روش‌های پایان دادن به جر و بحث‌ های زن و شوهری در ایام تعطیل

هر لحظه با هم بودن ارزشمند است. در نوروز گاهی دعوا و مشاجره چنان آفتی می‌شود که تعطیلات بسیار سخت می‌گذرد. گاهی با دانستن چند نکته ساده رفتاری یا بیان جمله‌ای بجا می‌توان از مشاجره پیشگیری کرد و تعطیلات خوبی را رقم زد. چه زیباست که در این دوران کوتاه گذران زندگی از بودن کنار خانواده و عزیزانمان نهایت لذت را ببریم.

آیا این گفته درست است که در تعطیلات عید دعوای خانواده‌ها بیشتر می‌شود؟

در تعطیلات دعواهای برخی خانواده‌ها بیشتر و بعضی‌ دیگر کمتر می‌شود. در روزهای معمولی زن و شوهر بعد از مجادله و رفتن به محیط کار فرصت دارند تا بیشتر درباره مشکلات فکر کنند یا برعکس به قدری درگیر کار می‌شوند که اصلا فرصت فکر کردن ندارند و بخشی از اختلافات را فراموش می‌کنند؛ در تعطیلات خانواده‌ها یکدیگر را بیشتر می‌بینند و ناراحتی‌ها کش‌دار می‌شوند یا تفکر درباره اتفاقات گذشته حال افراد را بد می‌کند و دعواهای جدیدتری ساخته می‌شوند.

یعنی به اتفاقات فکر نکنیم؟

اگر پس از دعوا و هنگام خواب به مشاجرات خود فکر کنید، آماده دعوای جدید خواهید بود. تفکر درباره اینکه من این پاسخ را نداده‌ام، یا به یاد آوردن اینکه در گذشته همسرم چنین کاری انجام داده بود و الان وقت به رخ کشیدن اتفاق قبلی است، دلیلی برای ادامه دعواست. اغلب دعواهایی که در کلام ادامه پیدا می‌کنند به این دلیل است که انسان‌ها می‌خواهند از یکدیگر دفاع کنند. به این مثال زیر توجه کنید؛ خانمی ‌به همسرش فحش داده و آقا کار بسیار ناشایستی انجام داده و به فرض دست روی او بلند کرده است. حال این دو قصد دارند با یکدیگر آشتی کنند. خانم به همسرش یادآوری می‌کند که کار بدی انجام داده اما آقا در پاسخ به جای دلجویی می‌گوید: «چون تو فحش دادی»، در واقع سعی می‌کنند با توجیه از خود دفاع کنند. در ادامه هم در چرخه‌ای مشابه خانم درباره علت فحش دادنش و اینکه در جواب به کار اشتباه همسرش بوده بهانه‌تراشی می‌کند و مرد نیز دلیلی برای کار خود ارائه می‌دهد و زنجیروار به گذشته می‌روند و اسیر دعواهای طولانی می‌شوند. سفر به گذشته و مطرح کردن اتفاقاتی که گذشته، دعواها را همچنان ادامه‌دار و حال افراد را بدتر می‌کند.

چه کنیم تا دعوا کش‌دار نشود؟

گذشته‌ها را کنار بگذارید و دنبال دفاع از خود نباشید. اجازه دهید داستان خاتمه پیدا کند و به آرامش برسید. در نظر بگیرید خانمی ‌قصد دارد با همسر خود آشتی کند و درباره اینکه دست روی او بلند کرده، گلایه می‌کند. در این شرایط لازم نیست همسرش دلیلی برای کار اشتباه خود بیاورد و کافی است معذرت‌خواهی کند. درواقع، در بسیاری از موارد زن‌وشوهرها دنبال شنیدن کلمه «ببخشید» هستند و با بیان آن دعواها فیصله پیدا می‌کند و خیلی از مشکلات با این کلمه از بین می‌رود.

