معماری

آزمایش ویدال (Widal Test )

آزمایش ویدال برای تشخیص سرولوژی بیماری حصبه ،Typhid وشبه حصبهِ Paratyphoid می باشد که علت انها آلودگی باسیلهای گونه سالونها Salmonella از دسته باسیلهای روده دای Entericbaciliمیباشد این با سیلها از راه دستگاه گوارش واردبدن انسان میشوند

این بیماری ها در اثر آلودگی با باسیل های گونه سالمونلادر انسان و موجوداتدیگر ازقبیل پرندگان و حیوانات خانگی و جوندگان ایجاد میگردد سالونلاها با سیل های گرم منفی غالبا متحرک هواز یا بی هوازی اختیاری فاقد اسپور هستند که از طریق خوردن آب و غذا – شیر گوشت وفراورده های حیوانی الوده به انسان منتقل میشوند –مگس وسوسک نیز از عوامل انتقال دهنده باکتری به مواد غذایی هستند حاملین باکنری (کسانی که میکروارگانیسم را برای مدت طولانی دفع می نمایند ) مهمترین منبع عفونت می باشند

بیماری هایی که توسط سالمونلا ایجاد می گردند :

تب های تینوئیدی و پارا تیفوئیدی که به نام تب روده ای (Entreic ferer ) معروف است

  • سیستمی و عفونت خون Septicenia
  • مسمومیت غذایی

 

باسیلهای تیفوئید و پاراتیفوئید را می توان قبل از این که تست ویدال مثبت شود به ترتیب از خون – مدفوع ادرا جدا کرد

روش تشخیص سرولوژیکی یا آزمایش ویدال

آزمایش ویدال برای اولین بار در سال 1896 توسط ویدال دانشمند فرانسوی ارائه شد اساس این آزمایش آلگوتیناسیون است بدین معنی که انتی بادیهای تولید شده در بدن علیه سمونلا که معمولا مدتی پس از شروع بیماری به وجود می ایند قادرند که با باکتری مربوط به آنتی ژن های مربوط به ان ترکیب شوند و ایجاد الگوتیناسیون نمایند البتهدر ازمایش کلاسیک ویدال خود میکروبسالمونلا بهعوان انتی ژنبه کارمی رفت وبعدار بر اثر مطالعات فایکس (Fellix ) و دیگر انتی ژن های مختلف سالمونلا کشف شدواستخراج گردیدند و امروزه به نسبت ویدال از این انتی ژن ها استفاده میشود .

آنتی ژن های سالمونلا

به طور کلی سه نوع آنتی ژن مختلف در سالمونلا وجود دارند که به نام های K- H –O- موردبررسی قرار میگیرند

آ«تی ژنo یالوماتیک مهبه حرارت 100 مقاوم است جنس آن لییویلی ساکارید است و در سطح باکتری و جود دارد و آناغلب از روش های غیر متحرک می سازند و غالبا در اواخر هفته اول بیماری آنتی بادی های ضد انتی ژن o در سرم ظاهر می گردد که به تدریج تیتر آن ها افزایش می یابد و در هفته ششم پس از الودگی به حداکثر تیتره می رسند و سپس به تدریج کاهش یافته پس از شش ماه تا یک سال به حداقل یا صفر می رسند وجود انتی با دی های صفر در سرم یک شخص مهمترین شاخص آلودگی اخیر و فعال در او می باشد تیتر بالا تر از 80/1 در مورد انتی ژن O می تواند تیتر بیماری زا یاشد مشروط به آنکه در آزمایش بار دوم که به فاصله یک یا دوهفته انجام می شود این تیتر افزایش قابل ملاحظه داشته باشد .

آنتی ژن H یاانتی ژن فلاژرکه نسبت به حرارت 60 درجه حساس است و مربوط به فلازل (تاژک) باکتری است جنس این انتی ژن از پروتئین است این آنتی ژن در سوش های متحرک و جود دارد آنتی بادی های ضدH غالبادر حدود دهمین تا دوازدهمین روز بیماری دور تر از انتی باد ی های ضدO در سرم بیمار ظاهر می گردند ولی بهسرعت به تیترهای بالاتری در مقایسه با انتی بادی های ضد O می رسند.

آنتی ژن H یک آنتی ژن پروتئینی است انتی بادی بر علیه این نوع انتی ژن از کلاس IgG است واین آنتی بادی ها ممکن است تا سالها در سرم باقی بمانند و وجود آنها دلیلی بر آلودگی اخیر و یک عفونت حاد نیست تیتر 60/1 به بالا در مورد آنتی بادیهای ضد H ارزش تشخسصی دارد پس از درمان یا واکسیناسیون این انتی بادی ها تاسالها در بدن قابل اندازه گیری هستند

آنتی ژن Vi criraence یا K

این آنتی ژن مربوط به کپسول باکتری است که به حرارت حساس است انتی ژن vi روی انتی ژن o را می پوشاند و مانع از اگلوتیناسیون باکتری به وسیله انتی بادی ضد o می شود باکتری هایی دارای انتی ژن vi از ویرولانس بیمارزایی بیشتری برخوردارند . تیتر آنها از نظر تشخیص دارای اهمیت نیست زیرا پس از انتی بادی های ضد o وH  در سرم بیمار ظاهر می شود وغالبا در واخر هفتع دوم بیمار شروع به افزایش میکند و تا 40/1 میرسد و درافراد ناقل تیتر 10/1و 20/1 علیه آنتی ژن vi   همچنان باقی می ماند .

