معماری
کایمریسم

کایمریسم

درکنار هم قرار گرفتن گردش خون دو فرد زنده، کایمریسم نامیده می‌شود. در این پروسه مقدار کمی سلول و یا DNA به فردی که از لحاظ ژنتیکی با شخص دهنده سلول متفاوت است وارد می‌شود.
کایمریسم در طی بارداری بین مادر و جنین و در نتیجه مداخلات پزشکی مانند پیوند و انتقال خون رخ می‌دهد.

میکروکایمریسم جنینی: در طول بارداری یک ترافیک سلولی دو طرفه بین مادر و جنین ایجاد می‌شود که میتواند برای میزبان اثرات مفید ویا مضر به همراه داشته باشد. حیوانات کایمرا ندارند.

کاربرد: میتوان از خون مادر به عنوان یک روش غیر تهاجمی برای تشخیص اختلالات ژنتیکی و آناپلوئیدی جنین استفاده کرد. به این منظور از تکنیک های PCR ، qRT-PCR و insitu hybridization استفاده می‌شود.

زمان: میکروکایمریسم جنینی از هفته چهارم تا پنجم بارداری قابل تشخیص است. بعد از هفته 24 بارداری به طور پیوسته در حال افزایش است و در زمان زایمان به اوج مقدار تبادل خود می‌رسد و بعد از زایمان کاهش می‌یابد.

دو مفهوم میکروکایمریسم خوب و بد وجود دارد که به دو عامل زیر وابسته است:
الف) فرد یا جنین چه مقدار کایمرا دریافت کرده است.
ب) میزان پایداری کایمرا در بدن فرد چه مدت زمان است؟

در مادران جوان کایمرایی که در فرزند ایجاد میشود، پایداری طولانی دارد چون stem cell های جوانی به جنین منتقل میشود.

مادر نیز از فرزند خود کایمرا دریافت می‌کند.
هر فرد ممکن است کایمرای مادربزرگ  و یا خواهر و برادر بزرگتر از خود باشد. مثلا ممکن است برادر کوچک تر کایمرا کروموزوم 2x خواهر بزرگ خود باشد.

علت شباهت بین خواهر و برادر ممکن است به علت کایمرا باشد چون هر stem cell می‌تواندوارد یک بافت شود و منشأ تولید آن بافت شوند. مثلأ علت تغییر رنگ چشم بچه ها بعد از تولد این است که stem cell  که  نوزاد در حین کایمریسم دریافت کرده است بر stem cell  پدر و مادر غلبه پیدا کرده است.

 

اثرات مفید میکروکایمریسم جنینی:

الف)مادر بعد از گرفتن کایمرا از جنین خود، سرحال می‌شود به خصوص اگر جنین او مذکر باشد چون male DNA بسیار قوی است و SC های مذکر توانایی تولید انواع سلول های اپیتلیال و اندوتلیال را دارند.
ب) امکان وقوع سرطان سینه در مادر کاهش می‌یابد چون تشابه زیادی بین سلول های توموری و SC وجود دارد و یک آنتی تومورال قوی علیه تومور ایجاد می‌شود.
ج) بسیاری از بیماری های خود ایمن مثل آرتریت روماتوئید در دوران بارداری کاهش می‌یابد.
د) دریافت کایمرا از مادر به جنین به محافظت جنین و regeneration جنین کمک می‌کند.

اثرات مضر میکروکایمریسم جنینی:

الف) شعله ور شدن  RA و یا دیابت ملیتوس در مادران بعد از زایمان
ب) ایجاد تومور ریه در مادران سیگاری ویا الکلی
ج)  ارتباط آلزایمر در بانوان با میکروکایمریسم
د) در تیروئید هاشیماتو مشخص شده است که عامل التهاب، سلول T بکر مشتق از جنین است.
ه) وقوع بیماری های اتوایمن در کودکان و مادر بعد از زایمان
ی) کهیر و خارش

میکروکایمریسم کم، مفید و موجب ترمیم می‌شود اما میکرو کایمریسم زیاد عواقب پاتولوژیک دارد.

در سزارین، زایمان‌های زودهنگام و سقط های جنین الکتیو ارتباط خونی مادر و جنین به ده‌ها برابر می‌رسدو عواقب پاتولوژیک برای مادر وجنین دارد.

پایداری میکرو کایمریسم ارتباطی با HLA ندارد.

خانم هایی که چندین نوبت بارداری داشتند خون آنها منبعی از انواع مختلف SC است که در صورت اهدای خون و تزریق خون این افراد امکان بروز انواع بیماری ها از جمله سرطان در افراد گیرنده بالا می‌رود.

 

فروکش کردن بیماری آرتریت روماتویيد در زنان باردار:

تا سال 1983 این امر را به علت افزایش سطح کورتیزول و هورمون های بارداری نسبت میدادند.

در سال 2004 مشخص شد که این بهبود با تغییر سطح هورمون ها قابل توجیه نیست.

در سال 2006 با پیشرفت تکونولوژی و توانایی ارزیابی میکروکایمریسم جنینی، اعلام شد که رابطه معکوسی بین میکروکایمریسم جنینی و فعالیت RA وجود دارد.
در تحقیقات بعدی مشخص شد که هرچه مادر و جنین از لحاظ ملکول HLA-II با هم متفاوت باشند بهبود بیماری بهتر صورت می‌گیرد و علت آن این است که در مادر تولرانسی نسبت HLA جنینی متفاوت به‌وجود‌ می‌آید که موجب بهبود نشانه های آرتریت روماتویئد می‌شود.

میکرو کایمریسم میتوند به دنبال انتقال خون و یا پیوند نیز به وقوع بپیوندد.

در مجروحان جنگی و یا افراد تصادفی که به مقدار زیادی خون گرم تازه نیاز دارند درصد میکروکایمریسم و بقای آن زیاد است و عوارض شدیدی مانند  GVHD ایجاد می‌کند شامل تب، لرز، سردرد و ESR بالا.  این افراد ممکن است بعد از سالها به بیماری سیستمیک مانند اسکلروزیس سیستمیک مبتلا شوند.

پاسخ دهید