معماری

خواص دارویی و درمانی سویا

خواص و فواید سویا,مزایای روغن و شیره دانه سویا,مضرات و اثرات خوردن سویا و روغن سویا,سویای خوب,خواص دارویی و درمانی سویا

سویا

نام علمی Soja hispida Moench
كليات گياه
سويا قرنهاست كه غذاي مردم آسيا مخصوصا چين بوده است و چيني آن را همراه با برنج بعنوان غذاي اصلي خود مصرف مي كنند . ايالات متحده آمريكا بزرگترين توليد كننده سويا مي باشد و تقريبا دو سوم محصول كل دنيا را توليد مي كند . سويا در ايران بنام (لوبيا روغني ) ،‌( لوبيا چيني ) سویا و دانه سويا معروف است .
سويا گياهي است يكساله داراي ساقه پرشاخه ، برگهاي آن بيضي ، نوك تيز و سبز رنگ مي باشد . ميوه آن شبيه لوبيا است كه در هر غلاف آن سه تا پنج دانه جدا از يكديگر وجود دارد . رنگ دانه سويا بر حسب انواع مختلف متفاوت است و برنگهاي زرد ، سفيد ،‌سياه ، خاكستري و خالدار ديده مي شود .
دانه سويا به بزرگي يك نخود كمي مسطح و گرد است . دانه سياه سويا بشتر در طب گياهي مصرف دارد ولي از دانه زرد رنگ آن بيشتر براي روغن گيري استفاده مي كنند . سويا بعلت داشتن پروتئين و مواد مغذي در تغذيه انسان بكار مي رود .
سويا از چين به نقاط ديگر دنيا راه يافته است و بطور وحشي در آن كشور وجود دارد .
سويا در حدود 3500 نوع مختلف دارد كه هر كدام آب و هواي مخصوصي را مي خواهد .

سویا

خواص داروئي سویا:
) سويا مقوي و باد شكن است
2)دانه سويا ، مدر ، تب بر و ضد سم است
3)در چين دانه سويا را بعنوان ضد سم مصرف مي كنند
4)شير سويا غذاي مفيدي براي كودكان است
5)نان سويا براي مبتلايان به بيماري قند بسيار مناسب است زيرا اولا ارزش غذايي زيادي دارد ثانيا مواد نشاسته اي كه تبديل به قند مي شود در آن كم است
6)دانه هاي سبز سويا را له كرده و بصورت ضماد در آوريد اين ضماد براي زخم هاي آبله و ساير زخم ها مفيد است همچنين براي رفع التهاب و قرمزي پاي بچه ها كه در اثر ادرار بوجود آمده مفيد است .
7)سويا براي مبتلايان به نقرس و روماتيسم و اشخاص ضعيف البنيه بسيار مفيد است
8)سس سويا براي تحريك اشتها بكار مي رود
9)سس سويا را براي از بين بردن بوي گوشت بكار مي برند
10)سس سويا را به غذاهايي كه ترديد داريد سالم باشد بزنيد سم آنرا خنثي مي كند
11)سوس سويا ملين ،‌ خنك كننده و ضد سم است
12)اگر زن حامله در معرض خطر سقط جنين باشد به او سوس سويا بدهيد
13)اگر ادرار كسي بخون آلوده است سوس سويا درمان آن است
14)سوس سويا براي سوختگي پوست مفيد است
15)فرآورده هاي سويا براي پيشگيري سرطان مفيد است
16)سويا به فعاليت روده ها و دفع منظم سموم كمك مي كند
17)سويا مقدار تري گليسيدر خون را پائين مي آورد
18)براي تميز كردن شريانها از فرآورده هاي سويا استفاده كنيد حتي مبتلا به شرائين و در معرض خطر قلبي هستند اگر از سويا استفاده كنند و گوشت را از برنامه غذايي خود حذف كنند بزودي شريانهاي آنها تميز و جوان خواهد بود .
19)سويا سنگ كيسه صفرا را شكسته و خارج مي سازد و اگر از فرآورده هاي سويا استفاده كنيد در بدن شما سنگ كيسه صفرا توليد نخواهد شد اگر سنگ كيسه صفرا داريد رژيم خود رابه سويا تغيير دهيد
20)سويا براي سلامت روده بزرگ و تنظيم تخليه و دفع مواد زائد بسيار مفيد است
21)سويا موثر براي درمان سرطان كولون است
22)سويا از سرطان سينه جلوگيري مي كند
23)سويا منبع غني هورمون استروژن است بنابراين مي توان جانشين هورمونهاي مصنوعي در دوران يائسگي باشد . پس خانم ها در دوران يائسگي بهتر است از فرآورده هاي سويا استفاده كنند .
سويا” اين دانه گياهي كوچك اما غني، حاوي مقادير قابل توجهي پروتئين كربوهيدارت، چربي، فسفر، كلسيم، آهن، منيزيم، روي، فيبر و ويتامين‌هاي ‪، D ، E ، A‬ ‪ B1‬و ‪ B2‬است.
سويا، گياهي يك ساله از خانواده بقولات است، دليل اهميت اين گياه، دانه‌هاي سرشار از پروتئين آن است،انواع متعدد اين گياه بر حسب رنگ ، اندازه دانه، خصوصيات فيزيكي، تركيب شيميايي و زمان رشد و نمو با يكديگر تقاوت دارند.
اين گياه به رغم داشتن سابقه طولاني حيات، به تازگي مورد توجه خاص به عنوان يك منبع غني غذايي قرار گرفته است.
مي‌گويند، خاستگاه اوليه اين دانه سحرآميز، كشور چين است و اين كشور بوده كه اولين بار اين گياه را كشت كرده و مورد استفاده قرار داده است.
امروز سويا به رنگ‌هاي سفيد ، خاكستري ، سياه ، زرد و خال دار ديده مي شود كه دوره رشد آن بر حسب گونه‌هاي متفاوت از ‪ ۹۰‬تا ‪ ۱۸۰‬روز است.
خانم”فريبا خاك زاد” مهندس صنايع غذايي درباره اهميت و ارزش غذايي سويا روز دوشنبه با خبرنگار علمي ايرنا گفت و گويي انجام داده است كه براي آگاهي از خواص اين دانه سحرآميز، آن را بخوانيد.
اين كارشناس موسسه تغذيه، سلامت وتوسعه، مي‌گويد پروتئين سويا شامل بيشتر اسيد امينه‌هاي ضروري براي بدن است و چربي آن فاقد كلسترول و اسيدهاي چرب اشباع شده بوده و داراي مقادير زيادي اسيدهاي چرب امگا‪ ۳‬و امگا ‪ ۶‬است.
او مي‌گويد كربوهيدارت موجود در دانه سويا نيز فاقد قند لاكتوز است.

