معماری
1

گل اطلسی

گل اطلسی گل اطلسي

Petunia

نام های دیگر: آمارليس

1

گل اطلسی گیاهی است یكساله كه در صورت فقدان وجود دمای پائین به صورت گیاهی چندساله رویش خواهد كرد. اطلسی از خانواده تاج‌ریزی یا سیب‌زمینی‌ها یعنی سولاناسه و بومی آرژانتین است و از گیاهان حساس به سرما به‌شمار می‌رود.

اطلسی گیاهی است كه بعد از استقرار رشد نسبتاً سریعی دارد و ارتفاع آن ممكن است به بیش از 60 سانتیمتر برسد. ساقه‌های آن بلند، پرزدار و منشعب بوده و این رشد زیاد عموماً به آن ظاهری متراكم می‌دهد. اطلسی تنوع ارقام بیشماری داشته و هر ساله انواع جدیدتری به بازار می‌آید. گل‌های شیپوری بزرگی به رنگ‌های سفید، قرمز، بنفش، صورتی، زرد و ابلق و حتی اخیراً سیاه دیده می‌شوند و در طول تابستان و پائیز از اواخر خرداد تا آبان ماه بسته به شرایط آب و هوایی می‌تواند گلدهی داشته باشد. تمیز كردن بوته و چیدن گل‌های خشك همیشه به ظاهر زیبای گیاه كمك می‌كند، بعلاوه این عمل دوره گل‌دهی آن را طولانی‌تر می‌كند. اطلسی از لحاظ نوع گل ممكن است كم‌پر یا پر از پر باشد.
بطور كلي اطلسي Petunia به ارتفاع 10 تا 60 سانتي متر بوده و موقع گل كردن آن در هواي آزاد و معتدل و تا حدي خشك از خرداد الي آبان ماه مي باشد .

اطلسي Petunia از لحاظ نوع گل به سه نوع كم پَر و پُرپَر و موج دار و از لحاظ ارتفاع بدو نوع تقسيم مي شود :

1 ـ اطلسي هاي پاكوتاه ژاپني :

به ارتفاع 10 تا 15 سانتيمتر پُرگل و پُر شاخ و برگ مي باشند .

2 ـ اطلسي هاي پابلند :

كه به ارتفاع 60 سانتي متر مي رسند .

اطلسي هاي پاكوتاه گل درشت و پُرپَر براي حاشيه ها متناسب تر هستند، زيرا اطلسي هاي پُرپَر كه در اين گروه قرار دارند در آخر تابستان شاخه هايش بلند شده و وسط بوته هايش خالي مي شود و بدين ترتيب زيبائي اوليه خود را از دست مي دهد .

اين اطلسي Petunia ها اگر رونده باشند چه كم پَر و چه پُرپَر براي جعبه ها و گلدانها و گذاشتن در بالكن ها و ايوانها مناسب هستند .

بطور كلي گل اطلسي Petunia موقعيت آفتابي ، خاك نسبتأ سنگين را مي پسندد .

خاك بايد حتمأ تهويه و زهكش داشته باشد و لجني نشود .

خاك حاشيه اي كه در آن اطلسي Petunia مي كارند بايد همه ساله تعويض شود .
كود پوسيده بايد سه ماه قبل از كاشت با خاك مخلوط شود .

در مواقع گرم به اطلسي Petunia نبايد آب داده شود بلكه صبح زود يا غروب به آن آب بايد داد .

معمولا اطلسي Petunia در نقاطي كه تابستانش سرد و مرطوب باشد عمل نمي آيد كه در اين شرايط بوته قوي مي شود و شاخه هاي بلندي ايجاد مي كند ولي خيلي كم گل مي شود .

بطور خلاصه محل گرم و آفتابي مختصري مرطوب و خاك حاصلخيز براي اطلسي Petunia مناسب است .

اطلسي گل درشت در تحت شرايط بد حساستر از اطلسي Petunia معمولي است .

بنابراين اگر بخواهيم اطلسي گل درشت را در نقاط آفتابي بكاريم بايد به آن سايه بدهيم .

