آنچه باید در مورد کهیر،علائم و بهبود آن بدانید!

«کهیر» یک واکنش پوستی است که بدن یک عامل خارجی را به عنوان بیگانه (آنتی ژن) می شناسد و واسطه هایی تولید میکند تا آن را مهار کند. این واسطه ها باعث میشود تظاهراتی روی پوست دیده شود که معمولا همراه تورم، برجستگی، قرمزی و خارش نواحی کاملا مشخص پوست است.طبیعتا این ضایعات در مخاط مثل لب خیلی برجسته تر و متورم تر هستند.

شایع ترین نوع کهیر، نوع آلرژیک است که می تواند نسبت به غذاها و داروها باشد و در موارد مزمن حتی ناشی از منشاء عصبی است. از جمله مهم ترین عوامل حساسیت زا نیز میتوان به ادویه ها، آجیل، فست فودها و افزودنیهای صنعتی به مواد غذایی مانند رنگها اشاره کرد.

به ندرت ممکن است فرد به تخم مرغ یا ماهی نیز حساسیت داشته باشد و احتمال بروز کهیر ناشی از مواد غذایی اصلی، بسیار کم است.

«کهير» حاد و مزمن

در کهیر حاد که کمتر از 3ماه ادامه دارد، بدن غالبا نسبت به غذاها و داروها واکنش نشان میدهد.معمولا برای نوبت اول که بدن به یک ماده غذایی یا دارویی واکنش نشان میدهد ممکن است ۷ تا 10 روز طول بکشد بنابراین در بیشتر موارد، تشخیص ماده حساسیت زا برای اولین بار مشکل است اما در دفعات بعد که بدن با این ماده روبرو شده، در کمتر از 24 ساعت واکنش شدیدتری بروز میدهد که امکان تشخیص آن نیز راحت تر خواهد بود.

در کهیر مزمن بروز علائم بالینی مثل کهیر حاد است اما فرد بیش از 3ماه دچار علائم خواهد بود. در این نوع کهیر، علاوه بر غذاها و داروها باید علل عصبی مثل استرس و اضطراب را نیز به عنوان عوامل زمینه ساز در نظر گرفت.

«کهير» با منشاء بيماری داخلی

به طور کلی باید کهیر را به 2 گروه تقسیم کرد؛ «کهیر آلرژیک» در کمتر از 24ساعت بروز میکند و محو میشود که البته ممکن است در قسمتهای مختلف بدن دوباره ظاهر شود اما گاهی کهیر ناشی از یک بیماری بافت همبند یا ناراحتی داخلی است که «کهیر واسکولیتی» گفته میشود.

این نوع کهیر بیشتر از 24 ساعت طول میکشد و معمولا نیاز به بیوپسی (نمونه برداری) قسمتی که دچار کهیر شده، خواهد بود تا امکان شناسایی سلول غالب در این سطح مشخص شود اما در کهیرهای آلرژیک معمولا با گرفتن شرح حال از بیمار و اعمال توصیه ها و محدودیتها در تغذیه و مصرف داروها،امکان شناسایی عامل برانگیزنده وجود دارد.

وقتی «کهير» یک اورژانس پزشکی است

کهیر نوع شدید که «آنژیوادم» گفته میشود، یک اورژانس پزشکی است. در این موارد، کهیر شدید و همراه تورم لب،درد ناحیه شکم ناشی از التهاب معده، تنگی نفس و حتی اختلال در نفس کشیدن به دلیل تورم مخاط حلق اتفاق میافتد.

در چنین شرایطی حتما در اولین فرصت باید به مرکز درمانی مراجعه شود تا داروهای لازم مانند آنتی هیستامین ها و استروئیدها تزریق و وضعیت بیمار کنترل شود.

البته در کهیرهای محدود،علائم به کمک درمانهای دارویی سریع کنترل میشود اما لازم است عامل بروز کهیر زودتر تشخیص داده شود تا با کاهش مصرف، از امکان عود پیشگیری شود.

«کهیر» کودکان را جدی بگیرید

«کهیر» برآمدگیهای روی پوست است که میتواند در قسمتهای مختلف بدن ظاهر شود و مانند لکهای برآمده کوچک یا بزرگ متصل به هم به نظر میرسد. کهیرهای تک تک در هر جای بدن میتوانند از چند ساعت تا یک هفته باقی بمانند (گاهی اوقات طولانی تر) و ممکن است موارد جدید جایگزین موارد قبلی شوند که از بین رفته اند.

