معماری
نیتروگلیسیرین

نیتروگلیسیرین (عوارض و خطرات و مزایای مصرف )

نیتروگلیسیرین پیوسته رهش,نیتروگلیسیرین ۲/۶,پماد نیتروگلیسیرین,نیتروگلیسیرین بمب,پماد نیتروگلیسیرین ۰٫۲ درصد,فرمول نیتروگلیسیرین,اسپری نیتروگلیسیرین نعوظ,اثرات و عوارض مصرف نیتروگلیسیرین,نحوه مصرف و خوردن نیتروگلیسیرین,فواید داروی نیتروگلیسیرین,درمان با نیتروگلیسیرین,دوز مصرفی نیتروگلیسیرین,موارد کاربرد نیتروگلیسیرین,خطرات نیتروگلیسیرین

نیتروگلیسیرین Nitroglycerin
اشکال دارویی SL.Tab/Cap: 0.4mg
SR.Tab: 2.6mg , 6.4mg
Inj:

موارد و مقدار مصرف نیتروگلیسیرین

پیشگیری و درمان حمله آنژین صدری
برای این منظور از شکل کپسول زیر زبانی نیتروگلیسرین استفاده می شود که می تواند اثر سریع درمانی ایجاد کند.
یک کپسول زیر زمانی نیتروگلسیرین (mg 6/0– ۳/۱۰) در زیر زبان قرار می گیرد. در صورت نیاز این دوز می تواند هر ۵ دقیقه تا ۳ روز تکرار شود ولی بیمار باید بداند که اگر پس از مصرف ۳ روز از دارو در مدت ۱۵ دقیقه هنوز درد باقی مانده بود باید به پزشک مراجعه شود.
جهت پیشگیری هم می توان قبل از قرار گرفتن در شرایط استرس زا از کپسول زیر زبانی استفاده کرد.

آنژین مزمن پایدار
در این مورد از قرص آهسته رهش (SR) استفاده می شود. ابتدا با دوز کم شروع شده و mg4/6-6/2 هر ۱۲ ساعت یا در صورت نیاز هر ۸ ساعت تجویز می شود. بیشترین دوز mg13 دو تا سه بار در روز است.

آنژین ناپایدار، نارسایی قلبی، انفارکتوس حاد میوکارد و کنترل فشار خون در طی جراحی قلب
در این موارد از انفوزیون وریدی نیتروگلیسرین استفاده می شود.

برای رقیق کردن دارو از گلوکز تزریقی ۵ درصد یا کلریدسدیم ۹/۰ درصد استفاده می شود. دوز معمول اولیه mcg/min10 در آنژین ناپایدار، mcg/min25-20 در نارسایی قلبی و mcg/min25 برای کنترل فشار خون است.
اکثر بیماران به دوزهای بین ۱۰ تا ۲۰۰ میکروگرم در دقیقه پاسخ می دهند.

توجه: جهت انفوزیون وریدی دارو از ظرف شیشه ای مخصوص تزریق وریدی باید استفاده شود زیرا ست های معمول پلاستیکی ممکن است نیتروگلیسرین را جذب کنند.

موارد منع مصرف و احتیاط نیتروگلیسیرین

در صورت حساسیت به نیتراتها، کم خونی شدید، گلوکوم با زاویه بسته، کاهش فشار خون وضعیتی، ضربه به سر یا خونریزی مغزی منع مصرف دارد.
نیتروگلسیرین زیر زبانی در صورتیکه بیمار اخیراً دچار سکته قلبی شده باشد نباید تجویز شود.

نیتروگلسیرین تزریقی در صورت ابتلا به کاهش فشار خون و یا کاهش حجم مایعات بدن، ضعف در خونرسانی به مغز و افزایش فشار داخل جمجمه ای نباید تجویز گردد.
بی خطر بودن و کارآیی این دارو برای کودکان ثابت نشده است.

مصرف در بارداری و شیردهی
در گروه C حاملگی قرار دارد. مشخص نیست که آیا نیتراتها در شیر ترشح می شود یا نه، باید با احتیاط تجویز شود.

تداخلات مهم
داروهایی که با نیتراتها تداخل دارند: الکل، آسپرین، نیفدیپین، نیمودیپین، آملودیپین، دی هیدروارگوتامین و هپارین .

عوارض جانبی
شایع ترین: سر درد ضربانی، سرگیجه، کاهش فشار خون وضعیتی، تاکیکاردی، گرگرفتگی، تپش قلب.
مهم ترین: آریتمی.

