معماری
مسمومیت

مسمومیت با مونواکسید کربن

گاز مونواکسید کربن چیست؟

گاز مونواکسید کربن یک گاز بسیار خطرناک است که قابل دیدن و بوئیدن نیست و هیچ طعمی نیز ایجاد نمی کند.

این گاز از سوختن ناقص موادی مثل بنزین، زغال یا چوب حاصل می شود.

چرا مونواکسید کربن اینقدر خطرناک است؟

منواکسیدکربن عامل اصلی خفگی در رابطه با استفاده از بخاری و وسائل گرم کننده در خانه هاست. وقتی منواکسید کربن وارد بدن می شود با هموگلوبین موجود در خون (که حامل اکسیژن به بافتهای بدن است) ترکیب شده (میل ترکیبی منواکسیدکربن با هموگلوبین ۸ برابر میل ترکیبی اکسیژن با هموگلوبین می باشد) و موجب کاهش اکسیژن رسانی به بافتهای بدن می شود و در این میان مغز حساس ترین بافت بدن می باشد که زودتر از همه در اثر کمبود اکسیژن آسیب می بیند.

چه وسایل می توانند مونواکسید کربن تولید کنند؟  

بخاری های بدون دودکش غیراستاندارد

تنورهای نانوایی

اجاقهای گازی

موتورهای بنزینی و گازوئیلی

کباب پز زغالی

شومینه

علایم مسمومیت با مونواکسید کربن چیست؟

مونواکسید کربن را گاهی مقلد بزرگ می نامند زیرا علایم مسمومیت آن شبیه آنفولانزای خفیف است. گاهی تشخیص بین آنفولانزا و مسمومیت با Co بسیار سخت است.

        علایم شدید                         علایم متوسط                        علایم خفیف

علایم متوسط به علاوه                         علایم خفیف به علاوه                                سردرد

افزایش سرعت تپش قلب               خواب آلودگی                              تهوع

عدم توان تکلم                         احساس ضعف                              استفراغ

آسیب مغزی                                     سرگیجه                                             تحریک پذیری                                                                احساس گرما                                      بی حالی                                       درد قفسه سینه                                   تشنج                                      سردرد شدید                                              -در بیماران قلبی                             مرگ                                             کاهش تمرکز حواس                            تاری دید

 

معمولاً شخص مسموم متوجه علایم ضعیف نمی گردد و به سرعت به سمت علایم شدید و حتی مرگ، پیش می رود. به همین دلیل نشانگر مونواکسید کربن در منزل حتماً باید وجود داشته باشد.

چه افرادی در معرض خطر بیشتری قرار دارند؟

  • جوشکارها
  • مکانیک ها
  • آتش نشانها
  • افرادی که با مواد آلی شیمیایی کار می کنند.
  • افراد شاغل در صنعت سفید کننده های فلزی
  • افراد شاغل در ترمینالهای اتوبوس
  • افسران پلیس
  • رانندگان تاکسی
  • تمام کارگرانی که در محیط های بسته از چراغهای نفتی جهت گرم کردن محیط کار استفاده می کنند.

۱۰- تمام خانواده هایی که برای گرم کردن منزل از بخاریهای بدون دودکش غیراستاندارد و چراغهای نفتی استفاده می کنند.

چنانچه مشکوک به سمیت مونواکسید کربن هستیم چه کنیم؟

با انجام اقدامات زیر می توانیم جان مصدومین را نجات دهیم:

  • مصدوم را سریعاً به هوای آزاد انتقال دهیم.
  • سریعاً به اورژانس تلفن بزنیم و کمک بخواهیم.
  • برای بیمار بیهوش سریعاً باید استفاده از اکسیژن ۱۰۰% را شروع کرد.
  • اگر بیمار دچار قطع تنفس شده سریعاً باید عملیات احیاء قلبی عروقی شروع شود.

همیشه باید این نکته را مد نظر داشته باشیم که کمک کننده ها خود نباید در معرض گاز مونواکسید بصورت طولانی مدت باقی بمانند زیرا خودشان مصدوم خواهند شد و دیگر نمی توانند کمک کنند.

چگونه کارمندان و ساکنان یک محل می توانند از مسمومیت با مونواکسید کربن جلوگیری کنند؟

جهت کاهش احتمال بروز مسمومیت در محل کار باید به نکات زیر توجه کرد:

  • یک سیستم تهویه هوا باید در محیط باشد.
  • با بررسی دائمی، همیشه از سلامت و استاندارد بودن دستگاههای گرمازا و وسایل غذاپزی اطمینان حاصل نمائید.
  • سعی کنید وسایل و موتورهای احتراقی را با وسایل الکتریکی و وسایلی که با باطری کار می کنند جایگزین نمائید.
  • به این نکته توجه نمائید که وسایل بنزین سوز حتماً باید در محیط باز استفاده شوند.
  • اگر خطر وجود گاز Co در محیط کار وجود دارد حتماً از هشداردهنده های مونواکسید کربن در محیط استفاده نمائید.
  • کارکنان را در خصوص منابع آلودگی Co و طریقه برخورد با آن آموزش دهید.

 

چه کنیم که احتمال مسمومیت با مونواکسید کربن را به حداقل برسانیم؟

  • در محیط کار هر گونه وضعیتی که می تواند منجر به مسمومیت با مونواکسید کربن باشد را به کارفرما اطلاع دهید.
  • همیشه نسبت به وضعیت تهویه محیط کار و منزل هشیار باشید مخصوصاً اگر از وسیله گرمازای احتراقی استفاده می کنید.
  • چنانچه حالت تهوع، سرگیجه و خواب آلودگی داشتید سریعاً بقیه را در جریان بگذارید. و اگر مشکوک به مسمومیت با مونواکسید کربن هستید سریعاً محیط را ترک کنید.
  • چنانچه به دکتر مراجعه کردید حتماً به پزشک اطلاع دهید که احتمالاً در محیط آلوده به مونواکسید کربن بوده ایم.
  • هرگز در محیط های در بسته از وسایل احتراقی غیراستاندارد استفاده نکنید.

 

استاندارد جهانی برای غلظت co در محیط چیست؟

استاندارد معمول برای یک محیط در خصوص مونواکسید کربن ppm50 یا ۵۰ واحد از گاز در یک میلیون واحد از هوا می باشد که در چنین شرایطی به مدت ۸ ساعت می توان در آن محیط حضور داشت. چنانچه در محلی این مقدار از ppm100 بالاتر رفت آن محیط باید تخلیه گردد. در موارد کارگرانی که به محل خاص مثل محل بارگیری ماشین رفت و آمد دارند این مقدار تا ppm200 افزایش می یابد.

چه زمانی نیاز به پزشک داریم؟

  • هر شخصی که با گاز Co در تماس بوده و دارای علایم ملایم تا متوسط است باید فوراً توسط پزشک معاینه شود.
  • نوزادان و پیرها چنانچه با این گاز در تماس باشند حتی در صورت نداشتن علامت حتماً باید توسط پزشک معاینه شوند.

افرادی که دارای ناراحتی های قلبی عروقی هستند در صورت مواجه با گاز Co حتماً باید توسط پزشک معاینه شوند. همچنین زنان حامله باید فوراً معاینه گردند زیرا ممکن است جنین آسیب دیده باشد در حالیکه علایمی در مادر مشاهده نگردد.

پاسخ دهید