معماری
مسواک زدن افراد ناتوان و معلول

مسواک زدن معلولین و افراد ناتوان

شاید مهم‌ترین نکته در بهداشت دهان و دندان معلولان همان مسواک زدن باشد و این کار را حتما مراقب فرد ناتوان باید برعهده گیرد
۲۵ تیر ماه هر سال مصادف با روز جهانی بهزیستی و تامین اجتماعی است. افراد زیادی در سراسر دنیا هستند که به‌دلیل ناتوانی‌های جسمی و ذهنی به حمایت‌های سازمان‌های مختلف مثل بهزیستی نیاز دارند. یکی از مراقبت‌هایی که شاید کمتر از سایر خدمات توانبخشی مدنظر مسوولان قرار گرفته، خدمات دندان‌پزشکی است. گرچه در سال‌های اخیر بیشتر به این خدمات توجه شده و قدم‌های زیادی هم برداشته شده ولی به نظر می‌رسد هنوز با استانداردهای جهانی فاصله داریم. مهم‌ترین نکته برای ارتقای بهداشت، پیشگیری است و این کار فقط محتاج آموزش بهداشت دهان و دندان است. اصلی‌ترین نکات آموزشی بهداشت دهان و دندان را با هم مرور می‌کنیم.
۱٫ مسواک را داخل دهان فرو ببرید و به آرامی روی سطوح دندان جلویی و سپس عقبی بکشید. دقت کنید مسواک باید روی تمام سطوح دندان کشیده شود. مسواک نباید زیاد زبر یا زیاد نرم باشد.
۲٫ اگر بیمار نمی‌تواند دهان خود را باز کند، بهتر است با یک مسواک کمکی که در گوشه دهان گذاشته می‌شود به آرامی دهان را باز کنید. البته می‌توان با فشار انگشت زیر چانه بیمار نیز این کار را انجام داد.
۳٫ حتما روی زبان بیمار را نیز مسواک بکشید. زبان دارای پرز است و باکتری‌های دهان ممکن است داخل پرزها بمانند.
۴٫ از خمیردندان‌هایی استفاده کنید که زیاد کف نمی‌کنند. بسیاری از این افراد دچار اختلال در بلع هستند و ممکن است مقداری از آن را ببلعند. اگر فرد قادر به تف کردن نیست با استفاده از یک گاز داخل دهان را تمیز کنید.
۵٫ بهترین خمیر دندان برای جلوگیری از پوسیدگی دندان، خمیردندان‌های حاوی فلوراید است. استفاده از محلول دهانشویه نیز برای بهداشت دهان و دندان مفید است.
۶٫ مسواک برقی برای افراد معلول وسیله مناسبی است. در صورتی که از مسواک معمولی استفاده می‌کنید، هر ۳ ماه یکبار مسواک را عوض کنید.
۷٫ داخل دهان بیمار را حین مسواک زدن نگاه کنید. در صورت دیدن ضایعات داخل دهان حتما به دندان‌پزشک مراجعه کنید.
۸٫ استفاده از نخ دندن را فراموش نکنید. مقدار مناسبی از نخ دندان (حدود ۴۰ سانتی‌متر) را دور انگشتان اشاره خود بپیچید. دقت کنید هنگام کشیدن نخ داخل دندان، نخ به لثه‌ها نرسد. این کار را به آرامی انجام دهید.
۹٫ مواد غذایی قنددار و مضر برای دندان را محدود کنید. مواد خوراکی مانند آبمیوه‌های صنعتی، نبات، شیرینی‌های قندی و کربوهیدرات بیش از حد باعث خرابی دندان می‌شود.
۱۰٫ بعضی از مواد خوراکی مانند کشمش، انجیر خشک، پاستیل، شکلات‌های چسبنده، گز و… چسبندگی زیادی روی دندان‌ها دارند. در صورت استفاده این مواد خوراکی بلافاصله دندان‌های فرد معلول را مسواک بزنید.
۱۱٫ سعی کنید از میان‌وعده‌هایی مثل میوه و سبزیجات استفاده کنید. این مواد اجازه عملکرد بزاق را نمی‌گیرند و بزاق فرصت زیادی دارد تا سطح دندان‌ها را پاک کند. (بزاق خاصیت پاک‌کنندگی دارد.)
۱۲٫ استفاده مرتب از ۵ گروه مواد غذایی شامل نان و غلات، میوه‌ و سبزیجات، شیر و لبنیات، گوشت و حبوبات از همان دوران کودکی باعث استحکام دندان‌ها می‌شود.
۱۳٫ بعضی از معلولان دچار دندان‌قروچه هستند. دندان‌قروچه به‌تدریج باعث سایش سطح دندان‌ها می‌شود. ارجاع این معلولان به دندان‌پزشک الزامی است.
۱۴٫ اختلالات بلع بیمار نیز باید با کمک متخصصان توانبخشی برطرف شود. یکی از علل اصلی پوسیدگی دندان در معلولان اشکال در بلعیدن غذا و باقی ماندن آن به مدت طولانی در دهان است.
۱۵٫ افراد معلول بیش از افراد عادی اجتماع به معاینه دندان‌پزشک نیاز دارند. حتما به تاریخ مراجعات بعدی معاینه توجه کنید.
۱۶٫ مهم‌ترین نکته در بهداشت دهان و دندان معلولان همان مسواک زدن است و این کار را حتما مراقب فرد ناتوان باید برعهده گیرد. مسواک باید مناسب و متناسب با اندازه دهان انتخاب شود. دور از هیجان و اعمال زور با فرد صحبت کنید و برای او کاری که قرار است انجام دهید را توضیح دهید.