پروژسترون (فواید و عوارض جانبی،روش مصرف و دوز دارو)

پروژسترون براي درمان آمنوره يا فقدان قاعدگي و خونريزيهاي غير طبيعي رحم كه به علت عدم تعادل هورموني ايجاد شده باشند و نيز در عدم وجود اختلال ارگانيك مثل فيبروئيد زير مخاطي و يا سرطان رحم و نيز به عنوان كنتراسپتيو در اشكال مختلف به كار مي رود.
ديگر موارد مصرف این دارو شامل كنترل منوراژي، افزايش ظرفيت تنفسي در بيماران دچار سندرومPickwickian، زايمان زودرس، آندومتريوز، سندروم پيش از قاعدگي و در زنان فاقد تخمدان براي آماده كردن رحم جهت پذيرش تخمك بارور شده در خارج از بدن مي باشد.

مکانیسم اثر پروژسترون

اين دارو با اتصال به گيرنده هاي خود در نزديكي هسته سلول، موجب افزايش ساخت پروتئين مي گردد. این دارو با مهار آزاد شدن گنادوتروپين هاي هيپوفيزي از بلوغ فوليكول و تخمك گذاري جلوگيري و با ايجاد تغييرات ترشحي در آندومتر موجب جلوگيري از بارداري مي شود.

فارماکوکينتيک پروژسترون

محلول روغني این دارو بعد از تزريق به سرعت جذب مي شود ولي سرعت جذب آن براي اثر مطلوب كافي نيست. دارو عمدتاً در كبد غير فعال شده و از ادرار دفع مي شود. پروژسترون داراي نيمه عمر حدود 5 دقيقه مي باشد.

موارد منع مصرف پروژسترون

در صورت وجود اختلالات ترومبوآمبوليك، سرطان پستان، خونريزي واژن و سقط فراموش شده نبايد از پروژسترون استفاده شود. تجويز داخل رحمي پروژسترون به جهت جلوگيري از بارداري در مواردي مانند آبستني، سابقه آبستني نابجا، وجود بيماري هاي التهابي لگن و يا سابقه آن، وجود يا سابقه بيماري هاي قابل انتقال آميزشي مثل سوزاك و عفونت هاي كلاميديايي، آندوكارديت بعد از زايمان و يا سقط عفوني، اكتينوميكوز دستگاه تناسلي، ايدز و نيز نياز به درمان با كورتيكواستروئيدها نبايد صورت گيرد.

هشدارهای مصرف پروژسترون

1. در صورت كاهش شديد بينائي، بيرون آمدگي چشم، دوبيني، ميگرن، بروز اختلالات ترومبوتيك مثل ترومبوفلبيت، اختلالات مغزي عروقي، آمبولي ريوي و ترومبوز شبكيه چشم بايد تجويز پروژسترون تزريقي قطع شود.
2. احتمال بروز آبستني نابجا با كاشت داخل رحمي این هورمون بيشتر از ساير روشهاي جلوگيري از بارداري است. اين احتمال بويژه در جراحي لگن، آندومتريت و آندومتريوز افزايش مي يابد.
3. قبل از تزريق پروژسترون بايستي آزمايشات فيزيكي پستان و معاينه وضعيت لگن انجام شود.
4. در صورت وجود بيماري هايي مثل صرع، ميگرن، آسم، اختلال قلبي و كليوي و نيز سابقه افسردگي رواني و ديابت، با احتياط تجويز شود.
5. در صورت نياز به تجويز این دارو، بهتر است تجويز پروژسترون را در دو هفته بعد از استروژن آغاز نمود. چنانچه طي تجويز پروژسترون خونريزي قاعدگي آغاز شود، بايستي تزريق پروژسترون قطع گردد.

همچنین با علائم کمبود پروژسترون آشنا شوید

عوارض جانبي پروژسترون

خونريزي هاي نامنظم، لكه بيني، تغيير در جريان خون قاعدگي، فقدان قاعدگي، خيز، تغييرات وزن، تغيير ترشحات دهانه رحم، يرقان ناشي از توقف صفرا، بثورات جلدي، كلوآسما و افسردگي از عوارض جانبي دارو هستند.

شايع ترين: قاعدگي نامنظم، افزايش وزن، ادم و احتباس مايعات، سردرد، عصبانيت، درد شكمي، ضعف و گيجي.ساير عوارض: آكنه، راشهاي پوستي، كهير، افسردگي، ژينكوماستي، تغييرات ميل جنسي، نفخ شكم، كاهش مو يا هيرسوتيسم و پوكي استخوان كه در سالهاي اول استفاده اين دارو سرعت بيشتري دارد.

توصيه ها :محل تزريق عضلاني را نبايد ماساژ داد. ممكن است در محل تزريق آبسه ايجاد شود.در صورت بروز اختلال بينايي، ميگرن و ناراحتي هاي ترومبوآمبوليك مصرف دارو بايد قطع شود.قبل از شروع درمان و به صورت سالانه آزمايش سينه ها و اعضاء لگني بايد انجام شود.

از آنجا كه مصرف مدروكسي پروژسترون سبب بروز درجاتي از احتباس ادرار مي شود بيماران مبتلا به اختلالات قلبي، كليوي، آسم و صرع بايد تحت نظارت دقيق باشند.

در صورت پيشرفت يرقان مصرف دارو بايد قطع شود.بيمار بايد مصرف قهوه و چاي و استعمال دخانيات را كاهش دهد.خانم ها بايد آموزش ديده و به صورت ماهانه سينه هاي خود را معاينه كنيد.

بيمار بايد در صورت خونريزي شديد يا طولاني و يا تاخير در قاعدگي پزشك را مطلع سازد.براي به وجود آمدن سوسپانسيون يكنواخت بايد ويال يا آمپول را قبل از تزريق به شدت مكان داد.

شرايط نگهداري
در دماي 20 تا 25 درجه سانتيگراد و در ظروف در بسته نگهداري شود.

تداخل دارویی پروژسترون

مصرف همزمان پروژستين ها با بروموكريپتين موجب ترشح بيش از حد و خودبه خودي شير مي گردد. تركيبات القاء كننده آنزيم هاي كبدي مثل كاربامازپين و فني توئين موجب كاهش كارآيي پروژستين ها مي شوند.

مقدار مصرف پروژسترون

پروژستين در آمنوره ثانويه به ميزان 10-5 ميلي گرم براي 8-6 روز متوالي داخل عضلاني تجويز مي شود. در صورتي كه فعاليت تخمدان كافي باشد، 72-48 ساعت پس از قطع دارو خونريزي ديده مي شود. درخونريزي هاي ناشي از اختلال عملكرد رحميmg/day 10-5 به مدت 6 روز مصرف و خونريزي طي 6 روز قطع مي شود.

مصرف پروژسترون در بارداري و شيردهي

در گروهX  حاملگي قرار دارد. درشير هم ترشح مي شود.
شرايط نگهداري :در دماي اتاق نگهداري شود.

نظرات بسته شده است.