان: از راه خوراکی، مقدار ۷۵۰ میلی گرم سه بار در روز به مدت ۱۰-۵ روز مصرف می‌ شود. اضافه کردن یدوکینول به میزان ۶۵۰ میلی گرم سه بار در روز به مدت ۲۰ روز، از راه خوراکی، توصیه می‌ شود. یا ۴/۲ گرم خوراکی روزانه برای ۱ تا ۲ روز یا ۵۰۰ میلی گرم وریدی هر ۶ ساعت برای ۱۰ روز.

کودکان: مقدار mg/kg/day 50ـ۳۰ در سه مقدار منقسم ، به مدت ۱۰-۵ روز مصرف می‌ شود. درمان با مصرف یدوکینول خوراکی دنبال می‌ شود. یا g/m2 3/1 خوراکی روزانه در سه دوز منقسم برای ۵ تا ۱۰ روز.

پ) تریکومونیاز.

بزرگسالان: ۳۷۵ میلی گرم کپسول خوراکی دو بار در روز برای ۷ روز یا ۵۰۰ میلی گرم قرص خوراکی دو بار در روز برای ۷ روز، یا یک تک دوز ۲ گرمی خوراکی یا منقسم در دو دوز که در همان روز مصرف می‌ شود.

کودکان: mg/kg 15 خوراکی روزانه در سه دوز منقسم برای ۷ تا ۱۰ روز، یا mg/kg 40 خوراکی به صورت تک دوز. مقدار مصرف نباید بیش از ۲ گرم باشد.

نوزادان بزرگتر از ۴ هفته: ۱۰ تا ۳۰ میلی گرم/ کیلوگرم خوراکی روزانه برای ۵ تا ۸ روز.

ت) تریکومونیاز مقاوم به درمان.

بزرگسالان (زنان): از راه خوراکی، مقدار ۵۰۰ میلی گرم دو بار در روز به مدت ۷ روز مصرف می‌ شود. در صورت تکرار شکست درمان، ۲ گرم خوراکی روزانه برای ۳ تا ۵ روز یا (در صورت تکرار شکست درمان ) ۲ تا ۵/۳ گرم خوراکی روزانه برای ۳ تا ۲۱ روز بر اساس تست حساسیت آزمایشگاهی.

ث) عفونتهای باکتریایی ناشی از میکروارگانیسمهای بی هوازی.

بزرگسالان: جهت مصرف مقدار زیاد، mg/kg 15 (تقریباَ یک گرم برای یک شخص دارای وزن ۷۰ کیلوگرم ) طی یک ساعت انفوزیون وریدی می‌ شود. مقدار نگهدارنده mg/kg 5/7 (تقریباَ ۵۰۰ میلی گرم برای یک شخص دارای وزن ۷۰ کیلوگرم ) است که هر شش ساعت، از راه خوراکی یا تزریق وریدی، مصرف می‌ شود. مصرف مقدار نگهدارنده باید شش ساعت بعد از مصرف مقدار زیاد شروع شود. حداکثر مقدار مصرف g/day 4 است. برای ۷ روز تا ۳ هفته ادامه داده شود.

ج) ژیاردیا.

بزرگسالان: از راه خوراکی، مقدار ۲۵۰ میلی گرم سه بار در روز، به مدت پنج روز مصرف شود. یا دو گرم یک بار در روز برای ۳ روز. در صورت همراهی با آمیبیاز، ۷۵۰ میلی گرم خوراکی سه بار در روز برای ۵ تا ۱۰ روز مصرف می‌ شود.

کودکان: از راه خوراکی، مقدار mg/kg 5 سه بار در روز ، به مدت ۵ تا ۷ روز مصرف می‌ شود.

چ) جلوگیری از عفونت بعد از عمل جراحی ناشی از آلودگی یا احتمال آن در جراحیهای کولورکتال.
بزرگسالان: مقدار mg/kg 15 طی ۶۰ ـ ۳۰ دقیقه انفوزیون و تقریباَ یک ساعت قبل از جراحی کامل می‌ گردد. سپس، طی ۶۰ ـ ۳۰ دقیقه mg/kg 5/7 ، شش و ۱۲ ساعت بعد از مقدار اولیه، انفوزیون می‌ شود.
اگر با نئومایسین یا کانامایسین خوراکی استفاده شود، ۷۵۰ میلی گرم خوراکی دو تا ۳ بار در روز دو روز قبل از جراحی شروع می‌ شود. یا ۵۰۰ میلی گرم تا ۱ گرم وریدی ۱ ساعت قبل از جراحی، به دنبال آن ۵۰۰ میلی گرم وریدی ۸ و ۱۶ ساعت پس از جراحی.