توصیه ها :
نیتروگلسیرین خوراکی باید نیم ساعت قبل یا ۲ ساعت بعد از غذا با معده خالی حوزه شود.
هنگام استفاده از کپسول زیر زبانی بیمار باید نشسته باشد و در صورتیکه درد رفع نشود می توان آنرا تا حداکثر سه بار تکرار کرد.
جهت کم شدن تحمل دارویی باید یک وقفه ۱۰ تا ۱۲ ساعته در مصرف دارو قرار داده شود.
بیمار باید از قطع ناگهانی مصرف دارو بپرهیزد.
بیمار باید از مصرف مشروبات الکلی بپرهیزد.
تغییر وضعیت ناگهانی می تواند باعث کاهش ناگهانی فشار خون شود که باید احتیاط شود.
از خرد کردن یا شکستن قرص های آهسته رهش بپرهیزید.

شرایط نگهداری :
نیتروگلیسرین تزریقی باید دور از نور و انجماد و در دمای ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتیگراد نگهداری شود.

راهنمای سرعت انفوزیون نیتروگلیسیرین
در صورتیکه ۵ میلی گرم نیترو گلیسیرین (۱ آمپول) را در ۵۰ میلی لیتر محلول قندی ۵% مخلوط شود، سرعت انفوزیون بر حسب قطره در دقیقه مطابق جدول زیر میباشد.

مقدار داروی تجویز شده µg/min سرعت انفوزیون (gtt/min)
۵ ۳
۱۰ ۶
۱۵ ۹
۲۰ ۱۲
۲۵ ۱۵
۳۰ ۱۸
۳۵ ۲۱
۴۰ ۲۴
۵۰ ۳۰
۶۰ ۳۶
۷۰ ۴۲
۸۰ ۴۸
۹۰ ۵۴
۱۰۰ ۶۰
۱۵۰ ۹۰
۲۰۰ ۱۲۰

در صورتیکه ۵ میلی گرم نیترو گلیسیرین را در ۱۰۰ میلی لیتر محلول قندی ۵% مخلوط شود، سرعت انفوزیون بر حسب قطره در دقیقه مطابق جدول زیر میباشد.

مقدار داروی تجویز شده µg/min سرعت انفوزیون (gtt/min)
۵ ۶
۱۰ ۱۲
۱۵ ۱۸
۲۰ ۲۴
۲۵ ۳۰
۳۰ ۳۶
۳۵ ۴۲
۴۰ ۴۸
۵۰ ۶۰
۶۰ ۷۲
۷۰ ۸۴
۸۰ ۹۶
۹۰ ۱۰۸
۱۰۰ ۱۲۰
۱۵۰ ۱۸۰
۲۰۰ ۲۴۰

 

توصیه ها و اقدامات پرستاری

  • دارو باید ما بین گونه و لثه و یا بین لب و لثه بالای دندانهای پیشین قرار داد.
  • فرآورده های آهسته رهش و تاخیری را می توان کامل بلعید ولی نمی توان آنها را خرد کرد یا جوید.
  • اشکال زیر زبانی را نباید خورد بلکه باید زیر زبان گذاشت تا حل شود.
  • اسپری را باید در زیر زبان مورد استفاده قرار داد نباید انها را استنشاق کرد. اشکال زیر زبانی وقتی با بزاق مخلوط        می شوند سبب احساس سوزن سوزن شدن غشا مخاطی می گردند.
  • به منظور پیشگیری از بروز غش به آهستگی تغییر وضعیت دهید.
  •  در طی حمله آنژینی بهتر است نشسته دارو را مصرف کنید.
  • محلول باید در ضروف غیر پلاستیکی و با استفاده از ستهای سرم که حاوی PVC نباشند، تزریق گردد. ستهای وریدی معمولی تا ۸۰ % دارو را جذب میکنند. از تزریق هر گونه داروی دیگری با استفاده از خط وریدی نیتروگلیسیرین باید خودداری گرد زیرا اثر ضد انعقادی هپارین را خنثی میکند و محلول تهیه شده تا ۲۴ ساعت در دمای اتاق پایدار است.
  • برای تهیه محلول انفوزیون باید دارو را بادکستروز ۵ درصد یا نرمال سالین ۹/۰ درصد رقیق کرد.از جدول محاسبه میزان تجویز این دارو استفاده کنید.
  • فشارخون بیمار باید با شروع نیتروگلیسرین و به هنگام تغییرات دوز دارو مرتباً کنترل گردد. پس از ثابت شدن وضعیت بیمار، فشارخون وی را هر یک ساعت کنترل نمایید. هرگونه افزایش یا کاهش غیرطبیعی فشارخون را به پزشک اطلاع دهید.
  •  نیتروگلیسرین را با هیچ داروی دیگری نباید مخلوط کرد.
  • نیتروگلیسیرین وریدی ممکن است اثر ضد انعقادی هپارین را خنثی کند.این دو دارو با یک سه راهی همزمان انفوزیون نشود.