اطلسی ها از نظر شکل گل در چهار گروه قرار می گیرند که عبارتند از:

1 – گل درشت

2 – پر گل

3 – پرپر

4 – چین دار

گونه های اطلسی در سه نوع : بوته ای ، خزنده و بالا رونده موجود است که برای منظورهای مختلف در طراحی فضای سبز می تئان از آنها استفاده کرد.

خاک: گیاهان پیازدار به خاك های سبك احتیاج دارند. برای آماریلیس مناسب ترین بستر مخلوطی است از رس، ماسه، كود حیوانی پوسیده و خاكبرگ. این مواد را به نسبت مساوی با هم مخلوط كنید.

نیازهای اكولوژیكی

اگرچه برخی از گونه‌های اطلسی چندساله‌های گرمسیری هستند اما گونه‌های هیبرید زینتی به عنوان گل یكساله كشت می‌شوند. اطلسی گیاهی است آفتاب تا جزئی سایه پسند و لذا به مكانی آفتابگیر و دور از وزش باد نیاز دارد. در طول تابستان و بخشی از پائیز گلدهی مداومی داشته ولی گاه گرمای زیاد مخصوصاً در تابستان می‌تواند از گلدهی آن تا زمانی كه دما مناسب شود ممانعت كند. لذا در مناطق بسیار گرم می‌توان در طی تابستان كمی سایه برای آن ایجاد كرد. خاك لومی مناسب كشت آن بوده و بایستی غنی و با زهكشی خوب باشد.
گروه وسیعی از آنان PH خاك را تحمل می‌كنند. كوددهی و تغذیه می‌تواند به گلدهی مداوم و گل‌های بزرگتر گیاه كمك كند. كاربرد 15-10 گرم بر متر مربع كود كامل در دو الی سه مرتبه طی تابستان به تقویت گیاه كمك می‌كند. كودهای آلی پوسیده باید دو تا سه ماه قبل از كاشت با خاك مخلوط شوند. این گیاه به آبیاری مرتب نیاز دارد و خشكی و رطوبت زیاد خاك را نمی‌پسندند.

در مناطقی كه طی فصل رشد دما پائین است گیاه بخوبی گل تولید نمی‌كند و در این حالت به‌رغم ظاهر و رشد رویشی خوب گلدهی مناسبی ندارد. تحت شرایط تنشی اطلسی گل درشت از اطلسی معمولی حساس‌تر بوده از این‌رو در روزهای تابستانی گرم به كمی سایه نیاز دارد. گیاه اطلسی به سرما و یخبندان حساس است و اگر آن را در جایی که زمستان ملایم دارد بکارند، دو تا سه سال گل می‌دهد.

برای استراحت پیاز پس از خشک شدن برگها پیاز را در ۵ تا ۱۰ درجه سانتی گراد در محلی تاریک و خشک و به مدت ۲تا۳ماه(اوایل آبان تا آخر دیماه) می توان نگه داری کرد.در دوره استراحت برگها از بین می روند و ریشه های قدیمی خشک می شوند

مناسب ترین درجه حرارت برای بیدار شدن آماریلیس از خواب زمستانه، حرارتی معادل 16 تا 18 درجه سانتیگراد است. در شرایط معمولی (در فضای باز) در اوایل بهار كه درجه حرارت به 16 تا 18 درجه سانتی گراد می رسد به آرامی آبیاری را شروع كنید (همه روزه به آن آب دهید). اما قبل از آبیاری، خاك های سطحی گلدان را عوض كنید.

