شکستگی استخوان و آرتروز در سالمندان

وقتی با اصطلاح پوکی‌استخوان مواجه می‌شویم، معمولا ذهنمان سراغ اندام‌های تحتانی مانند استخوان‌های ران و لگن می‌رود، در حالی که شکستگی مچ‌دست به مراتب شایع‌تر از شکستگی ران و لگن است. دست‌ها یکی از اعضای مهم در بدن سالمندان هستند که بیش از پیش باید قوی باشند زیرا بسیاری از سالمندان برای حرکت و نشست‌و‌برخاست به این عضو نیاز دارند و با آسیبی که دست آنها می‌بیند، زندگی برایشان بسیار دشوارتر خواهد شد. به ‌طور مشخص، سالمندان در معرض دو نوع آسیب ارتوپدی قرار دارند. ک
شکستگی مچ‌دست سالمندان و ۷ نکته مهم
سالمندان بیشتر از افراد معمولی زمین می‌خورند. علت این اتفاق البته متفاوت است؛ از مشکلات بینایی و مشکلات داخل گوش گرفته تا اختلالات سیستم عصبی- اسکلتی، سرگیجه، نوسانات فشارخون و قندخون و… همه و همه باعث می‌شود سالمندان بیشتر از دیگران زمین بخورند. زمانی که تعادل به‌هم می‌خورد، همه انسان‌ها برای حفظ تعادل خود، بی‌اختیار دست‌هایشان را به سوی جلو می‌آورند.

این واکنش غالبا ناخواسته است و انسان می‌خواهد با استفاده از دست‌ها قدرت ضربه واردشده به بدن را کمتر کند ولی عضوی که توان ندارد و ضعیف است، خیلی زود دچار آسیب می‌شود.

به‌همین دلیل است که مچ‌دست سالمندان موقع زمین خوردن بیشتر آسیب می‌بیند. اگر فرد با ضربه کوچکی دچار شکستگی مچ‌دست ‌شد، باید به این فکر افتاد که او بیماری خاموشی داشته و متوجه آن نبوده است. البته هنگام شکستگی فرد دارای علایمی می‌شود؛ به نحوی که عضو دچار درد و کاهش دامنه حرکتی می‌شود و بیمار نمی‌تواند مانند قبل، مچ ‌دست خود را تکان دهد.

تورم و کبودی نیز مشهود است. زمانی که بیمار به بیمارستان مراجعه می‌کند، اولین قدم بعد از معاینه، عکسبرداری از عضو است. معمولا در همین حین پوکی‌استخوان نیز مشخص می‌شود.

نوع درمان بیماران بر اساس سن، میزان فعال بودن، راست‌دست یا چپ‌دست بودن، نوع و شدت شکستگی متفاوت است و شامل یک آتل‌بندی معمولی یا گچ‌گیری تا جراحی‌ خواهد بود. نتایج برخی تحقیقات نشان داده که طول عمر سالمندانی که دچار شکستگی مچ‌دست می‌شوند، نسبت به همسالان آنها کاهش می‌یابد:
تشخیص زودرس پوکی‌استخوان و پیشگیری از چنین شکستگی‌هایی بسیار مهم است. بهتر است سالمندان بعد از ۶۰ سالگ،ی تست سنجش تراکم استخوان را انجام دهند تا در صورت تایید پوکی‌استخوان تحت درمان قرار گیرند. سالمندانی که سابقه چند بار زمین خوردن دارند بیشتر در معرض خطر شکستگی استخوان مچ‌دست هستند.

زمانی که تشخیص استئوپروز یا پوکی‌استخوان تایید شد، تمام سالمندان و حتی آنهایی که دچار شکستگی دست شده‌اند، باید از داروهایی که برای درمان استئوپروز تجویز می‌شود، مانند انواع هورمون‌ها، ویتامین D و کلسیم استفاده کنند.

منزل مسکونی این افراد باید امنیت لازم را داشته باشد؛ مثلا در آشپزخانه، دستشویی و حمام باید گیره‎هایی به دیوار متصل باشد تا سالمند برای حفظ تعادل از آنها استفاده کند.

نکته بسیار مهم دیگر داروهایی است که سالمندان استفاده می‌کنند. بعضی از داروها ممکن است عوارضی مانند سرگیجه، کاهش هوشیاری، عدم تعادل و… ایجاد کنند. بهتر است خانواده‌ها همیشه بروشورهای مخصوص دارو را مطالعه کنند و به سالمند در این باره هشدار دهند.