این افکار بد را چگونه جایگزین کنیم؟

به جای مرور اتفاقات بد زندگی اتفاقات خوب را مرور کنید، مثلا اگر روز قبل به عیددیدنی رفته‌اید و به شما خوش گذشته یا همسرتان جمله‌ای گفته که به دلتان نشسته است، آن‌گاه متوجه می‌شوید صبح روز بعد علاقه‌تان به همسرتان بیشتر شده است. مرور خاطرات خوش صمیمیت عاطفی را بالا می‌برد که نقطه مقابل طلاق عاطفی است. این روزها که عید پیش رو است و زمان مناسبی است، برنامه‌ریزی کنید تا بتوانید از یک روز تعطیل خاطره خوش بسازید. روزهای تعطیل را با خوابیدن از دست ندهید. پیشنهاد من این است که صبح‌های زود را از دست ندهید و به کوه و جنگل بروید و با هوای بهاری کنار خانواده خود خوش بگذرانید.

پس خودمان هم باید دست به کار شویم و خاطره‌سازی کنیم؟

درست است. باید برای سنین بالاتر خود خاطره‌سازی کنید. خاطرات تلخ اسمش «زندگی» نیست. زندگی مجموعه خاطرات خوشمان است. هیچ کس نمی‌گوید بعد از فوت عزیزم زندگی کردم. خاطرات خوش هستند که بخشی از زندگی ما را تشکیل می‌دهند. ما نیاز داریم خاطرات خوش داشته باشیم تا احساس کنیم زندگی کرده‌ایم. خاطره‌های خوش را در سینی برای شما نمی‌آورند و این شما هستید که باید برای داشتن آنها تلاش کنید. عید فرصت مناسبی برای ساختن خاطرات است تا در آینده با مرور آنها جان تازه و عشقی دوباره به رابطه‌ها بدهیم و حال خودمان را نیز خوب‌تر کنیم.

پس چه زمانی گله‌گذاری کنیم و حرف دلمان را بگوییم تا غمباد نگیریم؟!

اگر همسرتان کار نادرستی انجام داد که موجب ناراحتی شما شد، به عنوان مثال در جمع وارد شد و به شما سلام نکرد، یک راه این است که حسابی شاکی و عصبانی شوید و بگویید: «تو نمی‌فهمی که وقتی وارد می‌شوی باید سلام کنی؟»
سوال من این است که با این جملات آیا دفعه بعد همسرتان به شما سلام می‌کند؟ یا با خود می‌گوید، «تو دفعه قبل من را نفهم خطاب کردی» و از روی لجبازی مخصوصا سلام نمی‌کند. یا مثلا خانمی‌ برای همسرش غذا درست می‌کند. همسرش با داد و بیداد شکایت می‌کند و غذا نمی‌خورد. خانم فردا سعی می‌کند غذای بهتری درست کند اما همسرش دوباره فردا شاکی است و بهانه می‌گیرد که «چرا سبزی خوردن نیاورده‌ای» یا «چرا سفره این چنین است» و… اگر این چرخه همچنان ادامه پیدا کند، بعد از چند بار تلاش بالاخره خانم دست از غذا پختن خواهد کشید اما اگر آقا بعد از میل کردن غذا از دست‌پخت همسرش تعریف کند، آیا انگیزه‌ای نمی‌شود که خانم دفعه بعد غذای بهتری بپزد؟ قطعا این اتفاق خواهد افتاد. پس به جای بهانه‌جویی بهتر است ویژگی مثبت در هر کاری را پیدا کنید تا با تمجید کردن، پر و بال پیشرفت باز شود.