ح) واژینوز باکتریایی:
بزرگسالان: ۵۰۰ میلی گرم خوراکی دوبار در روز برای ۷ روز یا ۲ گرم خوراکی به صورت تک دوز یا ۷۵۰ میلی گرم (آهسته رهش ) خوراکی روزانه برای ۷ روز. در دوران بارداری، ۲۵۰ میلی گرم سه بار در روز برای ۷ روز یا ۲ گرم خوراکی به صورت تک دوز استفاده می‌ شود.

خ) بیماری التهابی لگن:
بزرگسالان: ۵۰۰ میلی گرم وریدی هر ۱۲ ساعت به همراه افلوکساسین یا سیپروفلوکساسین وریدی و داکسی سایکلین وریدی یا خوراکی.
د) بیماری التهابی لگن (در بیماران سرپایی) :
بزرگسالان: ۵۰۰ میلی گرم خوراکی دوبار در روز برای ۱۴ روز (به همراه ۴۰۰ میلی گرم افلوکساسین دو بار در روز).
ذ) عفونت با کلستریدیوم دیفیسیل:
بزرگسالان: ۷۵۰ میلی گرم تا ۲ گرم خوراکی روزانه در ۳ تا ۴ دوز منقسم برای ۷ تا ۱۴ روز یا ۵۰۰ تا ۷۵۰ میلی گرم وریدی هر ۶ تا ۸ ساعت هنگامی که مصرف خوراکی میسر نباشد.
ر) هلیکوباکتر پیلوری در ارتباط با زخمهای گوارشی:
بزرگسالان: ۲۵۰ تا ۵۰۰ میلی گرم خوراکی ۳ تا ۴ بار در روز (به همراه داروهای دیگر ). بر اساس رژیم استفاده شده ۷ تا ۱۴ روز ادامه پیدا می‌ کند.
کودکان: ۱۵ تا ۲۰ میلی گرم/کیلوگرم خوراکی روزانه در دو دوز منقسم برای ۴ هفته (به همراه داروهای دیگر).
ز) آمیبیاز ایجاد شده بوسیله دی انتاموبا فراژیلیس:
کودکان: ۲۵۰ میلی گرم خوراکی سه بار در روز برای ۷ روز.
ژ) عفونت انتاموبا پلکی:
بزرگسالان: ۷۵۰ میلی گرم خوراکی سه بار در روز برای ۱۰ روز.
کودکان: ۳۵ تا ۵۰ میلی گرم/کیلوگرم خوراکی روزانه در ۳ دوز منقسم برای ۵ روز.
س) دراکونکولیازیس ایجاد شده بوسیله دراکونکولوس مدیننسیس (عفونت guinea worm).
بزرگسالان: ۲۵۰ میلی گرم خوراکی سه بار در روز برا ی ۱۰ روز.
کودکان: ۲۵ میلی گرم/کیلوگرم روزانه خوراکی در سه دوز منقسم (تا ۷۵۰ میلی گرم روزانه ) برای ۱۰ روز.
ش) بالانتیدیازیس ایجاد شده بوسیله بالانتیدیوم کلی.
بزرگسالان: ۷۵۰ میلی گرم خوراکی سه بار در روز برا ی ۵ روز.
کودکان: ۳۵ تا ۵۰ میلی گرم/کیلوگرم خوراکی روزانه در ۳ دوز منقسم برای ۵ روز.
ص) عفونت بلاستوسیستیس هومینیس علامت دار.
بزرگسالان: ۷۵۰ میلی گرم خوراکی سه بار در روز برای ۱۰ روز.

بیماری کرون فعال:
بزرگسالان: ۴۰۰ میلی گرم خوراکی دوبار در روز. برای بیماری برگشت پذیر پرینه، mg/kg 20 (1 تا ۵/۱ گرم) در سه تا ۵ دوز منقسم روزانه.
ض) پروفیلاکسی در قربانیان تجاوز جنسی:
بزرگسالان: ۲ گرم خوراکی با داروهای دیگر.

اطلاعات دیگر:
طبقه‌بندی فارماکولوژیک: نیتروایمیدازول.
طبقه‌بندی درمانی: ضد باکتری، ضد تک باخته ، ضد آمیب.
طبقه‌بندی مصرف در بارداری: رده B (در سه ماه اول بهتر است انتقال نشود).