با یك ابتكار و كمی صرف وقت می توانید آماریلیس را در فصل زمستان به گل دهی وادار كنید. به این ترتیب كه پیاز آماریلیس را برای مدت یك شبانه روز در آب ولرم قرار دهید. سپس پیاز را داخل گلدانی كه در آن ماسه ریخته اید بكارید (نیمی از پیاز خارج از ماسه باشد). ماسه را با مقدار كمی آب مرطوب نمایید و روی آن را با پاكت بپوشانید و در محل گرم (نزدیك بخاری یا شوفاژ) نگهداری كنید. همه روزه پاكت را بردارید و به گلدان كمی آب دهید. در این صورت شاخه گل دهنده بهتر رشد می كند. پاكت را از روی گلدان بردارید و گلدان را به محل پر نور منتقل كنید. هر قدر به زمان گل دهی نزدیك می شوید فواصل آبیاری را بیشتر كنید (دو روز در میان و در موقع گل دهی سه روز در میان)

تمیز كردن بوته و چیدن گل‌های خشك همیشه به ظاهر زیبای گیاه كمك می‌كند، بعلاوه این عمل دوره گل‌دهی آن را طولانی‌تر می‌كند.

مراقبت های لازم:

وقتی عمر گل ها تمام شد، آنها را از ابتدای ساقه گل دهنده قطع كنید. سپس به طور مرتب به آماریلیس آب و كود بدهید در این مدت باید گلدان در محل روشن قرار داشته باشد.

این كارها را به این دلیل باید انجام دهید كه پیازها و برگ هایش تقویت شوند. اواخر تابستان یا اوایل پاییز برگهایش زرد می شوند. جای نگرانی نیست زیرا دیگر موقع استراحت گیاه است، اما پیازهایش سرحال و سالمند.

از این به بعد دیگر به آن آب و كود ندهید. گلدان را به محلی تاریك، خنك و خشك منتقل نمایید و برای مدت چند ماه آن را به حال خود بگذارید (تا اواخر دی ماه). دوباره در اواخر زمستان یا اوایل بهار باید كاری كنیم كه گیاه از خواب زمستانه بیدار شود.

مناسب ترین درجه حرارت برای بیدار شدن آماریلیس از خواب زمستانه، حرارتی معادل 16 تا 18 درجه سانتیگراد است.

در شرایط معمولی (در فضای باز) در اوایل بهار كه درجه حرارت به 16 تا 18 درجه سانتی گراد می رسد به آرامی آبیاری را شروع كنید (همه روزه به آن آب دهید). اما قبل از آبیاری، خاك های سطحی گلدان را عوض كنید.

کود:

۵گرم در لیتر هردوهفته یکبار پس از گل دهی تا شروع استراحت زمستانی.باید توجه داشت زمانی که گل داد از دادن کود خودداری کرد.

تکثیر :

اطلسي Petunia را به دو طريق زياد مي كنند .

يكي از طريق بذر و ديگري از راه قلمه .
بذور اطلسي Petunia پاكوتاه و معمولي را در اواخر بهمن تا اوائل اسفند در گلخانه گرم يا در شاسي مي كارند و يا ممكن است كمي ديرتر بذور را در شاسي سرد بكارند .

وقتي نشاء چهار برگه شد آن را به گلدان استكاني منتقل مي كنند و بعد از رفع سرماي بهاره بوته را با خاك از گلدان بيرون آورده و در باغچه مي كارند . ( در حاشيه بفواصل 25 سانتيمتر ) قلمه اطلسي پُرپَر را در تابستان از پايه مادرجدا كرده ودرخاك مناسب مي كارند ودراواخر زمستان گل آن ظاهر مي شود .

رشد اولیه آنها بعد از جوانه‌زنی بذر بسیار كند است و از این‌رو دوره پرورش نشاء آن نسبتاً طولانی و حدود 12-10 هفته است. بذرها بایستی سطحی كاشته شده و نیاز به نور دارند و نباید عمقی كشت شوند و به آبیاری بارانی ظریف و به صورت مرتب نیاز دارد. در تكثیر به روش قلمه كه مخصوصاً برای انواع پرپر استفاده می‌شود قلمه‌های 15-10 سانتیمتری از ساقه‌های نسبتاً ضخیم گیاه را جدا كرده و در شن یا خاك كشت كرده و این قلمه‌ها می‌توانند در چند ماه بعد گل دهی مناسبی داشته باشند. وقتی قلمه در تابستان گرفته شود، گیاهان به منظور رشد و گل دهی نیاز به نگهداری در فضای بسته جهت محافظت از سرما را دارند تا طی زمستان به گل روند.

