معماری

درباره ساز سلانه بیشتر بدانیم

سیامک افشاری با همکاری حسین علیزاده توانستند ساز زهی به نام سلانه را بسازند.

سلانه، سازي است ابداعي، داراي دوازده سيم كه ساخت آن از روي   نمونه هاي قديمي بربط فعلي صورت يافته و در دستان حسين عليزاده به اثر شنيداري سلانه منجر شده است. صنعتگر هنرمند، آقاي سيامك افشاري با الهام از تصاوير يك نمونه ساز زهي مضرابي و دسته بلند كه در اصل داراي سه سيم و سه گوشي بوده، موفق به ساخت اين ساز گرديده است.

 

سلانه متشکل از ۱۲ سیم که ۶ سیم جهت انگشت‌گذاری و ۶ سیم به منظور طنین صدا است. این ساز ترکیبی از بربط و سه‌تار است و به گفتهٔ سازنده، چون سلانه سلانه وارد موسیقی شده نام سلانه را به خود گرفته‌است

حسین علیزاده و ساز سلانه

 

سلانه داراي شش سيم اصلي با قابليت انگشت گذاري و شش سيم طنيني است كه بسيار شبيه به رباب امروزي است. با اين تفاوت كه بر روي كاسه رباب پوست مي كشند، ولي سلانه از صفحه اي چوبي همانند سه تار بهره مي برد. وجود شش سيم اصلي، خود گوياي افزايش گستره صوتي ساز نسبت به هم خانواده هاي خود يعني تار و سه تار است و به ويژه صداهاي بم كه در حال حاضر فقط از كاسه هاي بربط و تارباس بيرون مي آيد. گفتني است شكل و شمايل سلانه چندان هم جديد نيست و شباهت ظاهري و باطني آن به ساز موجود در غرب ايران يعني ديوان غيرقابل انكار است. ديوان سيم هاي فرعي يا طنيني ندارد، اما گستره صدايي آن و همين طور اندازه كاسه و دسته اش بسيار نزديك به سلانه است.

 

نام سلانه را سیامک افشاری انتخاب کرد. او معتقد بود که به خاطر دیر رسیدن به این ساز و یا سلانه سلانه رسیدن به آن ساختمان و صدا نام آن سلانه انتخاب شد. پس از پایان کارهای ساز او بزرگ روی ساز نوشته: سلانه برای ح. علیزاده ‌٢١/١٠/٨١