یک واکنش حساسیت زا ممکن است باعث ایجاد کهیر شود. همچنین ممکن است باعث افزایش دمای بدن، استرس، عفونت و بیماری در کودکان شود. در بعضی موارد، کهیر با آنژیوادم همراه است، وضعیتی که باعث ایجاد تورم در اطراف چشم، لبها، دستها، پاها و گلو میشود. در موارد نادر، کهیر و آنژیوادم با ایجاد یک واکنش حساسیت زا در کل بدن یا شوک آنافیلاکسی همراه است.

علل زمينه ساز «کهير»

حساسیت نسبت به مواد غذایی، داروها، حیوانات، گرده گیاهان، گازگرفتگی و نیش حشرات رایج ترین عوامل حساسیتهای پوستی کودکان است.

البته گاهی اوقات شیوع کهیر در کودکان هیچ ارتباطی با حساسیت ندارد و علل دیگری مانند عفونتها از جمله سرماخوردگی، ورزش، استرس و اضطراب، قرار گرفتن در معرض نور خورشید، مواجهه با سرما مانند شنا در استخر آب سرد، تماس با مواد شیمیایی، خراش و قرار گرفتن پوست در معرض فشار مانند نشستن بیش از حد طولانی یا حمل یک کوله پشتی سنگین روی شانه زمینه ساز کهیر هستند.

کهیرهایی که بر اثر علل فیزیکی مانند فشار، سرما یا آفتاب سوختگی به وجود میآیند، «کهیر فیزیکی» نامیده میشوند. تشخیص علت ایجاد کهیر حاد دشوار است، گرچه گاهی اوقات به بیماری سیستم ایمنی مانند لوپوس مرتبط است. در غیر این صورت، داروها، مواد غذایی، حشرات و عفونت میتوانند باعث شیوع کهیر شوند. با این حال، اغلب پزشکان نمیدانند علت ایجاد کهیر حاد چیست؟

علائم

گاهی اوقات علامتهای نواری قرمز برجسته کهیری، دارای یک مرکز کم رنگ هستند که ممکن است به صورت خوشهای ظاهر شوند و میتوانند در عرض چند ساعت شکل و مکان خود را تغییر دهند. اندازه آنها میتواند از چند میلیمتر تا بزرگی یک بشقاب باشد و ممکن است با احساس خارش، سوزش و گرگرفتگی همراه باشند.

اگر کودکی مبتلا به آنژیوادم نیز باشد، ممکن است دچار تورم یا برآمدگیهای بزرگ در اطراف چشمها، لبها، دستها، پاها، ناحیه تناسلی و گلو نیز بشود. در موارد شدید، تورم در گلو ممکن است باعث ایجاد مشکل در تنفس کودک و از دست دادن هوشیاری او شود.

به ندرت ممکن است کودک مبتلا به حساسیت پوستی و آنژیوادم، دچار شوک آنافیلاکسی نیز بشود. علائم شوک آنافیلاکسی شامل اختلال در تنفس، افت فشارخون، سرگیجه و از دست دادن هوشیاری است.

تشخيص بيماری

اغلب اوقات، پزشک تنها با نگاه کردن به پوست میتواند این بیماری را تشخیص دهد. برای پیدا کردن علت، ممکن است از والدین سوالاتی در مورد سابقه پزشکی کودک؛ اینکه به تازگی در معرض چه عوامل حساسیت زایی قرار گرفته و عوامل استرسزای روزانه پرسیده شود.

اگر کودک دچار کهیر حاد باشد، ممکن است پزشک از والدین بخواهد گزارشی از فعالیتهای روزانه مانند مواد غذایی که کودک خورده و نوشیده و اینکه کهیرها در کدام قسمت بدن کودک ظاهر میشوند، تهیه کنند.

آزمایشهای تشخیصی مانند آزمایش خون، آزمایشهای آلرژی و آزمایشهایی برای رد بیماریهای زمینهای مانند بیماری تیروئید یا هپاتیت برای یافتن علت دقیق ایجاد کهیر انجام میشود.

ممکن است پزشک برای بررسی کهیرهای فیزیکی، یک قطعه یخ روی پوست کودک قرار دهد تا ببیند کهیرها چگونه به سرما واکنش نشان میدهند یا یک شیء سنگین روی رانها قرار میدهد تا متوجه شود آیا فشار باعث ایجاد کهیر میشود یا نه؟

درمان کهير در کودکان

در بسیاری از موارد، کهیرهای خفیف به درمان نیاز ندارند و به تنهایی از بین میروند. اگر حساسیت به یک ماده مشخص شود، اجتناب از آن بخشی از درمان است. اگر کهیر با احساس خارش همراه است، پزشک ممکن است برای جلوگیری از انتشار هیستامین در جریان خون و جلوگیری از شیوع کهیر داروی آنتی هیستامین تجویز کند.