برای کاشت اطلسی، ابتدا سه چهارم گلدان ها را از خاک گلدان سبک و مرطوب پر کرده و گلدان ها را در معرض نور مستقیم خورشید قرار دهید. بهترین مکان برای قرار دادن گلدان ها، کنار پنجره است. گلدان ها باید حداقل پنج تا شش ساعت در معرض مستقیم نور خورشید قرار گیرند. دانه ها را در عمق چهار سانتیمتری خاک بکارید و خاک گلدان را با کودهای گیاهی مناسب پر کنید. گلدان ها را بطور مرتب آبیاری کنید و دقت کنید خاک گیاه قبل از آبیاری مجدد مرطوب باشد.

در روزهای گرم تعداد دفعات آبیاری را افزایش دهید. در ایران، بذر این گیاه را در بهمن ماه یا اوایل اسفند ماه در گلخانه می کارند. سپس گیاه به دست آمده را در گلدان نِشا می کنند. وقتی که ریشه به جدار گلدان رسید، نشا را با خاک گلدان بیرون می آورند و در باغ و باغچه می کارند. انواع پُر پَر اطلسی را معمولا از راه قلمه زدن زیاد می کنند. گیاه اطلسی را اگر در جایی که زمستان ملایم دارد بکارند، دو تا سه سال گل می دهد، اما معمولا اطلسی از گیاهان یک ساله به شمار می رود.

کاربرد

اطلسی به مناسبت فراوانی گل و تنوع در رنگ برای تزئین تپه گل ها و حاشیه های صاف یا شیب دار مورد استفاده قرار می گیرد، انواع پرپر آن نیز در سالن ها به ویژه جهت استفاده در گلجای جلو پنجره ها، گلدانها و سبدها پرورش داده می شود.

گل اطلسی سیاه دنیا

محققان یک شرکت پرورش گل و گیاه در انگلیس موفق شدند اولین گل اطلسی کاملا سیاه را در دنیا ایجاد کنند. این گل اطلسی جدید که با به کارگیری از تکنیکهای طبیعی پرورش گیاه ایجاد شده است مخمل سیاه (Black Velvet) نام دارد.

این گل که کاملا به رنگ سیاه است را شرکت پرورش دهنده گل و گیاه Ball Colegrave در انگلیس تولید کرده و قرار است از تابستان آینده به قیمت 2 تا 3 پوند به فروش برساند. این گیاه نادر که چهار سال برای ایجاد آن وقت صرف شده است از بهار آینده برای اولین بار در باغهای انگلیس گل خواهند داد.

گلهای اطلسی گیاهان بسیار رایج و محبوبی هستند که در طول ماههای بهار و تابستان به عنوان گلهای زینتی در لبه نرده های بالکن منازل و در پارکهای عمومی خودنمایی می کنند. کارشناسان معتقدند که این گونه جدید سیاه به دلیل کنتراستی که می تواند با سایر رنگها ایجاد کند با استقبال باغداران مواجه می شود.

کارشناسان این شرکت پرورش گل و گیاه در این خصوص اظهار داشت: (این گل کاملا تک است. این اولین گل اطلسی سیاه در دنیا است. ما این گل را با استفاده از متدهای سنتی و ترکیب رنگهایی از این گل که درحال حاضر در بازار موجودند به دست یافتیم. ما فقط از متد گرده افشانی استفاده کردیم و به هیچ وجه این گیاه حاصل متدهای اصلاح ژنتیکی نیست. این گل در کنار گلهای زرد، سفید و صورتی ترکیب بسیار زیبایی ایجاد می کند).

براساس گزارش دیلی میل، این کارشناسان افزودند: (رنگ سیاه تاکنون در گل اطلسی وجود نداشته است. مردم ایده گل سیاه را دوست دارند چرا که این گلها بسیار جالب و متفاوت هستند).

 
منبع: sabori14.blogfa.com

پاسخ دهید