معماری

روش انجام آزمایش کومبس مستقیم:

روش انجام آزمایش کومبس مستقیم:
۲) اقدامات وابسته :
شناخت خطاهای تکنیکی وعوامل مداخله گر
۳) هدف:
در کومبس مستقیم،حساس شدن گلبولهای قرمز درا در داخل گردش خون توسط آنتی بادی و یا اجزاءکمپلمان ویا هر دو را نشان میدهد.
۴)کاربرد:
۱-۴-تشخیص آنمی اتوایمیونی
۲-۴- کم خونی هموستیک نوزاد
۳-۴-کم خونی هموستیک متعاقب مصرف برخی از داروها
۴-۴-کم خونی هموستیک از نتیجه آلو آنتی بادی های ناشی از تزریق خون که اخیراً به بیمار صورت گرفته است .
۵)صلاحیت و شایستگی :
تست کومبس مستقیم توسط پرسنل بخش بانک خون که دارای صلاحیت علمی و تجربی هستند صورت میگیرد .
۶) نمونه:
نمونه باید خون حاوی EDTA ویا سیترات سدیم باشد .
۷) تجهیزات مواد لازم و آماده سازی های مورد نیاز:
۱-۷-نمونه خونEDTA ویاسیتراته
۲-۷- لوله
۳-۷- سروفیوژ
۴-۷- آنتی هیومن گلبولین AHG
۵-۷- سرم فیزیولوژی

۸)نکات ایمنی :
استفاده از دستکش و عینک محافظ در هنگام کار
۹)مستندات:
۱-۹-بر چسب یا لیبل روی نمونه ارسالی حاوی مشخصات کامل بیمارو در ج شماره روی تمام لوله ها
۱۰)کنترل کیفی:
۱-۱۰- بررسی آگلوتیناسیون لوله ها در پروسه تست و جلوگیری از آلودگی احتمالی AHG

روش اجرایی :
۱-۱۱- از نمونه ارسالی سوسپانسیون ۵-۳ در صد گلبول قرمز تهیه میشود .
۲-۱۱- سه تا چهارمرتبه باسرم فیزیولوژی شسته شده ودر مرحله آخر با واژگون کردن لوله آزمایش روی یک پارچه یا گاز استریل تمیز آخرین قطره سرم فیزیولوژی را خارج میکنیم .
۳-۱۱- دو قطره محلول AHG به یک قطره گلبول قرمز ۵-۳ درصداضافه نموده و پس از مخلوط کردن، سروفیوژ میکنیم(یک دقیقه در دور g1000(
۴-۱۱- از نظر آگلوتیناسیون بررسی و درصورت منفی بودن بامیکروسکوپ مشاهده میکنیم .
۵-۱۱- در صورت منفی بودن ۵ دقیقه در حرارت اتاق نگهداری و دوباره سانتریفوژ میکنیم واز نظر آگلوتیناسیون مجدداً بررسی نموده وبا میکروسکوپ کاملاً بررسی مینماییم .
۶-۱۱-چنانچه در این مرحله نیز آگلوتیناسیون مشده نشد یک قطره گلبول قرمز حساس شده به آن اضافه میکنیم (چک سل )
بعد از سانتریفوژ وجود آگلوتیناسیون در این مرحله به مفهوم نتیجه منفی آزمون کومبس مستقیم است اما عدم وجود آگلوتیناسیون به معنی بی خاصیت بودن آنتی هیومن گلبولین میباشد وباید تکرار شود.
۱۲-محدودیت ها وعوامل مداخله گر :
۱-۱۲- مراحل شستشو که باید به دقت انجام شود بایدغلظت گلبولین ها ی آزاد از ۱۵۰۰۰ میکروگرم به کمتر از ۲ میکروگرم تنزل یابد تا آنتی هیومن گلبولین خنثی نشود و اینکار باید۴-۳ بار انجام شود.
۲-۱۲- انجام کومبس مستقیم روی گلبولهای قرمز درنمونه خون لخته به دلیل در برداشتن یون کلسیم Ca 2+ و حضور احتمالی آنتی کرهای سرد ممکن است باعث مثبت کاذب به علت فعال کردن سیستم کمپلمان در لوله آزمایش شود.
۳-۱۲- تهیه خون از طریق ست تزریقی محلولهای قندی دارای غلظت یونی کم (از قبیل دکستروز ۵ یا ۱۰ درصد) ممکن است باعث دریافت جواب مثبت کاذب شود .
۴-۱۲- درمای نگهداری AHG باید بین ۸-۲ درجه سانتی گراد بوده و درفریزر قرار نگیرد ،یخ زدن و سپس آب کردن آن منجر به آسیب مولکولهای آن گشته و باعث از دست رفتن فعالیت آن میشود .
۵-۱۲-عفونت های میکروبی بعلت ظاهر کردن آنتی ژن نهفته T ممکن است باعث دریافت جواب مثبت کاذب شود . این پدیده در حالتی رخ میدهد که AHG دارای آلودگی با آنتی T باشد.
۶-۱۲- دور کم یا زیادی سانتریفوژ باعث مثبت یامنفی کاذب میشود .دو رشدید ایجاد تکمه سلولی بسیار فشرده میکند که گاهی با تکان دادن لوله این توده متراکم گلبول از هم باز نشده و درنتیجه با واکنش آگلوتیناسیون اشتباه میشود.دور کند نیز باکم کردن واکنش های آنتی ژن و آنتی بادی باعث نتیجه منفی کاذب میگردد.
۷-۱۲- آلوده بودن نمونه خون با ژله وارتون باعث مثبت کاذب در کومبس مستقیم میشود
۸-۱۲-عدم واکنش آگلوتیناسیون با افزودن گلبولهای از قبل حساس شده (چک سل ) به لوله آزمون منفی ،دلیل بر بی خاصیت بودن AHG ودرنتیجه بی اعتبار بودن آزمایش است.
۹-۱۲- تماس قطره چکان های محتوی آنتی سرم های گروه بندی یاتماس دست آلوده به سرم باقطره چکان AHG باعث خنثی شدن محتویات تمام ویال AHG میشود.
۱۳) تفسیر (علل تکرار):
علاوه برتمام موارد فوق الذکر سایر عوامل تکرار آزمایش شامل :
۱-۱۳-آلودگی یا غلظت بیش از حد سرم فیزیولوژی
۲-۱۳-آلودگی آنتی هیومن گلبولین
۳-۱۳- آلودگی لوله هابه مواد خارجی و گرد و غبار