اشکال دارویی:
Tablet: 250, 500 mg
Injection, Solution: 5 mg/ml, 100ml
Suspension: 125 mg/5ml (As Benzoate)

نکات قابل توصیه به بیمار

۱ـ دارو ممکن است موجب احساس طعم فلزی در دهان و تغییر رنگ ادرار (قرمز ـ قهوه‌ای) شود.

۲ـ برای کاهش تحریکات گوارشی، قرصها را با غذا مصرف کنید. برای تسهیل بلع، می‌ توان قرصها را خرد کرد.
۳ـ برای جلوگیری از بروز واکنش شبه دی سولفیرام، از مصرف فرآورده‌های حاوی الکل در طول درمان و حداقل ۴۸ ساعت بعد از آخرین مقدار مصرف خودداری کنید.
۴ـ اهمیت کامل کردن دوره درمان برای بیماران توضیح داده شود.
۵- داروی آهسته رهش با معده خالی مصرف شود.
۶- بیماران در سن بارداری باید بارداری مشکوک یا قطعی را به پزشک خود اطلاع دهند.

نکات قابل توصیه به بیماران مبتلا به آمیبیاز

۱ـ تا سه ماه بعد از قطع درمان باید مدفوع آزمایش شود تا از دفع آمیب اطمینان حاصل گردد.
۲ـ برای جلوگیری از عفونت مجدد، اصول بهداشت را کاملاَ رعایت کرده و دستها را بعد از اجابت مزاج و قبل از تهیه و صرف غذا بشویید. در مورد خوردن غذاهای خام و آلوده شدن غذا توسط حشرات احتیاطهای لازم را به عمل آورید.
۳ـ اعضای خانواده باید آزمایش و در صورت لزوم درمان شوند.

نکات قابل توصیه به بیماران مبتلا به تریکومونیاز
۱ـ اصول بهداشت را کاملاَ رعایت کنید. (بویژه بهداشت و مراقبت perineal)
۲ـ از آنجایی که تریکومونیاز بدون علامت در مردان می‌ تواند باعث آلودگی مجدد همسرانشان شود، همسر بیمار نیز باید به طور همزمان درمان شود. در طی درمان، اجتناب از مقاربت جنسی یا استفاده از کاندوم توصیه می‌ شود.
مصرف در کودکان: دفع دارو در نوزادان ممکن است آهسته تر از شیرخواران بزرگتر و کودکان باشد.

مصرف در شیردهی: شیردهی در دوران مصرف این دارو باید قطع شود.

مصرف در بارداری
در سه ماه اول بارداری از مصرف مترونیدازول خودداری شود.
در صورت تجویز برای تریکومونیاز در دوران بارداری، استفاده از رژیم ۷ روزه به رژیم تک دوز ارجح است.

ملاحظات اختصاصی
۱ـ قبل از تجویز مترونیدازول، تریکومونیاز باید توسط اسمیر تازه (خشک نشده) و آمیبیاز توسط کشت تأیید شود.

۲ـ تزریق وریدی دارو به صورت انفوزیون آهسته انجام شود. چنانچه مترونیدازول همزمان با یک محلول وریدی دیگر مصرف می‌ شود، هنگام انفوزیون مترونیدازول، تزریق محلول اولیه قطع گردد. از تزریق وریدی یک باره دارو خودداری شود.
۳ـ بیمارانی که از تزریق وریدی مترونیدازول استفاده می‌ کنند، از نظر بروز کاندیدیاز مورد بررسی قرار گیرند.
۴ـ در صورت درمان آمیبیاز، تعداد دفعات دفع و خصوصیات مدفوع باید پیگیری شود. نمونه‌های مدفوع بلافاصله به آزمایشگاه فرستاده شود آلودگی تنها به وسیله نمونه گرم (تازه ) آشکار می‌ شود.
آزمون مدفوع باید هر سه ماه انجام شود تا از دفع آمیب اطمینان حاصل گردد.
۵ـ در هر گرم مترونیدازول تزریقی ۲۸ میلی اکی والان سدیم وجود دارد.
۶- محلول مترونیدازول به جهت جلوگیری از رسوب کردن در یخچال قرار نگیرد.
۷- دارو را در مدت ۳۰ دقیقه تا ۱ ساعت انفوزیون کنید و به صورت تزریق مستقیم وریدی استفاده نشود.

ممکن است شما دوست داشته باشید بیشتر از نویسنده