برای کهیرهای مزمن، ممکن است پزشک داروهای نسخهای که آرام بخش با خواب آور نیستند یا داروی آنتی هیستامین که میتوان بدون نیاز به نسخه از داروخانه تهیه کرد را توصیه کند. با این حال، بدن همه کودکان به داروهای مشابه پاسخ یکسان نمیدهد بنابراین مهم است با پزشک برای یافتن یکی از موارد مناسب برای کودک مشورت شود.

در صورت عدم پاسخگویی به درمان، ممکن است پزشک آنتی هیستامین قویتر یا دارویی دیگر یا ترکیبی از داروها را پیشنهاد کند. در موارد نادر، پزشک ممکن است قرص یا شربت استروئیدی برای درمان حساسیت پوستی مزمن تجویز کند.

معمولا این درمان تنها برای یک دوره کوتاه ( 2تا 5هفته) انجام میشود تا از عوارض جانبی استروئیدی مضر جلوگیری شود. لازم است در صورت بروز کهیر در کودکان، حتما با متخصص اطفال مشورت کرد تا درمانهای لازم برای جلوگیری از وخامت حال کودک تجویز شود.

شوک آنافیلاکتیک و حملات شدید حساسیت پوستی کودکان یا آنژیوادم نادر هستند اما هنگامی که کودکی دچار آن میشود، مراقبتهای پزشکی فوری باید انجام شوند.

برای کودکان مبتلا به حساسیت شدید داروهای تزریقی توصیه میشود که پزشک متخصص شیوه استفاده را به والدین آموزش میدهد تا در صورت نیاز فوری دارو تزریق شود.

کهیر از منظر طب سنتی ایرانی

«کهیر» در طب رایج، اختلال شایع پوستی است که با آزادسازی موضعی ماست سلها و افزایش نفوذپذیری عروق ریز زیر پوست مشخص میشود و خود را به صورت ضایعات ورمدار همراه خارش نشان میدهد.

گرده گیاهان، بعضی غذاها، نیش حشرات، گرد و خاک و مایتها به عنوان یک عامل موذی (آنتیژن،) آنتی بادیهای IgEرا فعال میکنند و باعث آزادسازی عوامل حساسیت زای کهیر میشوند.

از منظر طب سنتی ایرانی، طبیعت مدبره بدن برای جلوگیری از آسیب اعضای حساس و مهم بدن مانند مغز، قلب و کبد مواد زائد و اضافی را به سمت پوست هدایت میکند. حال اگر این مواد اضافی غیرطبیعی؛ چه به شکل خلط غیرطبیعی، چه به شکل بخارهای غلیظ موذی و آزاررسان باشد، در سطح پوست خارش، سوزش و قرمزی همراه با ورم ایجاد میکند.

طب سنتی کهیر را تا حد زیادی مرتبط با بیماریهای کبدی میداند که به دلیل ضعف و ناراحتی کبد تصفیه خون به خوبی انجام نگرفته و موجب بیماریهای مختلف و از جمله کهیر میشود.

با توجه به اسباب مختلف که در طب سنتی ایرانی برای کهیر و بثورات پوستی مطرح شده، روشهای درمانی هم متعدد میشود. با توجه به اینکه کهیر عمدتا دارای مزاج گرم و صفراوی است، اصول درمان آن استفاده از داروهای با مزاج سرد و تنظیم کننده ترشحات صفراوی و تقویت کبد است.

غذاهای مفید و مضر برای کهیر زدن

غذاهای نم کسود، فست فودها،سرخ کردنیها، مواد رنگین و محرک از عوامل پیدایش کهیر هستند بنابراین بهترین درمان حذف و پرهیز از این مواد محرک است. مصرف انار، شربت آب لیمو با شکر، مصرف عرقیاتی مانند کاسنی، شاه تره و بید (به شرط عدم افراط) در این زمینه کمک کننده است.

سوپ مرغ که در آن اسفناج، سبزی خرفه، برگ کاهو، گشنیز و کدوی پخته باشد نیز مفید خواهد بود.

سکنجبین و ماءالشعیر با خاصیت بازکنندگی مجاری بدن و جداکنندگی خلطهای لزج و آرام کردن تندی و تیزی خون و صفرا و خروج مواد سوخته بدن و تسکین خارش میتوانند به درمان کهیر و بثورات پوستی کمک کنند. در صورتی که خارش همراه گرمی پوست باشد،مصرف دوغی که در آن تخم خرفه باشد، توصیه میشود.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.