دانه‌هاي سويا:

دانه‌هاي ترد و خشك سويا، در پخت انواع غذاها همراه با گوشت يا بدون آن مورد استفاده قرار مي‌گيرد.
خاك‌زاد مي‌گويد دانه سويا مانند ساير حبوبات پخته مي‌شود و براي پخت آن ابتدا آن را به مدت چهار تا پنج ساعت در آب ريخته تا به تدريج آب را به خود جذب كرده و حجيم شود، سپس آب آن را خالي كرده و سويا را شستشو مي دهيم.
سويا مدت ‪ ۳۰‬دقيقه آب پز و پخته مي‌شود و بعد مي‌توان آن را سرخ كرد.
وي مي‌گويد روش ديگري كه براي پختن سويا به كار مي‌رود آن است كه دانه سويا را ‪ ۱۰‬تا ‪ ۱۵‬دقيقه در آب جوش ريخته و پس از نرم شدن كامل آب آن را گرفت و سويا را سرخ كرد.

روغن سويا

روغن سويا از طريق له كردن و تحت فشار قرار دادن دانه‌هاي سويا كه اغلب دانه‌هاي سوياي زرد رنگ هستند، تهيه مي‌شود.
خاكزاد مي‌گويد رنگ روغن سويا، زرد متمايل به قرمز است و بويي شبيه بوي لوبيا دارد.
روغن سويا در دماي معمولي مايع بوده و در دماهاي بالاتر منجمد مي‌شود.
اغلب براي استخراج روغن سويا از حلال شيميايي به نام هگزان استفاده مي‌شود كه پس از استخراج، كمي از آن در روغن باقي مي‌ماند.
اين مهندس صنايع غذايي مي‌گويد روغن سويا حاوي ليسيتين است كه در حل كردن و از بين بردن كلسترول نامناسب خون نقش مهمي دارد.
روغن سويا داراي مصارف خوراكي و صنعتي متعددي است، از اين روغن در تهيه انواع غذاهاي سرد،سالادها و سس‌ها استفاده مي‌شود.
او مي‌گويد از روغن سويا براي سرخ كردن غذاها نبايد استفاده كرد زيرا اين روغن در برابر حرارت از مقاومت پاييني برخوردار است و حرارت زياد موجب تغيير رنگ و فساد اين روغن مي‌شود.
آجيل سويا

آجيل سويا كه امروزه مصرف آن در ميان مردم متداول شده، دانه لوبيا شكل سويا است كه شبيه بادام زميني كوچك است.
اين دانه در انواع سالاد و يا همراه با ساير دانه‌هاي خشكبار و آجيل مصرف مي‌شود.
كارشناس صنايع غذايي مي‌گويد آجيل سويا، چربي بسيار كمي دارد و خوش طعم و بسيار مقوي است.