منظورتان این است که از خطاها چشم‌پوشی کنیم؟ و حرف زدن از ایرادات نتیجه خوبی نخواهد داشت؟

درست است، به علاوه اینکه مسیر به سمت طلاق عاطفی است. این قانون حتی در کودکان هم صادق است. زمانی که فرزند شما به مدرسه می‌رود، معلم وظیفه دارد زیر غلط‌های او خط بکشد و به او اشتباهاتش را نشان بدهد. اصلا بیایید تصور کنیم معلم از فرزند شما 18 غلط گرفته و او نمره 2 گرفته، آیا وظیفه مادر هم این است که فرزندش را تنبیه و تحقیر کند یا به او بگوید چند بار از روی غلط‌هایش بنویسد؟ باید بگویم که اینها همه وظیفه معلم است و اوست که باید به دانش‌آموز تاکید کند که از روی غلط‌هایش بنویسد. وظیفه پدر و مادر این است که زیر الگوهای درست خط بکشند. تربیت درست به همین معناست که معلم زیر غلط‌ها و مادر و پدر هم روی درست‌های کودک دست بگذارند و به او افتخار کنند.

چگونه در زندگی زناشویی باید درست‌ها را نشان کنیم؟

در زندگی زناشویی هم اصل الگو به همین منوال است. به عنوان مثال همسری در مهمانی می‌گوید: «همسر من به قدری خوب، مهربان و همه‌چیزتمام است و از او راضی هستم که دوست دارم باز هم ازدواج کنم.» خانم هم در جواب شاکی می‌شود و می‌گوید که «آبروی من را بردی و اصلا برو هرچه دوست داری، بکن.» من به شما می‌گویم همسر شما چند جمله مثبت درباره شما گفت، چرا بقیه جملات را نشنیده گرفته‌اید؟

پس تکلیف این جمله بد و نابجای همسر چه می‌شود؟

برخی خانم‌ها بر این عقیده هستند که درست است کلی جمله مثبت گفت اما جمله غلط او به حدی بد بود که خوبی بقیه را هم به طور کامل پکاند! من می‌پذیرم و پاسخ شما را با مثالی دیگر می‌زنم. فرض کنید که فرزندتان را به شهربازی می‌برید، هرچه دوست دارد بازی می‌کند. اصلا بیایید در نظر بگیریم که ساندویچ سوسیس و نوشابه‌اش را هم که مضر است می‌خورد و درنهایت هنگام بازی با آخرین وسیله پدرش می‌گوید: «دیر شده است و باید به خانه برگردیم»، حالا تصور کنید فرزندتان کل راه نق می‌زند و می‌گوید: «چون شما نگذاشتید که آخری را سوارشوم تمام لذت من از بین رفت». این نگاهی است که بیشتر ما داریم و اگر همسرمان چند کار درست انجام داده باشد، تنها یک کار غلط او را می‌بینیم و با خود می‌گوییم: «چرا زندگی من این است و من بدبخت هستم.»

یعنی با این کار جملات اشتباه از کلام او حذف می‌شوند؟

من مخالف این هستم که با ایراد گرفتن می‌توان مسیر زندگی را درست کرد. برای اینکه سال جدید بهترین سال عمر را تجربه کنید و سال 98 بهترین سال عمرتان شود، زیر غلط‌ها خط نکشید و فقط سراغ درست‌ها بروید.‌ هایلات به دست شوید و همه درست‌ها را با ماژیک پررنگ کنید و دوباره نشان همسرتان دهید. قبل از خواب درباره همان روز و کار خوش با همسرتان صحبت کنید. حتی اگر جمله‌ای کوچک در مهمانی نوروز گفته یا با نگاه محبت‌آمیزی هرچند کوتاه به شما نگریسته، درباره آن صحبت کنید؛ به او بگویید: «کیف کردم و به وجودت افتخار می‌کنم.» اگر درست‌ها را بیان کنید، دیگران نیز یاد می‌گیرند یک کار درست چقدر تاثیر دارد و تلاش می‌کنند کار درست را بیشتر انجام دهند. هرچه از یکدیگر قدردانی کنید و احساس ارزشمندی به یکدیگر هدیه دهید، صمیمیت عاطفی هم بیشتر می‌شود.

دکتر شهرام اسلامی، روان‌شناس و مربی زندگی
سلامت

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.