موارد لازم برای انجام آزمایش :

  • سرم بیمار را معمولا بدون از بین بردن کمپلان آن به کار می برند زیرا گاهی حرارت باعث پایین آوردن تیتر آگلوتینینها ی سرم می شود . سرم باید فاقد هر گونه ذرات و همولیز باشد و در صورتی که ذراتی در سرم دیده شود باید قبل از آزمایش آن را سانتریفیوژ کرد تا ذرات آن گرفته شود
  • آنتی ژن مورد لزوم به طور استاندارد در دسترس می باشند قبل از مصرف باید شیشه آنتی ژ ن را به آرامی تکان داد تا ذرات آنتی زن به صورت سوسپانسیون یک نواختی در آیند . همیشه باید شیشه های محتوی آنتی زن در یخچال 2تا8 درجه سانتیگراد نگهداری شوند و هیچ وقت نباید دچار یخ زدگی شوند و قبل از انجام آزمایش باید شیشه های محتوی آنتی ژن را از یخچال بیرون آید تا به درجه حرارت آزمایشگاه برسند .
  • سرم های کنترل :بهتر است در هر آ زمایش یک سرم کنترل مثبت و یک سرم کنترل منفی همرا با سرم بیمار آزمایش شود تا در صورتی که آنتی ژ ن دچار تغییراتی شده معلوم شود
  • سرم فیزیولوژی : غلظت سرم فیزیولوژی برای رقیق کردن سرم معمولا محلول 5/8 گرم کلرسدیم در یک لیتر آب مقطرمی باشد.

تست سریع آگلوتیناسیون اسلایدی

طبق جدول زیر مقادیر مختلف سرم مورد آزمایش و آنتی ژن مورد نظر را در حضران یا دوایر اسلاید شیشه ای مخصوص اضافه نمائید .

شماره خطرات اسلاید

1

2

3

4

5

میلی لیتر سرم مورد آزمایش

08/0

04/0

02/0

01/0

005/0

مقدار آنتی ژنo یا H

یک قطره

یک قطره

یک قطره

یک قطره

یک قطره

رقت سرم

20

40

80

160

320

حدود تیتر آنتی بادی

20/1

40/1

80/1

160/1

320/1

سپس توسط یک اپلیکاتور چوبی سرمو انتی ژن را به ترتیب از حفره شماره 5 به طرف حفر شماره 1 از رقیق تر به طرف غلیظ تر مخلوط نمایید و به اندازه یک دو ریالی آن را پهن نمایید و اسلاید را به آرامی حداکثر به مدت 3 دقیقه در دست حرکت دهید . سپس نتیجه آگلوتیناسیون هر رقت سرم را در زیر نور چراغ مطالعه مورد بررسی قرار دهید و شدت آگلوتیناسیون را با چشم غیر مسلح و بدون میکروسکوپ گزارش کنید مشابه همین روش را با سرم کنترل مثبت و منفی نیز تکرار کنید

لازم به ذکر است که سرم هر بیمار حداقل باید با آنتی ژن های o و H  سه میکروب سالمونلا A,B,D آزمایش شود

  • تیتر سرم ان رقتی از سرم است که در آن حداقل 50 درصد آنتی ژن آگلوتینه شده باشد
  • نتیجه آگلوتیناسیون بر روی اسلاید باید بلا فاصله بعد از 3 دقیقه خوانده شود بعد از این مدت به علت خشک شدن انتی ژن و آ«تی بادی بر روی اسلاید و به هم چسبیدن ذرات آنتی ژن ممکن است نتیجه به طور کاذب مثبت شود

 

تفسیر نتایج

به طور کلی در تفسیر نتایج سنت ویدال بایستی همواره واکنش های متقاطع ، عفونت قبلی – واکسیناسیون قبلی را در نظر گرفت به طور کلی آنتی بادی های مر بوط به انتی ژن O زودتر از آنتی بادی های مربوط به آنتی ژن H ایجاد شده و زود تر نیز ناپدید میشود به طوری که پس از هر ماه تا یک سال تیتر آن کاملا کاهش می یابد

تیتر بالای Antio در سرم یک بیمار تب دار را می توان به عنوان نشانه ای از عفونت فعال دانست در حالیکه آنتی بادی های ضد H پس از تشکیل سالها در سرم بیمار باقی می ماند بنابر این چنانچه در یک بیمار تیترAntih مشاهده شد اهمیت و ارزش تیتر بالای Antio را ندارد زیرا ممکن است فقط نشان دهنده برخورد سالمونلا در گذشته باشد و یا در اثر واکسیناسیون تیتر     Anti hبوجود آمده با شد تا یکسال ممکن است در سالمونولوز فقط تیتر anti h بالارود و لی تیتر anti o تغییر نکند

تیترآنتی بادی درهفته اول بیماربرای انتی ژن O,Hاز40/1تا160/1فراترنمیرودوبالارفتن تیتردرهفته های بعدازنظرتشخیص بیماری بسیارمهم است بطورکلی درایران ازمایش های مثبت باتیتر کمتراز80/1ارزش چندانی نداردوباید 2-1هفته بعدمجدداازمایش صورت گیرد

– ویروسهایی مانند E.B,V که باعث فعال شدن رده های مختلف سلولهای B   Polycoiond activation می شوند سبب ایجاد پاسخ مثبت کاذب می گردند

– در سیروز کبدب آنتی بادی ضدo , H تولید میشود .

– درمان با انتی بیوتیک ها کلرامفنیکل موجب وقفه در آنتی بادی سازی می گردد . که پاسخ منفی کاذب خواهیم داشت در مواردی که نقص ایمنی وجود داشته باشد پاسخ منفی کاذب دیده خواهد شد.

پاسخ دهید