سالمندان باید دقت کنند در طول دوران درمان شکستگی مچ‌دست، اندام‌های مجاور ناحیه گچ‌گرفته را حرکت دهند تا از خشکی مفاصل جلوگیری کنند.

مچ ‌دست معمولا باید ۶ هفته در گچ یا آتل بماند. بعد از باز کردن گچ ممکن است بیمار محدودیت حرکتی و کمی هم درد داشته باشد. با استفاده از تمرین‌های فیزیوتراپی می‌توان خشکی ایجادشده در مفصل و تاندون‌ها را کاهش داد و به‌تدریج قابلیت انعطاف عضو را بازگرداند. بهتر است بیماران با باندکشی مچ‌دست‌شان را ببندند. این کار باعث کاهش درد می‌شود. درد موقتی است و بعد از مدتی از بین خواهد رفت.

سالمندان ممکن است هنگام شکستگی مچ‌ دست درد زیادی حس نکنند و فکر کنند دچار رگ‌به‌رگ‌شدگی ساده شده‌اند و ناحیه را با یک کش یا پارچه ببندند، اما در این سن احتمال شکستگی مچ‌دست بالاست و باید با راه‌های مختلف درمان شود. در صورت درمان نشدن، احتمال تغییر شکل مچ‌دست و کاهش دامنه حرکتی عضو وجود دارد، به‌خصوص وقتی که استخوان‌ها هم جابجا شده باشند.
آرتروز قاعده انگشت شست سالمندان و ۳ نکته مهم
یکی از عوارض نسبتا رایجی که دست سالمندان را تهدید می‌کند، آرتروز قاعده انگشت شست است. باید گفت فقط زانوها دچار آرتروز نمی‌شوند، بلکه در همه مفاصلی که حرکت دارند، دیده می‌شود ولی در مفاصل پرتحرک‌تر شدیدتر است.

بیمارانی که دچار آرتروز قاعده انگشت شست هستند، اوایل بیماری دردی ندارند یا درد خفیفی را حس می‌کنند. معمولا بیمار به‌طور خودکار برای کاهش درد حرکت انگشت را کمتر می‌کند و چند روزی به آن استراحت می‌دهد. این کار باعث کاهش درد می‌شود، اما بیماری آرتروز مفصل قاعده شست بیماری پیشرونده‌ای است زیرا این انگشت نقش مهمی در عملکرد کارهای روزانه فرد دارد.

در واقع می‌توان گفت پرتحرک‌ترین انگشت بدن و میزان فرسایش آن در طول عمر زیاد است. پس با افزایش درد فرد مجبور است به پزشک مراجعه کند:

اگر بیمار زود به پزشک مراجعه کند، تمرین‌هایی وجود دارد که با انجام آنها می‌توان عضلات و تاندون‌های اطراف مفصل را قوی‌تر کرد. این کار حتی باعث می‌شود بیماری پسرفت هم داشته باشد. تمرین‌ها را باید متخصص فیزیوتراپ و کاردرمانگر آموزش دهند.

آموزش‌هایی نیز وجود دارد که با کارگیری آنها می‌توان فشار روی انگشت شست را کاهش داد. به بیمار آموزش داده می‌شود تا کمتر از انگشت شست برای کارهای روزانه خود استفاده کند.

پزشک ممکن است داروهای ضدالتهاب و آتل مخصوص برای بیمار تجویز کند. اگر بیماری پیشرفت کرده باشد، همین درمان‌ها می‌تواند مفید باشد، ولی در مواردی که بیمار درد شدیدی دارد و عملکرد روزانه‌اش نیز مختل شده، می‌توان با روش جراحی فشار واردشده به مفصل را کاهش داد.

در روش جراحی باز، جراح لیگامان‌های اطراف مفصل را بازسازی می‌کند و سطح ناهموار مفصل را تمیز خواهدکرد. گاهی هم لازم است ۲ سر مفصل به هم وصل و بی‌حرکت شود. با این روش‌ها درد بیمار کاهش می‌یابد و عملکرد عضو نیز تا حدود زیادی برمی‌گردد.

ممکن است شما دوست داشته باشید بیشتر از نویسنده