کاتاراکت (علائم و نشانه ها،راه های پیشگیری و درمان)

امروزه جراحی آب مروارید بیش از تمام اعمال جراحی دیگر چشم انجام می شود. در بیماری آب مروارید یا کاتاراکت، عدسی چشم بتدریج کدر شده و شفافیت خود را از دست می دهد. این امر سبب محو شدن و تغییر شکل تصاویر و در نتیجه اختلال دید بیمار می گردد. این کیفیت بسیار تدریجی است و معمولا هر دو چشم را درگیر می نماید.

کاتاراکت معمولا در اثر پیشرفت سن و گاهی به دلیل بعضی بیماریها مانند مرض قند به وجود می آید. علت دیگر آن صدمات وارده به چشم است. گاهی در کودکان به صورت یک ناهنجاری مادرزادی بروز می کند.

در جراحی آب مروارید، عدسی کدر و تیره چشم توسط جراح خارج می شود. این کار مشکل عبور نور را حل می کند ولی مشکل بزرگتری در تمرکز نور در چشم به وجود می آورد.

در گذشته این اشکال با به کار بردن عینک و عدسی های ضخیم جبران می شد، در حال حاضر یک عدسی پلاستیکی متناسب با چشم بیمار ساخته و در محل عدسی قبلی گذاشته می شود.

زمان انجام عمل جراحی به تصمیم بیمار بستگی دارد. هنگامی که فرد قادر نیست فعالیت های معمولی را ادامه دهد و به دلیل اختلال بینایی مشکل پیدا می کند، زمان جراحی فرد رسیده است.

فردی که کار و فعالیت چشمی دارد طبیعتا زودتر به جراحی نیاز پیدا می کند، تا فردی که نوع فعالیتش ارتباط زیادی با دید دقیق ندارد.

هیچ دلیلی وجود ندارد که برای رسیدن کاتاراکت صبر کرد. این منطق مربوط به گذشته است و با تکنولوژی حاضر نیازی به عقب انداختن عمل نیست.

تشخیص کاتارکت

تیرگی دید مهم ترین شکایت بیمار است. تیرگی عدسی را بدون نیاز به وسایل پیچیده می توان تشخیص داد، ولی آزمایش های دیگر نیز برای اطمینان از عدم وجود علل دیگر ضروری است. شبکیه بویژه کانون تصویر چشم که مرکز دید دقیق است باید معاینه شود.

چنانچه این کانون مشکل داشته باشد بهترین عمل کاتاراکت هم نتیجه مطلوب را در بر نخواهد داشت. همچنین فشار داخل چشم اندازه گیری می شود و قرنیه چشم هم کاملا بررسی می شود. در بعضی بیماران آب مروارید و کدورت عدسی چنان غلیظ است که امکان دید شبکیه وجود ندارد. در این موارد سونوگرافی به جراح کمک می کند.

در موارد ویژه تست های پیچیده تر به کمک اشعه لیزر انجام می گیرد. همچنین چشم بیمار از نظر قدرت عدسی که باید در آن کار گذاشته شود بررسی و اندازه گیری می شود.

پس از عمل تقریبا تمام بیماران نیاز به عینک برای خواندن و گاهی برای دید دور دارند ولی این عینک ها با عدسی های ضخیم دوران گذشته هیچ شباهتی ندارند.

عمل جراحی آب مروارید

عمل جراحی آب مروارید در بیمارستان انجام می گیرد ولی بسیاری از بیماران همان روز عمل به منزل بر می گردند، مگر آنکه به دلایل طبی دیگر یکی دو روز بستری شوند.

در اکثر موارد بی حسی موضعی و گاهی بیهوشی عمومی به کار می رود. در حالت اول ماده بی حسی دور چشم تزریق می شود تا از حرکات آن جلوگیری شود. برش ظریفی در حاشیه قرنیه داده می شود.

کپسول عدسی باز شده و عدسی خارج می گردد ولی کپسول حفظ می شود تا محفظه ای برای نگهداری عدسی جدید باشد. عدسی پلاستیکی مصنوعی در این محفظه قرار داده می شود و برش روی حاشیه قرنیه با چند بخیه بسیار ظریف به هم نزدیک و روی چشم پانسمان می شود، این عمل در حدود یک ساعت طول می کشد.

همچنین درباره عفونت های ویروسی چشم نیز بخوانید

پانسمان روی چشم معمولا تا روز بعد در محل باقی می ماند. مختصری درد و احساس ناراحتی بیمار با مسکن های معمولی رفع می شود.

بیشتر بیماران چند ساعت پس از عمل قادرند بلند شوند و به راحتی راه بروند ولی عاقلانه است که بیمار از هر گونه زورورزی و یا فشار و ضربه به این ناحیه چشم شدیدا احتراز کند ولی سایر فعالیت ها را می تواند شروع کند.

قطره چشم در طول سه تا چهار هفته بعد از عمل چکانده می شود و بعد به تدریج قطع می گردد. این کار تورم و فشار داخل چشم را کاهش می دهد و در دو هفته اول چشم، قرمز و تحریک پذیر است.

درمان بدون عمل جراحی

درمان موفق دارویی برای آب مروارید وجود ندارد. داروهای بی شماری برای این مشکل تجویز شده اند ولی تا به امروز هیچ یک تاثیری نداشته اند.
قسمتی از این تحریک پذیری و حساسیت به علت وجود بخیه هایی است که در زیر پلک فوقانی قرار دارند و موقع پلک زدن کاملا احساس می شوند. غالبا از بخیه های قابل جذب استفاده می گردد ولی در غیر این صورت هم برداشتن بخیه ها کاری ساده و بدون نگرانی و درد است.

پس از مرخص شدن، بیمار در فواصل معین توسط جراح معاینه می شود تا زمانی که آثار عمل برطرف گردد. قدرت بینایی به تدریج با بهبود چشم افزایش می یابد ولی بعضی بیماران از همان ابتدا تغییرات مثبت را حس می کنند.

چند روز پس از عمل فعالیت های معمولی، تماشای تلوزیون و رفت و آمدهای خانوادگی را می توان شروع کرد. ولی باید از کارهای سنگین مانند باغبانی و کارهایی که نیاز به خم شدن متوالی دارد احتراز کرد.

عوارض

عوارضی مانند آماس طولانی، جابجایی عدسی کاشته شده و باز شدن زخم ممکن است در کمتر از 5 درصد بیماران به وجود آید. دو نکته مهم که نشانه این عوارض است و باید بلافاصله به جراح اطلاع داده شود یکی تغییر ناگهانی وضع راحت چشم و دیگری تغییر ناگهانی در قدرت دید است.

معمولا پس از دو سال در یک سوم از بیماران به دلیل ضخیم شدن کپسول عدسی قدرت دید کم می شود. این مساله به معنای بازگشت آب مروارید نیست، بلکه چنانچه گفته شد معلول ضخیم شدن کپسول عدسی است. ایجاد یک شکاف در قسمت عقبی کپسول به کمک اشعه لیزر مشکل را رفع می کند و قدرت دید را به وضع عادی بر می گرداند. این عمل بدون درد و سرپایی بوده و در چند دقیقه قابل انجام است.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.