۱۴) رفرانس ها و منابع:
کنترل کیفی درخونشناسی اثر دکتر حبیب اله گل افشان
۱۵)تفسیر آزمون کومبس مستقیم:
یکی از مهمترین موارد کاربرد آزمون کومبس مستقیم ، تشخیص کم خونی هموستیک اتوایمیون است . کم خونی های اتوایمیون
است .کم خونی های اتوایمیون گروهی از بیمار یها هستند که درآنها اتو آنتی بادی علیه آنتی ژنهای گلبول قرمز یا اجزاء متشکله ساختمان غشای آن ایجاد میشود. کم خونی های اتو ایمیونی چهار دسته اند:
۱-۱۵- کم خونی نرموسیتک ناشی از اتو آنتی بادی گرم بصورت اولیه ( ایدیوپاتیک) یا ثانویه بعلت اختلالات لنفوپرولیفراتیو ، بیماریهای بافت همبند و متعاقب مصرف برخی از داروها.
۲-۱۵-بیماریهای آگلوتینین سرد (CHD) بصورت اولیه (ایریو پاتیک) یا ثانویه به علت اختلالات لنفوپرولیفراتیو ، برخی از عفونت ها مانند عفونت مایکو پلاسمایی و مونونوکلئوز عفونی ،اتو آنتی بادی در این حالت از جنس IgG‌ بوده که در سرما با گلبولهای قرمز واکنش داده و درگرما سیستم کمپلمان را فعال کرده و سبب همولیز گلبولهامیشود . نام دیگر این بیماری هموگلبوبین اوری حمله ای سرمایی(PCH) است .
۴-۱۵- کم خونی هموستیک بامخلوط اتو آنتی بادی های سردو گرم . بیماریهایی مانند لوپوس و لنفوم کهممکن است همزمان هر
دو آنتی بادی سرد وگرم را در سرم داشته باشند.

پاسخ دهید