شير سويا

نوعي نوشيدني، شبيه شير كه جايگزين مناسبي است براي شير لبني كه حاوي پروتئين گياهي با كيفيت مناسب و معادل پروتئين شير گاو است.
افرادي كه با خوردن شير گاو دچار دل درد، نفخ واسهال مي‌شوند و بدن آنان قادر به هضم قند شير يا لاكتوز نيست و به لاكتوز حساسيت دارند، شير سويا جايگزين مناسبي است تا از افزايش پوكي استخوان در آنان به خصوص در سنين بالا جلوگيري كند.
خانم خاك زاد مي‌گويد شير سويا به دليل نداشتن نشاسته و قند زياد نوشيدني بسيار مناسبي براي افراد مبتلا به ديابت است به ويژه اينكه مصرف آن موجب بالا رفتن ميزان مواد مغذي در بدن و رفع بسياري از عوامل موثر در ديابت مي‌شود.
رنگ شير سويا عسلي تيره و طعم آن نسبتا شيرين و شبيه شير گاو است.
شير سويا از عصاره سويا به دست مي‌آيد و گاهي براي تغيير بافت و طعم آن از نمك، روغن، شيرين‌كننده ها و نيز طعم‌دهنده هاي گوناگون استفاده مي‌شود.
رنگ، بو، ظرفيت پروتئين ، چربي و مواد جامد موجود دردانه سويا، در طعم و مزه و تركيبات شير سونا، نقش به سزايي دارد.
به طور معمول، شير سويا را از سوياي دانه درشت تهيه مي‌كنند تا شير حاصله، كيفيت مطلوب تري داشته باشد.
هنگام تهيه شير سويا، پوسته يا سبوس را از دانه سويا جدا مي‌كنند.
خاكزاد مي‌گويد براي افزايش ارزش غذايي شير سويا و نيز تغيير طعم آن، مي‌توان شير سويا را همراه با موز توت فرنگي يا نارگيل استفاده كرد.
او مي‌گويد امروزه از شير سويا محصولات متنوعي مانند ماست ، پنير و بستني سويا تهيه مي‌كنند اما مردم كمتر با اين محصولات آشنا هستند و براي اين كار نياز به فرهنگ‌سازي داريم.
سويا و نقش آن در سلامت:
اين كارشناس صنايع غذايي مي‌گويد مطالعات آماري نشان داده كه مصرف سويا موجب كاهش وزن، تقويت حافظه، كاهش كم خوني، بهبود پوست، هضم بهتر غذا، تقويت استخوان ها، كاهش عوارض ديابت، كاهش كلسترول و بيماري‌هاي قلبي و كاهش عوارض يائسگي مي‌شود.
وي مي‌گويد سويا داراي مقادير زيادي فيبر بوده كه مصرف آن در كاهش بافت‌هاي چربي بسيار موثر است.
استفاده از سويا به مقدار ‪ ۳۰‬درصد همراه با گوشت گاو موجب افزايش جذب آهن در بدن شده و در صورت تداوم استفاده، سبب كاهش كم خوني و افزايش ميزان آن در بدن مي‌شود.
وي مي‌گويد مطالعات نشان داده افرادي كه از سويا درغذاي خود استفاده مي‌كنند نسب به افرادي كه سويا در تغذيه آنان جايي ندارد كمتر مبتلا به فقر آهن مي‌شوند.
خاكزاد مي‌گويد سويا به علت داشتن “استروژن” و “كلاژن” سبب بهبود پوست شده و حالت نرم و انعطاف پذير به پوست مي‌دهد.
وي مي‌گويد مصرف مداوم سويا از شل شدن و افتادگي پوست جلوگيري كرده و شادابي و جواني پوست را به ارمغان مي‌آورد.
مهندس صنايع غذايي مي‌گويد ايزوفلاون‌هاي موجود در سويا توده‌هاي استخواني را افزايش داده و مانع كاهش بافت‌هاي استخواني مي‌شود.
وي مي‌گويد به طور معمول مصرف سويا به افراد مبتلا به ديابت توصيه مي شود زيرا پروتئين سويا استرس‌هاي ناشي از ديابت، خطر بيماري‌هاي قلبي، سكته و فشار خون و وزن بالا در بدن اين افراد را كاهش و در حفظ سلامت چشم و كليه آنان موثر است.
سويا بهترين جايگزين گوشت قرمز بوده و استفاده آن در غذاهاي گوشتي به جاي گوشت يا همراه با آن علاوه بر افزايش حفظ سلامت بدن موجب كاهش هزينه پخت غذا در هر وعده غذايي مي‌شود.
سويا منبع غني اسيدهاي چرب غير اشباع، امگا‪ ۳‬امگا‪ ، ۶‬پروتئين و فيبر است كه مصرف مداوم و متعادل محصولات سويا سبب كاهش كلسترول بد، تري گليسيريد فشار خون و در نتيجه سلامت قلب و عروق مي‌شود.
اين دانه سحرآميز به عنوان يك استروژن گياهي در كاهش عوارض يائسگي بانوان مانند گرفتگي، اضطراب، بي‌خوابي و تغيير حالات عمومي مفيد بوده و در سلامت بافت‌هاي سينه و اندام‌هاي اندومتري تاثير گذار است.