معماری

آزمايش ميكروسكوپي نمونه هاي مدفوع

آزمايش ميكروسكوپي نمونه هاي مدفوع

معمولاً آزمايش ميكروسكوپي نمونه هاي مدفوع متشكل از سه مرحله جداگانه شامل :

  • تهيه گسترش مستقيم 2- روشهاي تغليظ نمونه 3- روشهاي رنگ آميزي دائمي مي باشد

الف- تهيه گسترش مستقيم(مرطوب)

گسترش مستقيم را مي توان در كوتاهترين مدت و با حداقل امكانات تهيه نمود.

در صورت مثبت بودن آنها از نظر وجود انگل، مي توان يك گزارش اوليه سريع به پزشك ارائه داد و گزارش نهائي را موكول به انجام آزمايش با استفاده از روشهاي تغليظ و رنگ آميزي دائمي نمود.

در آزمايش مستقيم به علت برداشت حجم بسيار كمي از مدفوع، امكان دستيابي به انگل خيلي كم است. همچنين در صورت يافتن انگل، به علت اينكه بعضي از تك ياخته ها خيلي كوچك مي باشند به سختي مي توان در گسترش مستقيم نوع آنها را تعيين نمود.

 

اهداف تهيه گسترش مستقيم شامل:

  • ارزيابي ميزان آلودگي بيمار 2- تشخيص سريع نمونه هايي كه آلودگي شديد دارند3- بررسي حركت ارگانيسم مي باشد.

اين روش آماده سازي بايد بر روي نمونه هاي تازه مدفوع كه در يخچال نگهداري نشده و يا با مواد نگهدارنده مخلوط نگرديده است، انجام گيرد. در اين روش، مراحل مختلف زندگي اغلب انگلهاي روده اي (تروفوزوئيت، كيست، لارو و تخم) ، اووسيست كوكسيدياها ، اجسام كروماتوئيد موجود دركيست و حركت تروفوزوئيت ها را مي توان تشخيص داد.

در مورد نمونه هاي تازه اي كه در ماده نگهدارنده قرار داده نشده اند، محلول 85/0 % كلرورسديم در آب و يا محلول يد به عنوان رقيق كننده استفاده مي شود. براي نمونه هاي نگهداري شده در فرمالين و يا مواد نگهدارنده ديگر، مواد نگهدارنده نقش رقيق كننده را نيز ايفا مي كنند.

بايد توجه نمود كه يد و مواد نگهدارنده مانند فرمالين باعث كشته شدن ارگانيسم شده و حركت آن را نمي توان بررسي نمود.

تهيه گسترش مستقيم با محلول يد باعث مي شود كه هسته و بيشتر عناصر داخل كيستهاي انگل مشخص گردند. معمولاً در اين گونه آماده سازي، تروفوزوئيت ها شكل طبيعي خود را از دست مي دهند. تخم كرمها و لاروها قابل شناسايي هستند اما بعضاً جزئيات داخلي آنها نامشخص مي شود.

 

براي تشخيص اوليه اووسيست كريپتوسپوريديوم تهيه نمونه با محلول يد پيشنهاد مي گردد، زيرا معمولاً اووسيستها يد را جذب نكرده و شفاف مي مانند (برخلاف مخمرها و ديگر عناصر مدفوع كه رنگ زرد يد را جذب مي نمايند) اما به هر حال بايد تشخيص قطعي كريپتوسپوريديوم با رنگ آميزهاي اختصاصي و يا استفاده از كيت داراي آنتي بادي منوكلونال اختصاصي انجام گيرد.

اووسيست ايزوسپورابلي نيز مي تواند در گسترش مستقيم ديده شود. اسپورهاي ميكروسپوريديا آنقدر كوچك هستند كه ممكن است با ذره هاي كوچك موجود در محيط اشتباه شوند، بنابراين معمولاًدر گسترش مستقيم تشخيص صحيح داده نمي شوند.

 

در امتحان ميكروسكوپي نمونه مدفوع ممكن است عناصر زير ديده شوند:

  • تروفوزوئيت و كيست تك ياخته هاي روده اي
  • اووسيست كوكسيديا و اسپورهاي ميكروسپوريديا كه تشخيص اين اسپورها از ذره هاي كوچك موجود در محيط مشكل است .
  • تخم كرمها و لاروها
  • گلبولهاي قرمز كه ممكن است دليل زخم يا عوامل ديگر خونريزي دهنده باشد.
  • گلبولهاي سفيد مخصوصاً نوتروفيلها كه ممكن است دليل التهاب باشد.
  • ائوزينوفيلها كه معمولاً دليل وجود يك پاسخ ايمني است(كه ممكن است در ارتباط با وجود عفونتهاي انگلي و يا علل ديگر باشد).
  • ماكروفاژها كه ممكن است به دليل حضور عفونتهاي باكتريايي يا انگلي باشد.
  • كريستالهاي شاركوت ليدن كه بقاياي ائوزينوفيلهاي تخريب شده است (ممكن است به دليل وجود عفونتهاي انگلي و يا علل ديگر باشد).
  • قارچها (انواع كانديدا) و مخمرهاي ديگر و يا قارچهاي شبه مخمر .
  • سلولهاي گياهي، دانه هاي گرده و اسپورهاي قارچها كه ممكن است شبيه تخم كرمها، كيست تك ياخته ها و اووسيست كوكسيديا و يا اسپورهاي ميكروسپوريديا باشد.
  • فيبريا ريشه گياهان و يا موي حيوانات كه ممكن است شبيه لارو كرمها باشد.